اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

«
»

په تورخم کې د شهيد سرتيري وينې ته سپکاوی

د تورخم دروازه په رسمي توګه پرانيستل کيږي

ريپوټونه وايې پاکستان به د دوی مليشو لخوا په تورخم کې جوړه شوې دروازه په همدې اونۍ کې په رسمي توګه پرانيزي. د پاکستان دفاع وزير خواجه آصف ويلي؛ د افغانستان له خاورې پاکستان ته د ترهګرو د داخليدو د مخنيوي لپاره به راتلونکې اونۍ په تورخم کې جوړه شوې دروازه په رسمي توګه افتتاح کړي. تورخم چې د افغانستان او پاکستان تر منځ د تګ راتګ لپاره ډیره مصروفه لار ده څه موده وړاندې د پاکستان حکومت وتړله. حکومت وروسته بیا لاره پرانیستله او یوازې هغه چا ته یې د داخلیدو اجازه ورکوله چې د سفر کولو قانوني اسناد یې لرل.

دا په داسې حال کې ده چې له دې وړاندې افغان حکومت په وار ـ وار د ډيورنډ په کرغيړنه کرښه د پاکستان لخوا د هر ډول تاسيساتو جوړول؛ پر افغان خاوره د پاکستان تيری بللی او ويلي دي چې د ډول تاسيساتو جوړول بايد د د واړو هيوادونو په موافقت ترسره شي. د اهغه دروازه ده چې څه موده وړاندې پرې د افغان سرحدي امنيتي ځواکونو او د پاکستاني مليشو تر منځ خونړۍ نښتې وشوې چې په ترڅ کې يې د پاکستان د پوځ لوړ پوړي افسر جګړن علي جواد چنګيزي په شمول څو تنه مليشې ووژل شوې. همدا راز افغان لوري ته هم ځاني تلفات واوښتل. په دغه دروازه افغان امنيتي سربازانو مو خپل سرونه او وينې قرباني کړې. په دغې دروازې افغان اتل سرتيري ضيا الرحمن خپل سر قرباني کړ او د شهادت جام يې نوش کړ. د دغې دروازې د لګولو په غبرګون کې افغان ميړنيو اتلانو د دښمن مرميو ته خپلې سينې سپر کړې، اولادونه يې يتیمان شول او کورنۍ يې د وير په ټغر کيناستلې. يوازې د همدې لپاره چې په خاوره يې د دښمن تيری نه شو زغملی.

اوس د راپورونو پر  اساس ويل کيږي چې د ډيورنډ په کرغيړنه کرښه د پاکستاني مليشو لخوا ياده دروازه بشپړه شوې او ټاکل شوې راتلونکې اونۍ به په رسمي توګه افتتاح شي. پوښتنه دا ده چې د افغان حکومت له غبرګون سره ـ سره ولې بيا هم پاکستان په تورخم کې دروازه بشپړه کړه؟ افغان حکومت د دغې دروازې پر سر د خپلو سرتيرو قربانۍ ولې هيروي؟ د ملي يووالي حکومت ولې د اتل سرتيري شهيد ضيا الرحمن له وينې سره جفا کوي او د دغې دورازې په جوړولو غبرګون نه ښايې؟ څه شول د حکومت هغه تند غبرګونونه چې ويل به يې  په هر قیمت به له خاورې دفاع وکړي؟ څه شولې د حکومت هغه ژمنې چې د ډيپلوماټيکو خبرو له لارې يې د يادې ستونزې د حل لپاره کولې او څه شول په پاکستان کې د افغان سفير عمر ذاخيلوال هغه ګواښونه چې د دغې دروازې د جوړولو په غبرګون کې يې ويلي و چې که پاکستان د دروازې د جوړولو کار بند نه کړي نور دلیل نه پاتې کیږي چې په هغه هېواد کې د افغانستان د سفیر په توګه دندې ته دوام ورکړي؟

آيا حکومت له پاکستان سره معامله کړې ده؟

په تورخم کې د افغانستان او پاکستان تر منځ تر وروستۍ شخړې وروسته د افغان حکومت یو پلاوی په دې اړه د خبرو لپاره اسلام اباد ته ولاړ. د دغې پلاوي له راتګ وروسته د تورخم مساله خپ و چوپ پاتې شوه او حکومت په تورخم کې د تاسيساتو جوړولو خبره شاته وغورځوله. د پلاوي د تګ او راتګ په پايلې ولس هيڅ پوه نه شو. د پاکستان لخوا د يادې دروازې بشپړول او په رسمي توګه پرانيستل داسې څرګندوي چې ګويا حکومت د هيواد پر ځمکنۍ بشپړتيا سياسي معامله ترسره کړې وي. هلته پاکستان په قوت سره د ډيورنډ د رسمي کولو لپاره هڅې کوي او دلته په کور دننه وجدان پلورونکي د پارلمان ځينې استازي او خرڅې شوې څېرې د دغې کرښې ته د رسميت لپاره لابي ګيري کوي خو حکومت پرې سترګې ړندې او غوږنه کاڼه کړي دي.

پاکستان د تورخم ترڅنګ، د هیواد په ډيری سرحدي ولایتونو کې د افغانستان په خاوره کې تاسیسات جوړ کړي، خو حکومت یې پر وړاندې چوپه خوله دی. د حکومت له چوپتیا معلوميږي چې د هيواد په ځمکنۍ بشپړتيا سياسي معامله شوې ده. که خدای مه کړه د حکومت مرګونې چوپتيا همداسې دوام وکړي او پر افغان خاورې د پاکستان تيری بابيزه وګڼي نو دا به پر خاوره د شهيد شويو سرتيرو په ځانګړي توګه په تورخم کې د شهيد شوي سرتيري ضياالرحمن له قربانۍ سره جفا او وينې ته يې سپکاوی وي. پاکستان په دغه دروازه د خپل وژل شوي جګړن وينې ته د درناوي په خاطر همدا دروازه د علي جواد چنګيزي په نوم نوموي خو افغان لوری دې د شهيد ضيا الرحمن وينو ته سپکاوی کوي. ډیر د افسوس ځای دی.

لیکنه : خوشحال آصفي