میرزا تورسون‌زاده شاعر صلح و دوستی تاجیکستان

 برگردان. رحیم کاکایی زویا عثمانووا میهن‌دوستی پرشور که هرگز چیزی را بر…

 افغانستان ؛ در چنبره افراطیت دینی و تندروی قومی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در طول تاریخ معاصر خود، به‌ویژه در…

از دیدگاه علم سیاست !

تلاش و سعی چه به شکل مسلحانه باشد یا غیر…

افغانستان در بن‌بست؛ راه‌های برون‌رفت و چشم‌انداز آیند

نویسنده: مهرالدین مشید فردای افغانستان و چگونگی عبور از وضعیت موجود در…

فرانس مهرینگ؛ تئوریسین ژورنالیست، ژورنالیست صاحبنظر

France Mehring (1846- 1919 ) آرام بختیاری مهرینگ؛ کوشش در راه روشنگری…

افغانستان در آستانه یکخطر وبحران جدید ( تداوم بحران نیم قرنه) 

نوشته از بصیر دهزاد  آغاز جنگ ها و حملات پراگنده گروه…

قرائت های تاریخی و فراتاریخی دینی؛ از بن بست تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در دو سده اخیر، یکی از مهم‌ترین رویکردها…

تضاد دین و حقیقت...!

توهم خدای دین، حقیقتِ بشر را در آزادی او به…

نقدواره پژوهشیِ بر  مفاهیم جمهوری و جمهوریت 

1میرعبدالواحد سادات     از منظر  حقوق اساسی و علوم سیاسی  در راستای :  …

روح و نَفْس چیست؟

برهان الدین « سعیدی»  بادِ نفس مر سینه را ز اندوه…

طبع  شکسته

نوشته نذیر ظفر  2/8/26 ورجینیا  كوچهِ ما پر از گلِ است ،…

تحولات بدخشان؛ نشانه‌های سقوط یا پایان مأموریت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید جرقه‌ای که آتش مقاومت را در سراسر افغانستان…

بردی کربابایف

برگردان . رحیم کاکایی روسلان سمیاشکین نویسنده براستی مردمی و یکی از  بنیان…

ژورنالیست، راوی حقیقت است، نه مبلغ یک روایت

نور محمد غفوری هر حرفه‌ای چارچوب، قواعد، اصول و معیارهای خاص…

پر له خەمم!

[خه‌م] پر له خەمم! پر لە خەم... خەم له سینگمە، پر لە بەخەڵم‌و پر لە…

یاداشت انتقادی بر یک مصاحبه تلویزیونی

نور محمد غفوری ژورنالیسم، رسالتش پرسیدن است، نه دفاع کردن؛ روشن…

بنیادگرایی دینی و لیبرال‌دموکراسی؛ از سوخت‌رسانی تا امتم دهی به…

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه متقابل افراط‌گرایی دینی، بحران‌های نظم لیبرال و…

راز ارقام در هستی

رسول پویان جهان با رمز و رازش در دل ارقام پنهان…

بنیامین؛ چپ مستقل،یا لیبرال ضد بورژوا

Benjamin, walter (1892- 1940) آرام بختیاری تخریب ریوانجیستی روشنگران توسط ژورنالیسم زرد. والتر…

کله چې جګړه کاروبار شي

محمد سليم سليمان جګړه د انسانانو لپاره د مرګ، بې‌ځایه کېدو،…

«
»

  خاطرات انقلابی گری ؛ بحث شیرین آنارشیسم

نصرت شاد

         آغاز و پایان متفکرین آنارشیسم .

 

پرودن ، متفکر آنارشیست فرانسوی بین سالهای 1865-1809 زندگی نمود . مادرش آشپز ، پدرش مسگر ، و خودش کارگر چاپخانه بود . او میگفت تا زمانیکه تعادل و تساوی روی کره زمین برقرارنشود ، خطر انقلاب در همه جا هست . وی برای نظم اجتماعی آنارشیستی، رفرم را پیشنهاد میکرد تا انقلاب را . او در رابطه با زنان دارای افکار مردسالارانه ارتجاعی زمان و جامعه خود بود . در نظر وی معضل جامعه معمولا در وضعیت اقتصاد آنست ونه درسیاست آن .

از جمله آثار پرودن – اعترافات یک انقلابی ، موضوع فدرالیسم ، برنامه انقلاب ، و کتاب مالکیت چیست ؟ هستند . مارکسیستها نظرات اورا اتوپیستی ، خرده بورژوایی ، ارتجاعی ومحصول ایدئولوزی دوران بحران میدانند . جرج سورل او را بزرگترین فیلسوف اجتماعی قرن 19 فرانسه نامید . وی میگفت زندگی سیاسی باید با زندگی خصوصی افراد هماهنگی داشته باشد

پرودن پیش بینی کرده بود که قرن بیست قرن حاکمیت سیاسی فدرالها خواهد بود ، چون سوسیالیسم چیزی غیرازبرقراری فدرالیسم نیست . مارکس اصطلاح و مفهوم ” مبارزه طبقاتی ” راازپرودن گرفت . در کتاب ” فقر فلسفه ” مارکس به ردشعار وحدت پرولتاریا وطبقه متوسط اوپرداخت . از جمله دیگر آثار او – عدالت در انقلاب و کلیسا ، یادداشتهای روزانه ، در باره فدرالیسم و ضرورت پایه گذاری یک حزب انقلابی ، مالکیت و مالکیت فدرالی ، و ایدههای اصلی انقلاب در قرن 19 ، هستند. آنارشیستها غالبا خواهان جامعه ای فدرال با تولید کنندگان و مالکین خرد بودند . نظرات پرودن حتی امروزه میان پاره ای از سندیکالیستهای آنارکوسندیکالیستی چپ اروپا طرفدارانی دارد .

پرودن در سال 1848 بعنوان سوسیالیست وارد مجلس ملی فرانسه شد ولی سرانجام سه سال به زندان افتاد وبعد از آزادی به بلژیک فرارکرد . پرودن را آغاز اندیشه آنارشیسم مدرن در غرب میدانند . اوغیرازکمونیسم وکاپیتالیسم ، نظام آنارشیستی را فرم سوم اداره جامعه میدانست . وی پیرامون زنان و یهودیان عقایدی نادرست داشت . آنزمان متفکران و هنرمندانی مانند نیچه ، گوته ، مارتین لوتر ، واگنر ، شوپنهاور ، و برادران گریم ، نیز دارای اینگونه افکار سنتی و ارتجاعی بودند .

تروتسکی اورا رابینسون کروزه سوسیالیسم نامید . از جمله دیگرآثار پرودن – مالکیت دزدی است ، و پورنوکراتی یا زنهای زمان مدرن ، هستند . پرودن را آغاز سیراندیشه آنارشیسم مدرن در غرب میدانند . از زمان او طبقه کارگررا پرولتاریا نام نهادند . در گفته های پرودن میتوان تضاد و تناقض های زیاد پیدا کرد . او نخستین بار عنوان آنارشیسم را به ثبت در آکادمی پاریس رساند . وی محافل روشنفکری را با مقوله های دولت ، مالکیت ، و اتوریته آشنا نمود . پرودن را پدر سندیکالیسم آنارشیستی نیزمیدانند . گروه دیگری اورا پدر جامعه شناسی مدرن و یکی از نظریه پردازان فدرالیسم و جنبش تعاونی بشمارمی آورند . مجموعه آثار او شامل چهل عنوان کتاب ، چهار جلد مکاتبات با مبارزان اجتماعی آنزمان ، و یازده جلد یادداشتهای گوناگون او هستند . دو کتاب مشهور دیگر پرودن – اعترافات یک اتوپیست ، و حضرت موسی ، هستند .

نسل دیگر نظریه پردازان آنارشیسم، شامل – ویلیام گودوین ، آگوستین سوخی ، پاول گودمن ، هربرت رید ، تولستوی ، و جرج آورل است .

ویلیام گودوین انگلیسی میان سالهای1836-1756  زندگی نمود . کروپتکین نخستین بار اورا بعنوان آنارشیست معرفی کرد . او میگفت در جامعه ماشینی صنعتی آینده ،باید انسان فقط روزی یک ساعت کارکند . وی مدعی بود که ازدواج ناشی از یک اشتباه رمانتیک پیرامون عشق ابدی است . گودوین نخستین بار تضادهای کاپیتالیسم در باره کار و سرمایه را مطرح نمود بدون اینکه مانند مارکس به مبارزه طبقاتی برسد . او نه روی جنبش آنارشیستی قرن 19 بلکه بیشتر وی جنبش کارگری انگلیس و ادبیات رمانتیک کشورش اثر گذاشت . گودوین نخستین بار به طرح حذف دولت در جامعه انسانی پرداخت . مارکس و آون به مطالعه عمیق آثارش پرداختند . او میگفت که در انقلاب شور و احساسات حاکم است و نه عقل و منطق ، در آنجا خشونت تعیین کننده است و نه عدالت . گودوین همچون سایر آنارشیستها طرفدار اقتصاد مانوفاکتورها و تولیدکنندگان کوچک بود و نه مخالف تولید ماشینی . او موجب آغاز فلسفه آنارشیستی شد . از جمله آثار گودوین – عدالت سیاسی و تعثیر آن روی اخلاق و سعادت ، است.

  آگوستین سوخی ، آنارشیست آلمانی ، بین سالهای 1984- 1892 زندگی نمود . ازجمله اثار او – آمریکای لاتین میان ژنرالها و انقلابیون ، عبور شبانه از اسپانیا ، امید طولانی ، احتیاط ! آنارشیسم ، یک عمر در خدمت آنارشیسم ، انقلاب معلول بلشویکها، کارگران و دهقانان در کشور اوکرائین ، و فلسفه فکر و روح آزاد ، هستند .

william godwin  1756- 1836

augustin  souchy 1892 – 1984

herbert  read  1893- 1968