افغانستان؛ از رؤیای دولت-ملت تا واقعیتِ گسست ملی

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ فاصله‌ای به درازای تاریخ تا دولت-ملت تأملی بر…

در غیبت ما چه گذشت؛ ادبیات مدرن غرب

Impressionism.  آرام بختیاری ایمپرسیونیسم ادبی؛ زشتی کلان شهر، زیبایی طبیعت. ایمپرسیونیست های ادبی…

ماتریالیسم دیالکتیکی و ماتریالیسم تاریخی

(بخش۳ و پایانی) ماتریالیسم تاریخی نوشته: جوزف استالین برگردان: آمادور نویدی ۳) ماتریالیسم تاریخی اکنون…

۶. د سیاسي سیستم اړیکې له اقتصادي، ټولنیز او کلتوري…

نور محمد غفوری (اوومه برخه)  سیاسي سیستم (یا سیاسي نظام) د ټولنې…

انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

«
»

نشست قطر در هاله ای از توقع و ابهام 

                               نوشته ی : فروغی

          در نشست قطرکه تا چند روز دیگر برگزار خواهد شد ، رازهای پشت پرده ی زیادی فاش و برملا خواهد شد .

          در قطر، هم امریکا ییان و هم طالبان ناگزیراند به شرکت کننده گان صراحت بدهند که از مذاکرات صلح چه میخواستند و حالا چه میخواهند ؟

         طالبان باید صراحت بدهند که آیا امارت اسلامی میخواهند ، تقسیم قدرت در ولایات مختلف آرزو دارند ویا مثل آدم ، ازآدمکشی دست کشیده ، شامل حکومتی ائتلافی می شوند و به انتخابات رو می آورند ؟

         امریکاییان نیز باید واضح سازند که طالبان را با کدام کارشیوه وارد نظام خواهند کرد ؟ آیا نیت دارند تا حکومت ائتلافی یا موقت ایجاد نمایند یا طرفدار تغیر در قانون اساسی میباشند ؟ امریکاییان باید واضحاً پاسخ بگویند که چه زمان و تحت کدام شرایطی ، سربازان شان را از افغانستان خارج می نمایند ؟

        نماینده گان حکومت افغانستان هم که تا هنوز هیچ اطلاعی از رازهای پشت پرده ندارند ، وظایف سخت و سنگینی پیش رو دارند . آنان باید این شهامت را داشته باشند تا با درک واقعیتِ حضور طالبان ، از خط سرخ حقوق شهروندان و دستآوردهای مثبت بدست آمده ، گامی عقب ننشینند .

         حکومتی ها باید تمام امراض مهلکِ شان را کنار گذاشته ، از کُل افغانستان و تمام اقوام ساکن آن نماینده گی نمایند .

         نماینده گان حکومت باید با صداقت و عاقلانه واضح بسازند که در صورت شرکت طالبان در قدرت ، چه نظام و کدام سیستم حکومتی را پیشنهاد می نمایند ؟ جمهوری اسلامی میخواهند ، سیستم ریاستی پیشنهاد مینمایند یا پارلمانی و یا حتا سیستم فدرالی ؟

       حکومتی ها به این نکته هم توجه داشته باشند که هرگاه طالبان خواهان حکومت موقت بوده و یا روی امارت اسلامی پافشاری نمایند چه دلایل محکم منطقی – علمی برای رد آن دارند . و مثل اینها ….

      در هر حال ، روند مذاکرات نشان خواهد داد که آیا طالبان افراطی تا آن حد تغیر کرده اند که با شرکت سایر گروهها ، اقوام و مذاهب افغانستان در زیرچتر نظام مدنی مشترکی گرد آمده ، به انتخابات ، حقوق برابر زن با مرد ، و حقوق مدنی شهروندی احترام گذارند ؟ و یا بازهم نیت استقرار حاکمیت سیاه امارتی ـ قومی – مذهبی شان را در سر دارند ؟ که گمانه زنی دومی بیشتر متصور است .

       هرگاه چنان باشد ، تمام این تلاش ها ، تیردرهوا خالی کردن است و اغواگری و فریبِ استخباراتی که امریکاییان به منظور ادامه ی بازی بزرگ شان ، ادامه ی بی ثباتی در افغانستان و منطقه  و درنتیجه ادامه ی سودجویی های استعماری ــ اقتصادی شان با شرکت طالبان ، حکومت پاکستان، سعودی ها و حکومت افغانستان ، براه انداخته اند.