تجربه میدان در غرب افغانستان — از ادرسکن تا شیندند

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer, Military & Security…

روایت اسدالله کشتمند از جنگ افغانستان؛ مجاهدین، شوروی و قدرت‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=DGsTJnpdYQk مروز، ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۶، بار دیگر در خدمت رفیق عزیزم،…

غنچه‌های پژمرده

گزیده‌ی اشعار اسعد لُرزاده برگردان به فارسی: زانا کوردستانی شاعر و نویسنده‌ی کُرد…

شعرهایی از روناک آلتون

بانو "روناک توفیق محمد"  (به کُردی: ڕووناک تۆفیق محمد)، متخلص به…

زندگی بدون محدودیت یا مرگ ...!

مرگ برخلاف دید صوری٬ چون نیستی تام باور موجه نیست.…

طالبان؛ از سرکوب مخالفان تا مهندسی حذف هویت‌ها

نویسنده: مهرالدین مشید بازگشت طالبان به قدرت در ۱۵ اگست ۲۰۲۱…

فراتر از فروپاشی؛ چگونه ملت‌ها پیش از شکست نظامی، شکست…

Wahidullah Noorzai Former Senior ANCOP/ANP Officer | Field Strategist | Military…

انسان و نیروهای سازندهٔ تمدن( بخش اول)

«انسان معمار روشنایی در دل تاریکیِ جهان» تهیه و تدوین :…

 دشمنی با فارسی؛ بازتاب سیاست زبانی برتری‌جویانه طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید فارسی‌ستیزی؛ چهره پنهان سیاست زبانی طالبان برای بررسی  دقیق…

نسل‌کشی هزاره‌ها یک پروژه چندوجهی بود که ریشه در سیاست‌های…

افغانستان سرزمینی نیست مانند روسیه و یا هند که بزرگ‌تر…

اگزیستنسیالیسم؛ آزادیاست، یا ترس و مرگ؟

Existenzphilosophie. آرام بختیاری فلسفه وجودی انسان؛ آزادی بورژوایی، یا رهایی جامعه؟ آیا انحلال…

۱۱ سپتامبر جهان را تغییر داد؛ زندگی من را نیز…

از صبحی که آمریکا را تغییر داد تا میدان‌های افغانستان؛…

د سیاسي فعالیت لپاره د ایډیا او رهبر جوړول

نور محمد غفوری (هیله من یم چې دا لیکنه د سیاست…

پروفیسور استاد نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد نصیب الله سیماب سره چې د…

کتاب راز هستی

رسول پویان به زندانی که دل دربند آن زنجیر و برپا…

 اسلام سیاسی؛ از اصلاح دینی تا ایدئولوژی قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید اسلام سیاسی یکی از مهم‌ترین پدیده‌های فکری و…

روزهای آخر امین؛ روایت ناگفته از ورود شوروی و تغییر…

https://www.youtube.com/watch?v=K0xOd1gPFV0 تاریخ معاصر افغانستان؛ روزهای آخر حکومت حفیظ‌الله امین. روزهایی که…

وقتی عقل به راز و نیاز رسید

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

شورا در اسلام!

مقدمه  شورا ومشاوره واژه عربی است به معنی ابراز رای ،…

آئوزوف نویسنده‌ی شوروی و قزاقستان

برگردان. رحیم کاکایی نویسنده . روسلان سمیاشکین  ،فرزانه‌ای از شرق و…

«
»

په تورخم کې د شهيد سرتيري وينې ته سپکاوی

د تورخم دروازه په رسمي توګه پرانيستل کيږي

ريپوټونه وايې پاکستان به د دوی مليشو لخوا په تورخم کې جوړه شوې دروازه په همدې اونۍ کې په رسمي توګه پرانيزي. د پاکستان دفاع وزير خواجه آصف ويلي؛ د افغانستان له خاورې پاکستان ته د ترهګرو د داخليدو د مخنيوي لپاره به راتلونکې اونۍ په تورخم کې جوړه شوې دروازه په رسمي توګه افتتاح کړي. تورخم چې د افغانستان او پاکستان تر منځ د تګ راتګ لپاره ډیره مصروفه لار ده څه موده وړاندې د پاکستان حکومت وتړله. حکومت وروسته بیا لاره پرانیستله او یوازې هغه چا ته یې د داخلیدو اجازه ورکوله چې د سفر کولو قانوني اسناد یې لرل.

دا په داسې حال کې ده چې له دې وړاندې افغان حکومت په وار ـ وار د ډيورنډ په کرغيړنه کرښه د پاکستان لخوا د هر ډول تاسيساتو جوړول؛ پر افغان خاوره د پاکستان تيری بللی او ويلي دي چې د ډول تاسيساتو جوړول بايد د د واړو هيوادونو په موافقت ترسره شي. د اهغه دروازه ده چې څه موده وړاندې پرې د افغان سرحدي امنيتي ځواکونو او د پاکستاني مليشو تر منځ خونړۍ نښتې وشوې چې په ترڅ کې يې د پاکستان د پوځ لوړ پوړي افسر جګړن علي جواد چنګيزي په شمول څو تنه مليشې ووژل شوې. همدا راز افغان لوري ته هم ځاني تلفات واوښتل. په دغه دروازه افغان امنيتي سربازانو مو خپل سرونه او وينې قرباني کړې. په دغې دروازې افغان اتل سرتيري ضيا الرحمن خپل سر قرباني کړ او د شهادت جام يې نوش کړ. د دغې دروازې د لګولو په غبرګون کې افغان ميړنيو اتلانو د دښمن مرميو ته خپلې سينې سپر کړې، اولادونه يې يتیمان شول او کورنۍ يې د وير په ټغر کيناستلې. يوازې د همدې لپاره چې په خاوره يې د دښمن تيری نه شو زغملی.

اوس د راپورونو پر  اساس ويل کيږي چې د ډيورنډ په کرغيړنه کرښه د پاکستاني مليشو لخوا ياده دروازه بشپړه شوې او ټاکل شوې راتلونکې اونۍ به په رسمي توګه افتتاح شي. پوښتنه دا ده چې د افغان حکومت له غبرګون سره ـ سره ولې بيا هم پاکستان په تورخم کې دروازه بشپړه کړه؟ افغان حکومت د دغې دروازې پر سر د خپلو سرتيرو قربانۍ ولې هيروي؟ د ملي يووالي حکومت ولې د اتل سرتيري شهيد ضيا الرحمن له وينې سره جفا کوي او د دغې دورازې په جوړولو غبرګون نه ښايې؟ څه شول د حکومت هغه تند غبرګونونه چې ويل به يې  په هر قیمت به له خاورې دفاع وکړي؟ څه شولې د حکومت هغه ژمنې چې د ډيپلوماټيکو خبرو له لارې يې د يادې ستونزې د حل لپاره کولې او څه شول په پاکستان کې د افغان سفير عمر ذاخيلوال هغه ګواښونه چې د دغې دروازې د جوړولو په غبرګون کې يې ويلي و چې که پاکستان د دروازې د جوړولو کار بند نه کړي نور دلیل نه پاتې کیږي چې په هغه هېواد کې د افغانستان د سفیر په توګه دندې ته دوام ورکړي؟

آيا حکومت له پاکستان سره معامله کړې ده؟

په تورخم کې د افغانستان او پاکستان تر منځ تر وروستۍ شخړې وروسته د افغان حکومت یو پلاوی په دې اړه د خبرو لپاره اسلام اباد ته ولاړ. د دغې پلاوي له راتګ وروسته د تورخم مساله خپ و چوپ پاتې شوه او حکومت په تورخم کې د تاسيساتو جوړولو خبره شاته وغورځوله. د پلاوي د تګ او راتګ په پايلې ولس هيڅ پوه نه شو. د پاکستان لخوا د يادې دروازې بشپړول او په رسمي توګه پرانيستل داسې څرګندوي چې ګويا حکومت د هيواد پر ځمکنۍ بشپړتيا سياسي معامله ترسره کړې وي. هلته پاکستان په قوت سره د ډيورنډ د رسمي کولو لپاره هڅې کوي او دلته په کور دننه وجدان پلورونکي د پارلمان ځينې استازي او خرڅې شوې څېرې د دغې کرښې ته د رسميت لپاره لابي ګيري کوي خو حکومت پرې سترګې ړندې او غوږنه کاڼه کړي دي.

پاکستان د تورخم ترڅنګ، د هیواد په ډيری سرحدي ولایتونو کې د افغانستان په خاوره کې تاسیسات جوړ کړي، خو حکومت یې پر وړاندې چوپه خوله دی. د حکومت له چوپتیا معلوميږي چې د هيواد په ځمکنۍ بشپړتيا سياسي معامله شوې ده. که خدای مه کړه د حکومت مرګونې چوپتيا همداسې دوام وکړي او پر افغان خاورې د پاکستان تيری بابيزه وګڼي نو دا به پر خاوره د شهيد شويو سرتيرو په ځانګړي توګه په تورخم کې د شهيد شوي سرتيري ضياالرحمن له قربانۍ سره جفا او وينې ته يې سپکاوی وي. پاکستان په دغه دروازه د خپل وژل شوي جګړن وينې ته د درناوي په خاطر همدا دروازه د علي جواد چنګيزي په نوم نوموي خو افغان لوری دې د شهيد ضيا الرحمن وينو ته سپکاوی کوي. ډیر د افسوس ځای دی.

لیکنه : خوشحال آصفي