سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انسان؛ در جست ‌وجوی خویشتن (1)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی پیشگفتار : انسان از نخستین…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

«
»

مشکل در کجاست     

داکتر سخی اشرف زی سیدکاغذ

قلم بدستان ونویسندگان ما که در مورد کارنامه های  یک  شخصیت سیاسی ویا یک زعیم ملی مینویسد ویا یک وقایع سیاسی را تحلیل میکنند بائیست سعی بلیغ به خرچ دهند که در باره شخصیت سیاسی نخست تحقیقات جامع  نموده وموخذ ومنابع تاریخی را ازداخل وخارج کشورجمع آوری نماید ,  اسناد تاریخی  ونوشته ها  وماخذ نظر به شرایط زمان یا به طرفداری ویا برضد عمل کرد های  سیاسی واجتماعی  شخصیت های سیاسی نوشته شده واین وظیفه  اهل قلم واندیشه است که با بصیرت , بینش وتجربه عقلانی  که دارد کارنامه های شخصیت سیاسی وملی را از جوانب مختلف با اصالت , صداقت و بدون تعصب  وعاری از جانب داری جهات مثبت  ومنفی آنرا که درتاریخ بجا گذاشته است بطورمحتاطانه بررسی وآنراجهت معلومات وقضاوت بدسترس خوانندگان بگذارند.

طوری که دانشمند ونویسند ه توانای کشور آقای داکتر محمد اکرم عثمان می نویسد که :” نقدسالم , منطقی ومودبانه ذکاه وهوش روشنفکران ما را تقویت میکندوبه آنها درست اندیشیدن را میآموزد”.

باتعجب نویسندگان ما برای دفاع از پندار واهداف سیاسی که دارند صرف یک جمله ویا پاراگراف را از یک موخذ بر گرفته برای بلند بردن ارزش پژوهشی در نوشته خویش میگنجانندومتباقی متن کتا ب ویا موخذ را که روی چه موضوع بحث میکند وهدف از این کتاب چه بوده بکلی اغماز میشود.

در مورد کار نامه های  امیر عبدالرحمن خان از کتاب خود امیر بنام  “تاج التواریخ ”  یک سلسله جملات  وکارنامه های امیر  که مطابق به زوق و تمنیات نویسنده های ما بوده در نوشته شان  گنجانیده شده که به اصطلاح قهرمانی  , پیشینه کاری  وخدمات  اجتماعی وسیاسی امیر عبدالرحمن خان را که به پایه ارتباط مردمی به” زعم خودشان” استوار است  بیان نموده اند . اگر واقعا همه اسناد تاریخی وپژوهشی مورخین داخل کشور واسناد تاریخی که در ماخذ معتبر بیرون مرزی به نشر رسیده  از جانب نویسنده های ما اغماز میشود وصرف به ادعای کتاب خود امیر بسنده میشوند و یا اگر حرف امیر عبدالرحمن خان نزد شان  یک ارزش بی بدیل تاریخی را دارد پس خوب است که ایشان اینرا هم بپذیرند که  یک تعداد دیگرمورخین , نقادان و نویسندگان از زوایای تاریک تاریخی و پیش آمد های منفی امیر را که حاکی از نا رسائی , کج اندیشی , پشخارگری  , مطلق باروری  واستبداد است  به استناد  از همان کتاب تاج التواریخ که شما برگرفته اید  نشر نموده اند . احساسات قومی وقبیلوی ما را بجائی نمی رساند اگر نویسنده ویا پژوهشگر  ومورخ هر چه که نا مش را میگذارید  از حقایق تاریخی چشم پوشی میکند ومیخواهد که حقایق تاریخ را وارونه به نمایش بگذارد درحقیقت به دانش  وبینش وبصیرت خویش لطمه وارد ساخته ودر اجتماع ما به سکتاریسم قومی , محلی , زبانی ومذهبی  مشهورمیشوند  .

به زعم این پژوهشگران واقعا ” تاج التواریخ ”  تاج تاریخ  “افغانستان” است وهیچ  یک  کتاب ویا سند تاریخی دیگر بالاتر از این کتاب  نیست وهیچ کتابی ” نمی تواند سیمای حقیقی وروح تاریخ سیاسی افغانستان قبیلوی را بیان کند. دراین کتاب امیر عبدالرحمن خان با همه کارنامه های سیاسی و ادعای درست ونادرست اش , حقیقی ترین چهره یک زمام دار مطلق العنان جامعه قبیلوی رابا فرهنگ سنت های  قبیلوی آن بیان میکند”(قلمرو استبداد, نوشته دی فولادی  1).” این را هم بائیست در نظر داشت که فرهنگ جوامع  افغانستان, در مجموع , فرهنگ قبیلوی است . این فرهنگ قبیلوی تنها منحصر به جامعه پشتون نیست  ، جوامع ازبک , تاجک وهزاره نیز با فرهنگ قبیلوی خود وارد عرصه سیاسی شده اند ولی آنچه که باعث میشود  تا بیشتر از جوامع دیگر , فرهنگ قبیلوی جامعه پشتون مورد بررسی قرار گیرد”. برای آنکه پشتون ها  خودرا به کارنامه های  گذشته  شاهان , امیران  وسرداران که روابط نظام سیاسی  و نظام اجتماعی  را تبارز میدهند محسوب میدارند واین پدیده به معیار های فرهنگی وبینش سنتی قبیلوی جامعه پشتون استوار است  وپاسداران نظام سیاسی واجتماعی که روی معیارهای سنتی بنا یافته دیگر معیاری را برای حاکمیت سیاسی پذیرفته نمی توانند.

وطندارانی  که علاقه به کارنامه های واقعی امیر عبدالرحمن خان داشته باشند ضرور نیست که زحمت را برخود روا شده  به ماخذ مختلف اقبیل کتب ,اسنادتاریخی  ونوشته های معتبر تحقیقی بیرون مرزی مراجعه کنند بهتر است که با طرح یک سوال اده راجع  به کارنامه های سیاسی  امیر به صفحه جهانی گوگل مراجعه کنند. وصفحه جهانی گوگل معلومات دقیق تحقیقی که از منابع معتبر بین المللی تهیه شده   بدسترس مراجعین قرار میدهد. والسلام