اوکراین و سوریه؛ خطاهای راهبردی و استانداردهای دوگانه آمریکا
بحران در اوکراین و سوریه به رغم تفاوتهای زیاد در ماهیت، دارای شباهتهایی است. وجه تشابه دو بحران، ناکامی غرب است. زیرا این بحرانها با حمایت و دخالت مستقیم آمریکا شروع شدند اما پس از مدتی با شکست آمریکا ادامه یافت.
خطاهای راهبردی
در سوریه، آمریکاییها تصور میکردند که با برکناری بشار اسد از قدرت، بازوهای جمهوری اسلامی ایران را قطع خواهند کرد و حاکم بلامنازع خاورمیانه خواهند شد. با این حال گذر زمان و تحولات صورت گرفته نشان داد که آمریکاییها در سوریه با شکست مواجه شدند.
در اوکراین نیز آمریکاییها گمان میکردند که اگر دولت یانوکویچ سرنگون شود، به جای آن دولت هوادار غرب بر سر کار می آید که در مرحله اول به اتحادیه اروپا می پیوندد و در مراحل بعدی به پیمان نظامی ناتو خواهد پیوست.
اما واقیعت این است که بازی که روسیه در این بحران انجام داد کاملا ورق را به نفع روسها بازگرداند و آمریکا را در تنگنای استراتژیک قرار داد. در نتیجه ایالات متحده آمریکا و سایر کشور های غربی، در بحران سوریه و اوکراین دچار اشتباه محاسباتی شدند و این اشتباه به قیمت گزافی برایشان تمام شده است؛ به نحوی که خطاهای استراتژیک آمریکا در بحرانهای سوریه و اوکراین، باعث افول هژمونی ایالات متحده آمریکا در نظام بین الملل شده است.
استانداردهای دوگانه
به رغم آنکه خطاهای راهبردی آمریکا و متحدان اروپایی اش در قبال سوریه و اوکراین کاملا مبرهن شده است و آنها ناگزیر به پرداخت هزینههای زیادی شدهاند، با این حال، آنها نه تنها همچنان بر تداوم سیاستهای اشتباه خود تاکید میورزند، بلکه با اعمال استانداردهای دوگانه، همراهی افکار عمومی جهان را نیز از دست می دهند.
نمونه بارز این مدعا را میتوان در مسئله برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در سوریه و اوکراین مشاهده کرد.
اصرار روسیه بر تعویق انتخابات 25 ماه می ریاست جمهوری اوکراین در حالی صورت می گیرد که نمایندگان رسمی ایالات متحده و اروپا تا کنون مخالفت خود را با این پیشنهاد ابراز کرده و تأکید کردهاند که انتخابات میتواند اوضاع اوکراین را با ثبات بکند. نکته جالب توجه آن است که واشنگتن در حالی از یک سو بر برگزاری انتخابات در اوکراین در شرایط بی ثباتی داخلی تأکید می کند که از سوی دیگر مخالف برگزاری انتخابات ریاست جمهوری سوریه در شرایط تقریبا مشابه است.
همچنین در شرایطی که دولت قانونی سوریه بر مبارزه با تروریسم تاکید میکند و حضور گروه های تروریستی در این کشور از سوی خود آمریکاییها و اروپاییها نیز پذیرفته شده است، با این حال دولت اسد متهم به حمله به مردم بیدفاع و آزادی خواه میشود!
این در حالیست که شمار فزاینده تلفات در مناقشه داخلی اوکراین، نه تنها باعث کاهش حمایت غرب از کییف نشده است، بلکه تمام کشورهای غربی در این زمینه به حمایت فعال و تجهیز نیروهای نظامی کییف نیز روی آوردهاند.
مسائل فوق نشان میدهد که آمریکا استاندارد دوگانهای را در قبال کشورهای جهان دنبال میکند. استانداردی که پیشتر در مورد قیام شیعیان بحرین و سکوت مقامات غربی در قبال سرکوب های نظام آل خلیفه نیز اعمال شده بود.
دکتر شعیب بهمن
