هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

وحیدالله نورزی بنیان‌گذار NIDA | افسر ارشد سابق ANP/ANCOP | استراتژیست…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په…

مهاجرت سیاسی ایرانیان به افغانستان؛ روایت ورود، اسکان، زندگی و…

https://www.youtube.com/watch?v=4VlvDEplC-8 گفت‌وگوی سیزدهم رسانه ما با اسدالله کشمند، از رهبران حزب…

پا شیده گی وحدت!

امین الله مفکر امینی                      2026-04-11 ســالها رنج کشیــدیم ز پاشیده گی…

محمد بشیر دودیال

د ښاغلي پروفیسور استاد محمد بشیر دودیال د یو خوندور…

کتابی در خدمت ایمان یا ابزاری برای تحکیم قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید  از ادعای حقیقت دینی تا بهره‌برداری سیاسی و…

ادبیات مدرن، شعار " هنر برای هنر " نیست

Modernism . آرام بختیاری ادبیات مدرن؛ پیش از انقلاب و قبل از…

 اندیشهٔ روشن، قلم آگاه و رسالت روشنگری

داکتر سید احمد جهش؛ داکتر سید احمد جهش از نویسندگان و…

غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

«
»

فرقۀ استقلال و تجدد

قاسم آسمایی

فرقۀ استقلال و تجدد چه وقت، در کجا، توسط کی؜ ها ایجاد و اعضای آن بعد از سقوط دولت امانیه چه سرنوشتی داشتند؟

«مرامنامۀ اساسیۀ فرقه استقلال و تجدد» به تاریخ 30 سنبله 1307 توسط «مطبعه شرکت رفیق» در سه صفحه و 11 ماده چاپ شده است.

در این سند آمده است که: «فرقۀ استقلال و تجدد که ملت افغان؜ را بموقع ترقی و رفاه ارتقا می؜دهد، امکان هر قسم ادارۀ استبداد را مسدود می؜سازد و با كمال قناعت قلبيه و غايۀ سياسيه قبول و اعلان می؜نماید که حفاظت استقلال مملكت حالاً و آتیاً از هرگونه تهلكه و تعرضات وظيفۀ عاليۀ مليه و وطنيۀ هر فرد فرقه استقلال و تجدد است.»

در این سند قید شده که «رئیس عمومی فرقه استقلال و تجدد و بانی فرقه مذکور اعلیحضرت غازی امان الله خان می؜باشد.»

برای دریافت معلومات و اطلاعات بیشتر پیرامون این سند تاریخی و «فرقۀ استقلال و تجدد» از شماری دوستان خبیر طالب کمک شده و در کتاب ؜های دست داشته تاریخ از جمله کتاب مستطاب «افغانستان در مسیر تاریخ» و کتاب ارزشمند «افغانستان در پنج قرن اخیر»، به جستجو پرداختم که با تأسف مطلبی را پیرامون این فرقه نیافتم. روی همین ملحوظ، خواستم تا با شریک ساختن محتوای این سند تاریخی از هموطنان عزیز و مورخین و جستجوگران تاریخ و سیاست وطن طالب کمک شده تا داشته ها و برداشت های خودرا درباره فرقه و سرنوشت اعضای آن بعد از سقوط دولت امانیه در اختیار مشتاقان تاریخ وطن قرار دهند تا گوشه تاریک از تاریخ سازمان های سیاسی وطن روشن گردد.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

متن مکمل «مرامنامۀ اساسيۀ فرقۀ استقلال و تجدد»

(۱) فرقۀ استقلال و تجدد که موافق قانون جمعيت ها تشکیل شده يك جمعیت ملی و سیاسیست که مرکز آن کابل است.

(۲) فرقۀ استقلال و تجدد که ملت افغان؜ را بموقع ترقی و رفاه ارتقا می؜دهد، امکان هر قسم ادارۀ استبداد را مسدود می؜سازد و با كمال قناعت قلبيه و غايۀ سياسيه قبول و اعلان می؜نماید که حفاظت استقلال مملكت حالاً و آتیاً از هرگونه تهلكه و تعرضات وظيفۀ عاليۀ مليه و وطنيۀ هر فرد فرقه استقلال و تجدد است.

(۳) فرقه، خرافاتی را که به اساس دین اسلام مطابقت ندارد و در اثر اعتیادات جزو اعتقاد گرفته شده آن را از سیاست و اختلاطات متنوع سیاست تخلیص نموده قوانین سیاسی، اجتماعی، اقتصادی ملت را تشکیل و احتیاجات عمومیه را به اساسی که بمدنیت عصر حاضر و علوم و فنون تجربه شده اطمینان بخش تطبيق بشود، تامین می؜نماید.

(٤) فرقه تمام فعالیت و همت خود را برای آسایش و رفاهیت عامه و حاکمیت ملی افغان وقف می؜نماید، و در نظر قانون يك مساوات مطلق را برای تمام افراد قبول می؜کند، امتیازات هيچ يك عائله، هيچ يك صنف، هيچ يك جماعت، هيچ يك فرد را نمی؜شناسد.

رفع اجحاف و مظالم انسداد حق تلفی، رجحان لیاقت و اهليت را وظیفۀ وجدانيه و وطنیه خود می شمارد.

(٥) فرقه رابطه قوی وحدت قلبیه، حسیه و فکریه را در هموطنان خود تزریق و تخلیق نموده در تمام شعبات فعالیت این اساس را در موقع اعتبار و مرعیت می؜آرد، تطبيق حاكميت قوانين موضوعه را بالای هر فرد مملکت مفکورۀ قطعیۀ خود می؜شمارد.

(٦) فرقه کوشش می؜کند که توجه عامه ملت را در سایه مساعی جديانۀ خویش در راه ترقی و رفاه ملت طوری جلب نماید که ملت طبعاً افراد فرقه را بر غير فرقه بموقع انتخاب وکلای شورای ملی ترجیح بدهد.

(۷) تشكيل فرقه از مرکز آغاز و به سائر نقاط مهمۀ مملكت حتى قریه ؜ها و محله؜ ها وسعت می؜یابد .

(۸) اشخاصی كه داخل فرقۀ استقلال و تجدد می؜شوند سالانه مبلغی جزوى بخزينۀ فرقه جهت مصارف اداری، اجتماعات و مراكز فرقه می پردازند.

(۹) رئيس عمومی فرقه استقلال و تجدد و باني فرقه مذكور اعليحضرت غازی امان الله خان می؜باشد .

(۱۰) نظامنامۀ تشكيلات و وظائف و سائر امور مربوطه به فرقه و اجراآت مرام آن بعد از ملاحظه و صحۀ جمعیت مرکزی فرقه طبع و نشر می شود.

(۱۱) این اساسات عمومی ابداً تبدیل شده نمی؜تواند.