پارادوکس انرژی در افغانستان: زغال‌سنگ یا آب؟

​تحلیلی بر گذار از سوخت‌های فسیلی به توسعه پایدار ​ ​افغانستان در…

افتضاح اپستین و فروپاشی وجدان بشریت در سرمایه‌داری پسین

نویسنده: مهرالدین مشید در دهه‌های اخیر، مطالعات انتقادی قدرت و جرم…

«او با تلخی، بیهوده‌گویی و خودپسندی را تمسخر می‌کرد…»

 به مناسبت دویستمین سالگرد تولد م. ای. سالتیکوف- شچدرین برگردان: رحیم…

مرگ ارزش و اخلاق

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

از دوری ی میهن سوزم!

امین الله مفکر امینی     2026-01-02! چنان از دوری ی میهن سوزم بجان…

        یک نـامـه به تاریخ؛ و یک نـخوانـدنی ترین!

با هدیه سلام ها و احترامات قلبی و وجدانی؛ این…

افغانستان؛ از کانون تروریسم فراملی تا عرصه‌ی مانورهای ژئوپلیتیک قدرت‌های…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در دو دهه‌ی اخیر به یکی از…

گلهای خشم کلان شهرهای بورژوایی

Baudelaire, Charles (1821-1867) آرام بختیاری شعر نو بودلر میان: نیما، هدایت، و…

                                            واقعیت چیست

واقعیت با نظریات مختلف و دید گاه ها ی متنوع…

هزیان تب آلود!

شدت تب تروریسم که بیش از نیم قرن استبلشمنت پاکستان…

 افغانستان قربانی سیاست‌های امنیتی منطقه‌ای است، نه متهم دائمی

نور محمد غفوری در سوسیال میدیا خواندم که وزارت دفاع طالبان…

وحدت نیروهای ملی دموکراتیک ومترقی

وحدت بمثابه واقعیت انکار ناپذیری ضرورت تاریخی در برابر استعمار…

عدالت اجتماعی

نوشتهء نذیر ظفر‎عدالت روزی پیـــــدا میشه آخر‎سفاکان ترد و رســـوا…

خودتحقیری و خودتخریبی؛ تبیین فلسفی مفهومی

۱. خودتحقیری (Self-Denigration) در معنای فلسفی، خودتحقیری حالتی است که در…

سرمایه‌داری لیبرال و واکنش سوسیال‌دموکراسی

نور محمد غفوری تقابل، اصلاح یا همزیستی انتقادی؟ مقدمه سرمایه‌داری لیبرال به‌عنوان نظام…

             تشدید تنش تهران و واشنگتن؛ پس‌لرزه‌های منطقه‌ای آن

نویسنده: مهرالدین مشید سرنوشت دیکتاتوری‌های دینی؛ آزمون بقا برای اخوندیسم و…

دربارۀ «اصولنامۀ جزایی محاکم» اداره طالبان

اعلامیۀ انجمن سراسری حقوق؜دانان افغانستان بنام خداوند حق و عدالت انجمن سراسری…

هر که را مشکلی است!

امین الله مفکر امینی          2026-30-01 ! هر که را مشکلی باشد ناچار…

آ.و. لوناچارسکی

برگردان. رحیم کاکایی و.گ. بلینسکی پیشگفتار مترجم درباره ویساریون بلینسکی نویسنده، منتقد…

برهنه گویی و عریان سالاری؛ سیاستِ بی‌پرده و حاکمیتِ بی‌نقاب

نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی از زوال مشروعیت و فروپاشی پوشش های…

«
»

احمد صابر جان ته دیوه داستان لیکنه

لیکونکۍ:: دکتور طاوس وردک تورنتو کاناډا د جولای اتمه ۲۰۱۶ کال

صابر جانه داستان در ته په کمپیوټر کی لیکم ځکه د لیکلو او تصحیح امکانات په آی فون کې را ته مشکل وو ، معذرت غواړم ، ولې درته یو داستان لیکم ، هر وطن مخترعین او دانشمندان ، فلاسفه او دکتوران لری ، لیکونکۍ او ژورنالستان لری ، سیاست پوهان لری ، او همیشه په نورو هیوادو کې مخصوصا غرب کی ورته ډیر احترام کیژي ، زه په یاد لرم چې کله کله تاریخ جوړونکي دهر هیواد یا مخترعین د هرهیواد دترقۍ ، ازادۍ ، روښانه راتلونکې لاره تعینوي ، ما ۲۶ کاله تحصیل کړۍ ، او ۱۳ کتابونه می لیکلی دی ، چې یو تعداد ېې د اقتصادی ستونزو له کبله نه دی چاپ شوی صرف ۵ جلده ېې چاپ شوی دی ، وګوره احمد شاه بابا د افغانستان تهداب ایښودونکي شوو ، غازی امان الله خان د ازادی ګټونکۍ شو ، داود خان د شاهی نظام چپه کونکۍ شو ، اتاترک ترکيي ته نجات ورکړو ، جمال ناصر او السیسی مصر ته نجات ورکړو – پوتین روسې ته نجات ورکړو ، ګاندی هندوستان ته نجات ورکړو ، ادیسن د برق مخترع شو ، یو خورد ظابط د اسراییلو د شکست تیوری طرح کړه او د سویز کانال څځه ېې د مصریانو د تانکو په ذریعه د بارلیف د ریګی غونډیو او سیم خاردار د معبر پلان طرح کړو ، ما خاص او مهم شیان په هندوستان کی زده کړی وو ، د ارکان حربی تر څنګ می نور ډیر شیان زده کړي وو بیا می د شوروی نه ډیر شیان په ۱۲ کالو کی زده کړل ، د کوریای جنوبی نه می ډیر شیان زده کړل ، حامد کرزي ته می د جیلانی پوپل له طریقه پیشنهاد وکړو چې ما د کندز د والی په حیث قبول کړه تر داود زی پوری هم ورسیدم خو بیا کرزی مقررنه کړلم ځکه زه یو پرچمی وم ، د اوردو ډیر جنرالان یا د حربی پوهنتون څخه یا د حربی شونځي څخه زما شاګردان وو او دی ، او دیوه جنرال تحصیلات زما په اندازه نه دی د ستار مراد نني وزیر اقتصاد نه پوشتنه وکړه ، چی حیران وو ، زما نطاقی او خبری دوی ته معلومی دی ، ما غوښتل کندز د نیویارک غونته یو ولایت جوړ کړم ځکه د کندز تر څنګ د امو دریاب او پنج رودونه تیریژي  ، ما دغه استعداد لرلو ، یو ریس جمهور ، یو ریس اجرایه ، یو وزیر یا والی هغه څه چې زما زده دی ددوی نه دی زده ، که زه کرزي د کندز والی تعین کړی وۍ نن به هلته ارامی وه هلته به ترقی وه هلته به زراعتی تولیدات ډیر زیات وو هلته به برق وو هلته به د ماهیانو فارمونه وو ، هلته به د وریجو ګدامونه وو ، هلته به د ابدان میرعلم دشته په ارهټو اوبه کیده او په ملیون ټنه غنم به تولیدیدل ، هلته به پخته او د کالیو او تکرانو د تولید لویی فابریکی وی ، او په زرهاو نوری پروژي په خپله د کندز د سرمایه دارانو په ذریعه جوړیدی ځکه ما هلته د ناقل په حیث ژوند کړۍ او زما خپلوانو په امام صاحب او دشت ارچی کی ډیرې مځکی لرلي ، لکه حاجی سعدالدین خان د کندز ولایت د مستوفیت د تحصیلی مامور وو او لوی مځکه وال وو ، بیا می یو کال اشرف غنی ته کمپاین وکړو ، او دغه ۲۰۱۴ کال ما ده ته په فیس بوک کی هره ورځ یوه مقاله ولیکله ، بیا لاړم کابل ته او ده ته می د شپږو وزیرانو او مشاورینو په ذریعه ۹ دیپلومونه او سرتیفیکټونه ولیږل ، خو دۍ چې یو عقده ېې او کبرجن او بیحده خود خواه انسان دی او زما سره ېې دورور په ذریعه مناسبات خراب شول زه ېې اصلا و نه منلم ، بیا می ورته لیکلۍ عرض وړاندی کړو چې کندز ته ما د والی په حیث ولیږه خو جیلانی پوپل ۲۰۰۰۰۰ ډالره رشوت غوشتلو ، او غیاث وردک چی په ارګان های محلی کی وو را ته وویل هر والی تر ۵۰۰۰۰۰ ورکړی له تانه ېې لږ غوشتی دی نو ور ېې کړه ، ما نه تنها په کندز کی پورتنۍ فابریکی او پروژې شروع کولی بلکه په کندز کی می د (( هلیکوپترو – جټ طیارو – راکټو – خفیفه مهماتو او وسلو د تولیدولو فابریکی جوړولې او نورو دسته جمعی وسلوته شروع کول ، ځکه پاکستان او ایران ېې همدا نن د روسانو او چینایانو په مرسته جوړوی  ) کار شروع کولو ، او که اشرفک زه هلته تعین کړی وای کندز کله سقوط کولو ، او پشتانه کله سپکیدل او دربه در کیدل ، بیا می ځان د وزیر دفاع په حیث کاندید کړو ، یوه احمق جنرال ما ته ویل ته ډګروال ېې که جنرال وۍ ما به ور ته ویلی وو ، ( افضل لودین ) ، او یوه بل اخوانی جنرال مختار ویل مه کوه ډیر لوړ خیزونه مه وهه ، سو ګند خورم که زه وزیر دفاع شوۍ وۍ نن به افغانستان یو ډیر مجهز او قوی نیرومند وسله وال پوځ درلودلو ، غرب ته قناعت ورکول دهر یوه جنرال په وس کی نه ده قناعت ورکول د یوه دکتور ، دیوه متخصص ، دیوه وطن پرست ، دیوه با تجربه ، دیوه پاک او جدی افسر لکه دکتور طاوس وردک  په وس کی وه او ده ، زه د وطن د نجات یوه اسای مهره وم او یم او تر نیمایی ډیر جنرالان او افسران می شاګردان دی او ما په تمامه معنی پیژڼي ، وګوره ستانکزۍ ډګر من وو وزیر دفاع تعین شوو افضل خان لودین خان ووس څه ځواب لري ، اتمر کوم تحصیلات نظامی لری ، وزیرداخله جاهد یوسرباز او بادیګارد د فهیم پنجشیری وو ، نو د ما دزړه سره احمد صابر جانه د  اشرف غنی نني تعینات د ( مصلحت – د تنظیمو په تقسیماتو – د ژبې او سمت په حساب – د رشوت په اخیستلو – دقوم او سمت په حساب ادامه لري ) اشرفک ته لیاقت ، تخصص ، پاکي ، وطن پرستي اصلا مطرح نه وه او نه ده ، او ته لطفا دده نه دفاع نوره بنده کړه ، که زه یوه لحظه هم وخت ولرم ، یوه لحظه هم ژوندۍ وم او ژبه می وښوري د وطن او وطندارانو په خاطر لیکم او دهیچا نه ویره نه لرم ، لاس يي د تر لندنه خلاص وي ، دا وطن ددوی د پلار دی چې دوی هر کاره وي ( میم زور ما ټول د ما ) خو زما پلار د ژوند او کار او خبرو حق نه لری ، نه خیر! زما قلم او خوله به هغه وخت تړل کیژي چې زنه می وتړي ، زه دوطن جریانات له نژدې تعقیبوم ، ته ماته مه وایه ایا علومی شریف – با استعداده ، لایق او متخصص ارکان حرب افسر وو که ننۍ جاهد خان ، چا تعین کړو ، زموږ د وطن له پاره یوه اتاترک غونته رهبر او ریس جمهور ته ضرورت دی ، اشرف غنی بیا څوک نه جمهور کوی او نه عبدالله ، باور وکړه اګر چې له همدی شیبی نه سرمایه ګذاری کوی او رشوت خورا هر چیري ګماری ، یو دست اورد نه لری ، وايي ( دکاسا هزار پروژه – دټاپی پروژه – دسلما پروژه ) وغیره دغه دیوه سره دداود خان ببرک ګارمل – او کرزی دوخت پروژی دی ، ده د رشوت خورو مخه ونه نیوله ، ده دنوی اوردو تهداب کی نه ایښولو ، ده خلع سلاح عمومی ونه کړه ، ده معادن ملی نه کړل ، یو ملیون نور کارون شته چی ده باید کړی وی ، زراعتی هیواد نن ، قیماق – شدی – ماهیان – میوی – سابه – غنم – غوښې – هګۍ – چرګان – سمنټ ، او ډیر نور شیان له خارجه راوړی ، ډیر شرم دی ، که زه والی د کندز وۍ نن به کندز دوریجو – غنمو – ماهیانو – پنبې – تکرانو – کالیو – لبنیاتو او ډیرو نورو شیانو ګدام وو ، خلاصه چې داستان ډیر اوږ دی هیله ده تبصری نوری بندی کړه او زه درته د ځواب ویلو حوصله او د اشرفک د حمایی تحمل د ډبل خاین عبدالله سره نور نه لرم ، مننه .