زبرځواکونه څنګه په نورو هېوادونو خپل نفوذ ساتي؟

ليکنه: حميدالله بسيا په ساده ډول زبرځواک  يا سوپر پاور  Superpower…

افغانستان در مدار واگرایی؛ تراژیدی‌های اجتماعی، سیاسی و رسانه‌ای

نویسنده: مهرالدین مشید با ادعا های فراتر از « پنج چاریک»…

آیا طالبان دروغ می گویند یا وزارت خارجه ی روسیه؟ …

  نوشته ی : اسماعیل فروغی       بتاریخ بیست و سوم…

د سعوديانو او تر دوی بر لاسونه هم بيا د…

عبدالصمد ازهر                 …

چهل و یکمین سالگرد وفات مولانا داکتر استاد محمد سعید…

روز پنجشنبه مورخ « هفت حوت سال ۱۴۰۴ هجری شمسی…

محکومیت تجاوز نظامی پاکستان بر افغانستان

اعلامیه و فراخوان انجمن سراسری حقوقدانان افغانستان بنام خداوند حق و…

وزیر دفاع پاکستان؛ از ناگفته های ساختاری تا راهبرد های…

نویسنده: مهرالدین مشید سیاست ابهام استراتژیک پاکستان؛ ازاعتراف‌های تاکتیکی تا ناگفته‌های…

بمناسبت روز های جهانی عدالت اجتماعی و زبان مادری

بنام خداوند حق و عدالت هموطنان گرامی، ۲۰ و ۲۱ فبروری روز…

مارکوس تولیوس سیسرو

هغه د لرغوني روم فیلسوف، سیاستوال، وکیل، ویناوال، شاعر او…

مبانی نظری عدالت اجتماعی

نور محمد غفوری بررسی نظریه‌ها و رویکردهای معاصر چکیدهعدالت اجتماعی از بنیادی‌ترین…

اینشتین؛ جمهوری خواه، سوسیالیست احساسی

Albert Einstein (1879-1955) آرام بختیاری آلبرت اینشتین: دانشمند، فیلسوف، هومانیست، جهان وطن.  آلبرت…

آموریم خود کفایی !

امین الله مفکر امینی                    2026-16-02! هـــر که آمد در این خطه ی…

آگاهی، عدالت و دموکراسی؛ سه رکن تحول پایدار

نور محمد غفوری تحول سیاسی و اجتماعیِ پایدار، نه با شعار…

بحران روایت ملی در افغانستان؛ غلبه گفتمان‌های قومی و ایدئولوژیک

نویسنده: مهرالدین مشید  بحران داعیهٔ ملی و جست‌وجوی رهبری راستین در…

نمونه های اشعار کهن فارسی، بخش دوم با اضافهء اشعار…

******** در ادامه مطالب فبلا ارايه و نشر شده در سایتهای…

پارادوکس انرژی در افغانستان: زغال‌سنگ یا آب؟

​تحلیلی بر گذار از سوخت‌های فسیلی به توسعه پایدار ​ ​افغانستان در…

افتضاح اپستین و فروپاشی وجدان بشریت در سرمایه‌داری پسین

نویسنده: مهرالدین مشید در دهه‌های اخیر، مطالعات انتقادی قدرت و جرم…

«او با تلخی، بیهوده‌گویی و خودپسندی را تمسخر می‌کرد…»

 به مناسبت دویستمین سالگرد تولد م. ای. سالتیکوف- شچدرین برگردان: رحیم…

مرگ ارزش و اخلاق

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

از دوری ی میهن سوزم!

امین الله مفکر امینی     2026-01-02! چنان از دوری ی میهن سوزم بجان…

«
»

دپلماسی با ادامه کشتار مردم

غوغای طالبان پس از لغو تویتری مذاکرات با ایشان از جانب ترامپ با سرزدن به هر در ودروازه بیشتر شده است . هیئتی بروسیه وچند تنی به تهران رفته اند ، درمورد آغاز مجدد مذاکرات با امریکاد با احتیاط سخن میگویند و اصل تهدید را نیز بکار میگیرند ، اخیرآ ترامپ خلاف پیامهای گذشته اش با یک نرمش قسمی که طالبان نمیدانند از عمل شان چگونه ندامت کنند گوشه چشمی به انان نشان داده ان عمل را جنایت نگفت .
برخی میگویند بعد از لغو مذاکرات شدت عمل طالبان بیشتر شده است ولی سوال است که چه وقت کم بوده؟
در جریان مذاکرات ودر استانه امضای توافقنامه بد ترین حملات را انجام دادند ، تهدید به تشدید حملات به منظور جلو گیری از تدویر انتخابات ریاست جمهوری در جریان مذاکرات ادامه داشت وعملی میشد که منظور شان از الغای انتخابات وعده های خلیلزاد برای رساندن انها به قدرت بود .
طی سالهای شکل گیری مجدد روزی نیست که در شهرها وولسوالی ها ومراکز ولایات نائره جنگ خاموش بوده باشد. شهر کابل بیشترین قربانی این حملات بوده ، کشته وزخمی میدهد ومردم عام متحمل خسارات ناشی ازان میگردد.
طالبان پس از سقوط با یک تبارز جنگی وارد صحنه شدند وبا عبور از همین مسیر بسوی دپلماسی ومذاکره حرکت نمودند ، نزد انها جنگ، ضربه وکشتار مردم یگانه راه حضور فعال شان در سیاست ودپلماسی تلقی میگردد‌. باپیشبرد چندین سال جنگ ،نزد فدراتیف روسیه ، جمهوری مردم چین وجمهوری اسلامی ایران قابل اعتماد شمرده شدند واین غلطی کلان امریکاددر محاسباتش در مورد منطقه وافغانسنان بود.
همان طوریکه امریکا در اوخر قرن گذشته تروریسم جهادی را به حیث ابزار لجام گسیخته بخدمت گماشت وازان سود برد نخواست از مولود بعدی ان یعنی تروریسم طالبانی در نطفه جلو گیرد بلکه انرا پرورش داد، در خفا حمایت نمود وخواست بحیث ابزار پسا جهادی برای بی ثبات سازی منطقه ورسیدن به اهداف استخباراتی اش که عمدتآ در محور سر نگونی دولت های با ثبات می چرخید بکار گیرد، اما زمان گذشته بود ، توازن قسمی قوا برای حفظ سرحدات کشور های تحت پلان استراتژیکی امریکا به میان امده بود وروسیه از هم پاشیدگی بسوی احیای مجددبحیث ابر قدرت شدن باتوان بزرگ نظامی برای حفظ متحدان حرکت کرد.توان مالی ونظامی اش نمیگذارد متحدین جنوبی ان با صدور تروریسم به بی ثباتی وبحران برده شود ، چین عین درک را از صدور تروریسم به مناطق مسلمان نشین دارد. بنابراین هردو کشور با فعال ساختن شبکه های ضد تروریستی کوشیدند میان این گروهها جای پای دریابند که مسئله تا سرحد تفاهم وحمایت گسترش یافته توانستند قسمتی از ابزار دست داشته امریکارا از دستش بیرون کنند وحالا طالبان میتوانند درمقابل برخی فشارهای کمتر موئثر امریکا به مانور حمایت ازروسیه ، چین وایران متوصل شوند.
پایگاه های شان در پاکستان محفوظ است ، مقامات رهبری در قطر وکابل با ارامش خاطر تروریسم ودپلماسی را شانه به شانه پیش میبرند وافراد شان حمام خون برپا میدارند.
عبور از پیچیدگی های موجود با یک آغاز موئثر از جانب امریکا میتواند صورت گیرد وان اینکه امریکا از بازی با دم مار خودداری کرده به کوبیدن سران بپردازد.
باحفظ اینکه امریکا در بازی آغاز کرده اش دچار مشکل شده اما اقدامات قاطع در برابر پایگاههای تروریسم در پاکستان میتواند راهگشای برتری صلح بر جنگ گردد، به شرط انکه چنین نیت وجود داشته باشد که ندارد.
سرنوشت دولت ضعیف افغانستان بدست امریکاست . امریکا با اپوزیسیون مسلح ان صلح میکند ودر یک چشم زدن انرا برهم میزند ولی دولت را دران نی نقش است و نی غرض.
سران دولت وجریانات تحمت حمایت امریکا مصروف لعن وطعن یکدیگر اند ، طالب میکشد وامریکا نقش رفری میدان خون و اتش را ایفا میکند .
درینجا وحشت است ، حمام خون است وخانه به خانه ماتم است .
رئیس جمهور به مناظره حاضر نمیشود ورئیس اجرائیه اش با ژست هاوحرکات جلف واستعمال کلمات بازاری چون( بی شکش ، گریزی ، بازهم میگریزد) وغیره اورا طعنه باران میکند درحالیکه دربرابر پرسشهای مبنی بر حکومت داری، امور نظامی، جنگ وصلح وکارهای اینده طفره روی میکند .
این چه معجونی بود که جان کیری انرا برما مقرر کرو . این ملت تا این حدبی فرهنگ نبود که کیری چنین ترکیبی را در راس رهبری ان مسلط ساخت.
چاره چه بوده میتواند وراه نجات کدام است؟
درتیوری چاره این کار وحدت مردم است وراه نجات یک حکومت واقعآ ملی وبر خاسته از ارای حقیقی مردم .
مداوای عاجل درد وخون مردم اتش بس سراسری وآغاز مذاکرات صادقانه میان افغانی بوده میتواند.
مراجع بیرونی حاکم بر سرنوشت افغانستان میتوانند با خنثی سازی مراجع حمایت مالی، لوژستیکی و نظامی طالبان انهارا مجبور به گذشت از موضع سختگیرانه سازند. راه وچاره این مشکل توسط خود افغانها وحمایت کشور های درگیر درامور کشور پیدا خواهد شد ، درغیران فاجعه ادامه مییابد ومردم قربانی میشود.

محمدولی