افغانستان، سوار بر شانه های ژیوپولیتیک پرتنش و پیچیده منطقه…

نویسنده: مهرالدین مشید روایتی از زنده گی در سایه امید یا…

میراث سکاها، هویت ایرانی و مسئله تورانیان در شاهنامه 

- دکتر بیژن باران شاهنامه، خاطره حماسی سکاهای ایران، جغرافیای اسطوره‌ای…

افغانستان نقطه مرکزی جیو پولیتیک

در سیاست قدرت های مخرب نظم و ثبات ! در بردن…

شور و حال عشق 

رسول پویان  عشق دردام سیاست مرغ بسمل می شود  پـرپـر احسـاس دل بندِ سـلاسـل می شود  تا ز چنگِ بازی ی صیاد مـرغ دل پـرید  عشوه از بهر فریب دل، مشکل…

«سازش» و «سازشکاری» یعنی چه؟

‫ رفیق نورالدین کیانوری ــ پرسش و پاسخ، شمارهٔ ۲۰، دی‌ماه ۱۳۵۹ــ…

دو کلمه؛ همچون دو پرخاش

Eklektism, Dogmatism. آرام بختیاری التقاطی و دگماتیسم؛ دو واژه یا دو سیستم…

«اسپینوزا در ترازوی مکتب من بیش از این نه‌می‌دانم: فیلسوفی،…

تذکر ضروری و تازه و بکر!در پایان هر بخش لینک…

                 یک گرفتاری با مافیا

        و یک دنیا آموزش شرعی، حقوقی، سیاسی و مدنی                          (قسمت دوم)                        چرا…

ژئوپولیتیک ساختار قدرت؛ تنوع قومی و آیندهٔ دولت‌سازی در افغانستان

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ از رویای فدرالیسم تا کابوس بالکانیزه شدن…

آیا محمد اشرف غني د بیا راڅرګندېدو په درشل کې…

نور محمد غفوری لنډیز د ۲۰۲۱م کال د اګست له سیاسي بدلون وروسته…

برگردان، یا همان واژه‌ی شناسای عربی ترجمه

محمدعثمان نجیب نماینده‌ی مکتب دینی-فلسفی من بیش از این نه می‌دانم از گذشته‌‌های…

چرا صدای گاندی ها در کوهستان‌های افغانستان پژواک نیافت ؟

نویسنده: مهرالدین مشید جغرافیای خشونت، سیاست قبیله‌ای و غیبت ماندلاها در…

جمعبندی غیر تحلیلی از جریانات اخیر نظامی و دپلماتیک افغانستان…

آنچه سیاسیون و نظامی های پاکستان پس از حملات هوایی…

                     یک گرفتاری با مافیا

محمد عالم افتخار         و یک دنیا آموزش شرعی، حقوقی، سیاسی و…

فلسفه سیاسی فردوسی و روانشناسی ترس در شاهنامه

دکتر بیژن باران نتیجه‌گیری. شاهنامه فردوسی چیزی بیش از یک…

سناریوی براندازی طالبان؛ از سوی پاکستان و ایران!؟

نویسنده: مهرالدین مشید براندازی طالبان واقعیت ژیوپولیتیک یا توهم تحلیل گران دراین…

دو کنیز در سحرگاه فلسفه یونان

Greece Philosophie.2800j. آرام بختیاری فلسفه یونان؛ افسانه و عرفان، منطق و برهان. در…

جنگی حاجی

آقای "جنگی حاجی" (به کُردی: جەنگی حاجی) با نام کامل…

 شانسی برای نجات افغانستان باقی مانده یا فرصت‌ها از دست…

نویسنده: مهرالدین مشید بیداری وجدان جمعی مردم؛ بازسازی مشروعیت سیاسی این پرسشی…

مارکسیسم قلب جوانان را تسخیر می‌کند

ا. م. شیری «چگونه یک ایدئولوژی غربی مانند مارکسیسم می‌تواند در…

«
»

د غني او مودي هڅو رنګ راوړ

وروسته له هغې چې د افغانستان په ګډون څلور هیوادونو هندوستان، بنګله دېش او بوتان د راتلونکې نومبر مياشتې په نهمه نيټه په اسلام آباد کې د د سارک یعني د سیمه ایزې همکارۍ لپاره د جنوبي اسیا د هیوادونو د ټولنې غونډه تحريم کړه؛ پاکستان د دغې غونډې د لغوه کيدو اعلان وکړ. د پاکستان د بهرنيو چارو وزارت د سارک سرمشريزې د ځنډيدو اعلان کړی او د هندوستان له خوا د دغې غونډې د جوړيدو پر ځنډ خواشيني ښودلې. د پاکستان د بهرنيو چارو وزارت د جمعې په ورځ د يوې خبرپاڼې په خپرولو سره ويلي چې د هندوستان لخوا په اسلام آباد کې په غونډه کې د نه ګډون  کولو پريکړې خواشينې کړي او دا يې د نريندرا مودي د هغو څرګندونو خلاف بللي چې د سيمې د غربت د له منځه وړلو په اړه يې کوي.

پاکستان په اسلام آباد کې په نومبر مياشت کې ترسره کيدونکې د سارک یا د سیمه ایزې همکارۍ لپاره د جنوبي اسیا د هیوادونو د ټولنې غونډه په داسې مهال لغوه کوي چې د هندوستان په ګډون له افغانستان او امريکا سره يې اړيکې خړې شوي دي. خو پوښتنه دا ده چې پاکستان ولې د دغې ارزښتناکې غونډې د لغوه کيدو اعلان وکړ؟

پاکستان د دوه هدفونو لپاره د سارک غونډې د لغوه کيدو پريکړه کړې ده:

۱ــ له نړيوال شرم نه ځان ساتل

پاکستان په وروستيو کې د خپلې ترهګر پالې پاليسۍ له امله په سيمه او نړۍ کې يوازې پاتې شوی دی او راتلونکی يې په انزوا کې ښکاري. د دغې هیواد په خلاف د افغان ولسمشر نه ستړې کيدونکې هڅې او د هندوستان لومړي وزير نريندار مودي سخت دريځ؛ د دې سبب شوی چې نړيوالو ته د پاکستان اصلي ترهګريزه څېره بربنډه شي. اوس هڅې داسې روانې دي چې پاکستان په نړۍ کې د ترهګرپال هيواد نه بلکې د ترهګر هيواد په توګه وپيژندل شي. له همدې امله دی چې لومړی هندوستان په اسلام آباد کې د نومبر په میاشت کې ترسره کيدونکې د سارک غونډه د پاکستان د ترهګريزو کړنو له امله د احتجاج په دود تحریم کړه او ورپسې افغان ولسمشر غني هم د مودي په ننګه او د پاکستان د ترهګرې څېرې د بربنډيدا په خاطر په دغې غونډه کې ګډون رد کړ. همداشان بنګله دېش او بوتان هم ممکن په همدې خاطر چې د پاکستان اصلي څيره په نړۍ کې افشا کړي او يا د نورو ستونزو له امله د سارک غونډه تحريم کړې وي. خو په ټوله کې په لویه کچه په ياده غونډه کې د څلورو هيوادونو نه ګډون د پاکستان لپاره يو نړيوال شرم و چې اوس ځان ته د اوړو پوزې د ايښودو په خاطر يې ياده غونډه لغوه کړه.

۲ــ له هندوستان او نورو مخالفو هيوادونو سره مخالفتونه يو طرفه کول

د راپورونو له مخې د ملګرو ملتونو سرمنشي بانکي مون ويلي چې د کشمير په لانجه کې به د هندو او پاکستان تر منځ منځګړيتوب وکړي. څو ورځې وړاندې په ملګرو ملتونو کې د پاکستان سفيرې مليحې لودهي هم ويلي و چې وضعيت په اټمي وسلو د دوو سمبالو هيوادونو تر منځ په بيړه د خرابيدو په لور روان دی او د ملګرو ملتونو سرمنشي دې په دې برخه کې مداخه وکړي. اوس بانکي مون د دواړو هيوادونو منځګړيتوب ته چمتووالی ښودلی او له دواړو هيوادونو يې غوښتي چې له صبر او زغمه کار واخلي. اوس پاکستان د دې لپاره چې له هندوستان سره د مخالفت مساله يو طرفه شي نو د ملګرو ملتونو منځګړيتوب ته انتظار باسي. کله چې د دوی تر منځ سوله وشي او تر منځ يې اړيکې عادي حالت ته راوګرځيږي نو پاکستان به بیا په دغه هيواد کې د  سارک غونډې د جوړيدو وړانديز کوي.

له پاکستان سره د هندوستان اړيکو په بیرته عادي حالت ته راتګ سره به د کابل ـ اسلام او اسلام ـ واشنګټن تر منځ اړيکو کې هم ښه والی راشي. نو پاکستان اوسمهال د همداسې يوې موقعې په انتظار دی چې د سيمې له هیوادونو سره اړيکې بیرته لومړني حالت ته راوګرځي او وروسته به بیا په دغه هيواد کې د سارک يا د سیمه ایزې همکارۍ لپاره د جنوبي اسیا د هیوادونو د ټولنې د غونډې جوړيدو لپاره وړانديز وکړي.

لیکنه : خوشحال آصفي