افغانستان در آستانه یکخطر وبحران جدید ( تداوم بحران نیم قرنه) 

نوشته از بصیر دهزاد  آغاز جنگ ها و حملات پراگنده گروه…

قرائت های تاریخی و فراتاریخی دینی؛ از بن بست تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در دو سده اخیر، یکی از مهم‌ترین رویکردها…

تضاد دین و حقیقت...!

توهم خدای دین، حقیقتِ بشر را در آزادی او به…

نقدواره پژوهشیِ بر  مفاهیم جمهوری و جمهوریت 

1میرعبدالواحد سادات     از منظر  حقوق اساسی و علوم سیاسی  در راستای :  …

روح و نَفْس چیست؟

برهان الدین « سعیدی»  بادِ نفس مر سینه را ز اندوه…

طبع  شکسته

نوشته نذیر ظفر  2/8/26 ورجینیا  كوچهِ ما پر از گلِ است ،…

تحولات بدخشان؛ نشانه‌های سقوط یا پایان مأموریت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید جرقه‌ای که آتش مقاومت را در سراسر افغانستان…

بردی کربابایف

برگردان . رحیم کاکایی روسلان سمیاشکین نویسنده براستی مردمی و یکی از  بنیان…

ژورنالیست، راوی حقیقت است، نه مبلغ یک روایت

نور محمد غفوری هر حرفه‌ای چارچوب، قواعد، اصول و معیارهای خاص…

پر له خەمم!

[خه‌م] پر له خەمم! پر لە خەم... خەم له سینگمە، پر لە بەخەڵم‌و پر لە…

یاداشت انتقادی بر یک مصاحبه تلویزیونی

نور محمد غفوری ژورنالیسم، رسالتش پرسیدن است، نه دفاع کردن؛ روشن…

بنیادگرایی دینی و لیبرال‌دموکراسی؛ از سوخت‌رسانی تا امتم دهی به…

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه متقابل افراط‌گرایی دینی، بحران‌های نظم لیبرال و…

راز ارقام در هستی

رسول پویان جهان با رمز و رازش در دل ارقام پنهان…

بنیامین؛ چپ مستقل،یا لیبرال ضد بورژوا

Benjamin, walter (1892- 1940) آرام بختیاری تخریب ریوانجیستی روشنگران توسط ژورنالیسم زرد. والتر…

کله چې جګړه کاروبار شي

محمد سليم سليمان جګړه د انسانانو لپاره د مرګ، بې‌ځایه کېدو،…

 افغانستان؛ در بن‌بست اعتماد و آینده ناپیدا

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ میان بی‌اعتمادی و بن‌بست سیاسی افغانستان در یکی…

شایسته‌سالاری؛ بنیان عدالت اجتماعی و پیش‌شرط حکمرانی کارآمد

 نور محمد غفوری عدالت اجتماعی، به‌عنوان یکی از بنیادی‌ترین ارزش‌های دولت…

رسول حمزتف شاعر شوروی و مردم داغستان

مترجم:  رسول حمزتف از مهم‌ترین شاعران داغستان و یکی از چهره‌های…

                                      نسل فراسو

 نویسنده: مهرالدین مشید نسلی که پیوندهای انسانی را بر مرزبندی‌های قومی…

سیاست ماجراجویانه و هزینه‌ای که ملت‌ها می‌پردازند

 نور محمد غفوری  تاریخ بشر بارها ثابت کرده است که ملت‌ها…

«
»

ولسمشر به له خپلې لمنې اور واخلي

په داسې حال کې چې څه موده وړاندې د ارګ سرپرست وياند شاحسين مرتضوي په يو ټلويزيوني بحث کې ژورناليستانو ته د کچالو پلورونکو خطاب وکړ؛ د مرتضوي د يادو څرګندونو پر وړاندې د ژورناليستانو غبرګون لا پای ته رسيدلی نه دی چې يو ځل بيا يې ژورناليست ته د ټليفون پر کرښه د بې عقل خطاب کړی دی. دا په داسې حال کې ده چې تير او اوسنی حکومت د بيان آزادي او د رسنيو پراخ فعاليت خپلې لويې لاسته راوړنې بولي.

مونږ ولسمشر غني ته وايو چې ښاغلی ولسمشره ! ستا مطبوعاتي ټیم ستا د حکومت او ولس تر منځ، ستا او د هېواد د مطبوعاتو تر منځ د ورځې په تېريدو د لوی واټن سبب کرڅېدلی او لا هم دا لړۍ دوام لري. ستا مطبوعاتي ټیم له مرتضوي نیولی تر دوا خان پورې د ارګ ټربيون نشي کېدلی او نشي کولي د حکومت له کارونو نه په روان حساسو شرایطو کې دفاع وکړي. ستاسو سرپرست ویاند دا څووم ځل دی چې له خبريالانو او د رسنيو له کارکوونکو سره د قانون خلاف خبري کوي او غیر انساني، غیر افغاني او غیر قانوني چلند کوي.

کله ورته کچالو فروشان وايې او کله هم خبریالانو ته د بې عقل خطاب کوي. آن تر دې چې په رسمي غونډه کې په ارګ کې ستا پر وړاندې د جمهوري اسلامي افغانستان پر ځای، جمهوري اسلامي ایران وویل، ستا سرپرست ویاند مرتضوي له دري ژبې پرته نور نه په پښتو پوهيږي او نه هم د انګليسي له الف و با څخه خبر دی. ته خبر نه يې او ستا سرپرست ویاند مرتضوي د مطبوعاتو په نړیواله ورځ د ژورناليستانو په نوم خپلو شخصي ملګرو او انډیوالانو ته همدا ستا په لاس مډالونه ورکړل. په داسې حال کې چې رښتيني او مسلکي خبریالان او ژورنالیستان له دغه پروګرام څخه خبر شوي هم نه ول. ستا دغه سرپرست ویاند اصلآ له رسنیو او خبریالانو سره سم چلند نه کوي او یوازې د ارګ له امکاناتو په استفادې خپل ملګري او انډيوالان پالي او بس. ستا دغه سرپرست ویاند نه د ژبې فصاحت او نه بلاغت هغه چې  یو ویاند یې باید ولري؛ نلري آن کنفرانس ته د خبرو پر مهال په خپلو خبرو کې بنديږي. نو دا چې په خپلو خبرو، کردارو او سلوکو کې اصلاح نشي راوستلای نو د حکومت له کارونو به څنګه په سمه ټوګه دفاع وکړي.

را به شو ستا د سرپرست ویاند مرستیال ښاغلي دوا خان مینه پال ته. زه په دې نه پوهيږم چې دا دوا خان مینه پال تاسو ته چا در پیژندلی او څه وړتیا لري، په څو ژبو باندې لیکل او لوستل کولای شي؟  آیا ماسټري لري که دکتورا؟ په کومه ملي او نړيوالې رسنۍ کې کاري تجربه لري؟ اصلاً د دې مسلک او شغل څه دی؟  ستا د سرپرست ویاند ښاغلی مینه پال یوازي له پښتو پرته نور په هیڅ ژبه په مسلکي او اکاډمیکه بڼه لیکل او لوستل نشي کولی او نه هم د رسنیزو کارونو د پام وړ تجربه لري. زه حيران دېته يم چې دا دې څنګه او د کوم معيار له مخې مرستيال وياند ټاکلی دی؟ دی خو په هیڅ صورت د وياندۍ په معيارونو لکه ( اخلاقي جرات ، په څو ژبو لیکل او لوستل ، د ماسټرۍ يا دکتورا درلودل ، کافي رسنیزه کاري تجربه، د افغانستان له اساسي قانونه نیولی تر یو عادی قانون پورې معلومات درلودل، له رسنيو سره ښې اړيکې درلودل ) چې يو ویاند يې بايد ولري؛ برابر نه دی.

رابه شو ستا مطبوعاتي سلاکارانو ته. زه شخصاً لس کاله کيږي چې د افغانستان په رسنیو کې کار کوم او په سلګونه لیکنې په دري او پښتو ژبو لرم او لا مې هم دغه لړۍ روانه ساتلې چې له ډيری ټولو هغو کسانو سره چې په مطبوعاتو کې سپيڅلی رسالت سر ته رسوي؛ زه يې پيژنم. اما تر اوسه زه په دې نه پوهيږم چي ستا مطبوعاتي سلاکاران څوک دي؟ څه کوي؟ څه وړتیا لري او ستاسو او په ټوله کې د نظام د بقا لپاره د حکومت له کارونو د دفاع لپاره ، له رسنیو او خبریالانو سره د اړيکو ښه کولو لپاره له حکومت او په ځانګړي توګه له ارګ سره او بالاخره د روانې جګړې د مهارولو لپاره کوم کوټلي ګامونه پورته کړي دي؟ څه یې کړي دي؟

زه خو چې ګورم او ووینم اصلآ هیڅ هم ندي شوي او ورځ پر ورځ وضعیت د خرابیدو په لور روان دی. په دې برخه کې ستا پر دغه نوي ګومارل شوي مرستیال ویاند ښاغلي نجیب الله آزاد باندې به اوس قضاوت نکوو. ځګه تازه په کار ګومارل شوی دی. د دې وړتیآ او مهارتونه به وروسته معلوم شي. اما د يو ځوان په توګه وړانديز تاسو ته دا دی چې ښاغلی ولسمشره خدای ته وګوره او په کار پوه او مسلکي کسان، نا پیلي کسان، هغه کسان چې د خولې او د قلم د نوک نه یې اور باديږي؛ په کار وګوماره. دا قومي او مذهبي وېش نور بند کړه. يو اهل هنود راوله خو چې لږ تر لږه د هيواد په رسمي پښتو او دري ژبو او يوه نړيواله ژبه باندې لیکل او لوستل وکولاې شي. هيله ده نور د قوم، سمت او مذهب پر اساس نه بلکې د وړتيا، پوهې، تجربې او تعهد معيار له مخې ټاکنې وکړئ.

لیکنه : خوشحال آصفي