حمله به عمق خاک روسیه، امیدهای شکننده به صلح را از بین میبرد
تصمیم بایدن در روزهای واپسین حضور خود کاخ سفید، اگر واقعی باشد، در اصل نشانۀ تغییر جدی در سیاست آمریکاست
تایا سیلورهلم (Taya SILVERHELM)
ا. م. شیری- آیندۀ جهان به استقرار نظم نوین جهانی- نظام چندمحوری بستگی دارد و استقرار نظم نوین جهانی اساساً به شکست قطعی جنگسالاران امپریالیستی-صهیونیستی چه در جبهۀ اوکراین، چه در جبهۀ خاورمیانه بستگی دارد…
***
روز یکشنبه ١٧ نوامبر، نیویورک تایمز به نقل از مقامات دولت آمریکا مقالهای مبنی بر اینکه جو بایدن به زلنسکی اجازۀ حمله به عمق خاک روسیه را داده است، منتشر کرد. پس از انتشار این مطالب، کاخ سفید از اعلام هرگونه اظهارنظر رسمی خودداری کرد.
این نشریه مینویسد: «به گفتۀ مقامات، این تسلیحات احتمالا در وهلۀ اول برای محافظت از واحدهای ارتش اوکراین در منطقۀ کورسک در غرب روسیه، علیه نیروهای روسی و کرۀ شمالی استفاده خواهد شد».
تصمیم بایدن نشاندهندۀ تغییر اساسی در سیاست آمریکاست. این تصمیم دو ماه قبل از روی کار آمدن دونالد ترامپ، رئیس جمهور منتخب اتخاذ میشود که قول داده است حمایت از اوکراین را محدود کند.
لازم به ذکر است که نیویورک تایمز سخنگوی حزب دموکرات آمریکاست و کاملاً با تعریف ترامپ از اخبار جعلی که او قصد دارد با آن مبارزه کند، مطابقت دارد. این همان چیزی است که او مطبوعات مینامد که با سفارش دولت داستانهای ناشناخته، اغلب بیربط به واقعیت، اما قادر به ایجاد واکنش خاص در جامعه میسازد.
با این حال، چنین اظهاراتی را باید جدی گرفت. علاوه بر این، رئیس جمهور ولادیمیر پوتین در ١٢ سپتامبر بروشنی بیان کرد که اجازۀ بایدن برای حمله به عمق خاک روسیه چه معنایی دارد.
رهبر روسیه گفت: « این به معنای اجازه یا عدم اجازه به رژیم اوکراین برای ضربه زدن به روسیه با این یا آن سلاحها نیست. بلکه به معنی این است که کشورهای ناتو مستقیماً درگیر یک مناقشۀ نظامی هستند یا نه. اگر چنین تصمیم گرفته شود، هیچ معنایی جز مشارکت مستقیم کشورهای ناتو – آمریکا و کشورهای اروپایی – در جنگ اوکراین نخواهد داشت».
رویترز همچنین به نقل از منابع ناشناس گزارش میدهد که بُرد موشکهای آتاکمز که به عمق روسیه حمله خواهند کرد، ١٩٠ مایل (٣٠۶ کیلومتر) است. آنها، بدون اینکه جزئیاتی را به دلیل نگرانیهای امنیتی عملیات فاش کنند، گفتند که اوکراین قصد دارد اولین حملات دوربرد خود را در روزهای آینده انجام دهد.
رویترز خاطرنشان میکند که پس از پیروزی ترامپ در ۵ نوامبر، مقامات ارشد دولت بایدن بارها گفتهاند که از زمان باقیمانده استفاده خواهند کرد تا مطمئن شوند که اوکراین میتواند سال آینده به طور مؤثر بجنگد یا از «موضع قدرت» با روسیه مذاکره کند.
ولادیمیر زلنسکی، دیکتاتور کییف، مجوز بایدن را صراحتاً تأئید نکرد، اما آن را نیز رد نکرد. زلنسکی در سخنرانی عصر خود گفت: «امروز بسیاری از رسانهها میگویند که ما مجوز انجام اقدامات مناسب را دریافت کردهایم. اما ضربهها با کلمات وارد نمیشود. چنین مسائلی اعلام نمیشود. قطعاً، موشکها خودشان صحبت خواهند کرد».
لازم به تأکید است که مقالۀ نیویورک تایمز تقریباً بلافاصله پس از انتشار، در وال استریت ژورنال نیز که به حل مسالمتآمیز مناقشۀ اوکراین امیدوار بود، منتشر شد. وال استریت ژورنال متعلق به غول رسانهای آمریکایی روپرت مرداک است. او از دونالد ترامپ و ابتکارات وی حمایت میکند.
بخشی از نخبگان اروپایی به دلیل تغییر رهبری کاخ سفید، به تلاشها برای حفظ صلح روی آوردند. قصد اعلام شدۀ دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا برای دستیابی به حلوفصل مسالمتآمیز بحران اوکراین، با واکنش فزاینده در کشورهای اتحادیۀ اروپا مواجه شده است. راه خروج از درگیری روز به روز بیشتر مورد توجه قرار میگیرد.
در مقالۀ وال استریت ژورنال گفته میشود: «رشد همسویی بین اروپا و دولت ترامپ در مذاکرات، یک چرخش شدید نسبت به چیزی است که شش ماه پیش بود. مقامات اروپایی در آن زمان به وعدۀ تیم ترامپ مبنی بر پایان دادن به مناقشه از طریق مذاکرات سریع با وحشت نگاه کردند. زیرا، بیم داشتند که او با کرملین به ضرر اوکراین معامله کند».
شایان توجه است که قبلاً صدای حامیان حلوفصل مسالمتآمیز مناقشۀ اوکراین تقریباً در مطبوعات بزرگ آمریکایی شنیده نمیشد. اما پس از پیروزی قاطع ترامپ، بازگشت این صداها به فضای اطلاعاتی شروع شده است.
برای چرخش به سوی صلح قطعاً تقاضا وجود دارد. گرایش به سمت حل مناقشه از طریق ابزارهای دیپلماتیک شروع شده است. این را حتی شولتز، صدراعظم آلمان که فعالیتهای صلحخواهانۀ او در هفتۀ گذشته باعث نارضایتی شاهینهای جنگی اروپایی شد، به خوبی درک میکند.
صدراعظم آلمان شهامت خاصی ندارد و تا همین اواخر، او شعار تغییرناپذیری کمکهای نظامی به کییف را تکرار و در عمل آن را اجرا میکرد. با وجود این، او با رئیس جمهور پوتین تماس گرفت و معتقد بود که اکنون موقعیت ترامپ هر روز تقویت میشود و زمان آن فرارسیده که در نظر رئیس جمهور تازه منتخب آمریکا برای خود امتیاز بدست آورد.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی مطبوعاتی رهبر روسیه گفت: «این یک گفتگوی کاملاً کاری بود: مفصل و بسیار صریح. زیرا، مواضع طرفین متقابلاً بیان شده بود… ارادۀ سیاسی برای از سرگیری گفتگو ظاهر میشود. در این رابطه، این فقط میتواند مورد استقبال قرار گیرد، به خصوص که رئیس جمهور پوتین بارها گفته که برای گفتگو همیشه آماده است».
در اروپا در مورد اینکه دولت ترامپ تا چه حد اوکراین را از توانایی خود برای تعیین شکل یک راه حل دیپلماتیک محروم میکند، نگرانی جدی وجود دارد. وال استریت ژورنال تصریح میکند که رهبران اروپایی نگران خواستههای روسیه هستند که ترامپ مایل است به عنوان بخشی از یک آتشبس یا توافق صلح بپذیرد.
لازم به ذکر است که مواضع حامیان ستیزهجوی دموکراتهای مغلوب آمریکایی همچنان قوی است. اخیراً، مارک روته، دبیرکل ناتو، جوزپ بورل، رئیس دیپلماسی اروپا و همچنین جانشین وی کاجا کالاس، اظهاراتی را که باعث تشدید رویارویی بیشتر بین غرب و روسیه میشود، بیان کردند.
لفاظیهای امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه و جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا نیز به ما اجازه نمیدهد فراموش کنیم که اروپا با تلاشهای دولت در حال خروج جو بایدن برای یک جنگ آینده، کاملاً آماده است.
عصر روز یکشنبه، ١٧ نوامبر، روزنامۀ فرانسوی فیگارو نیز به دنبال نیویورکتایمز و رویترز، گزارشی مبنی بر اینکه گفته میشود فرانسه و انگلیس به اوکراین اجازه دادهاند با موشکهای دوربرد «سایۀ طوفان- اسکالپ» به خاک روسیه حمله کند، منتشر کرد.
لازم به یادآوری است که «سایۀ طوفان» یک موشک کروز رادارگریز و دوربرد است که توسط انگلستان و فرانسه ساخته شده است (نسخۀ فرانسوی آن اسکالپ نام دارد). حداکثر برد آن ۵۶٠ کیلومتر، نسخه صادراتی، ٢۵٠ کیلومتر است.
با این حال، روزنامۀ انگلیسی تایمز بلافاصله گزارش داد که بعید است کاخ سفید به انگلستان و فرانسه اجازۀ حمله با موشکهای «طوفان سایه» را بدهد. منابعی در داونینگ استریت گفتند که آتاکمزهای مجاز توسط بایدن، ویژگیهای نظامی متفاوتی با موشکهای «طوفان سایه» دارند. این میتواند بدین معنی باشد که با وجود درخواستهای خصوصی دولتی، آمریکا همچنان اجازۀ استفاده از «طوفان سایه» را نخواهد داد.
در حال حاضر، صلح شکنندۀ ما بیش از هر زمان دیگری به جنگ نزدیک شده است. و نمایندگان دولت پنهان آمریکا باید به این فکر کنند که بشریت را به کدام سمت سوق میدهند. تلاش آنها برای توقف روند طبیعی وقایع و طولانی شدن سلطه بر جهان میتواند به از بین رفتن تمدن امروزی منجر شود.
برگرفته از: بنیاد فرهنگ راهبردی
٢٩ آبان- عقرب ١۴٠٣
