پاکستان د نوک په ځای کې سوک ځايوي
پاکستان هغه هېواد دی چې، افغانستان ورسره کلتوري، مذهبي، اقتصادي او دې ورته نورې ګډې اړيکې لري. دغه هيواد له جوړېدو بيا تر اوسه يو د افغانستان په جګړه کې ستره ونډه درلودلې ده. په دغه موده کې پاکستان له هر لوري هڅه کړې چې په يو نه يو ډول افغانستان ته سرخوږی جوړ کړي. کله يی په کورنيو چارو کې ښکاره لاسوهنه کړې، کله يی د مذهبي ايډيالوزۍ له لارې د جګړې ډګر ګرم ساتلی، کله يي له سرحدي سرو کرښو تجاوز کړی او کله يي د افغان دولت سره پټه دوه مخې ډيپلوماسي پر مخ وړې ده. له کلونو راهيسې د پاکستان د شف شف موخه د ډيورنډ کرښې ته رسميت ورکول دي چې په يو نه يو ډول دغې کرښې ته رسميت ورکړي او افغان دولت ته په نړيواله کچه د دغې کرښې د رسميت اسناد پيدا کړي.
په ډيورنډ کرښه له اغزن سيم له غزولو نيولی بيا په سرحدي سيمو (د ننګرهار په ګوشته کې دروازه، د پکتيکا په انګور اډه کې دروازه، د کندهار په سپن بولدک کې د افغانستان خاورې ته راننوتل) په دغو سيمو کې د افغانستان په خاوره کې تاسيسات جوړول، پر ډيورنډ کرښه خندق کيندل او په ورستيو کې له افغان ګډ حکومت سره د استخباراتي معلوماتو پټ تفاهم ليک لاسليکول؛ د پاکستان دغه ټولې هڅې يوازې او يوازې د ډيورنډ کرغيړنې کرښې ته درسميت ورکولو په خاطر کوي. پاکستان اوس په دې هڅه کې دی چې د نړيوالو لپاره د ډيورنډ کرښې د رسميت لپاره له افغان دولت څخه سند تر ګوتو کړي.
اوس په وروستيو ريپوټونه وايي پاکستاني ځواکونه يو ځل بيا پر ډېورنډ کرښه د امنیتي پوستو پر ډېرولو بوخت دي. پاکستاني رسنۍ د دې هېواد د لوړ پوړو پوځي چارواکو له خولې لیکي چې د امنیتي تدابیرو د لا ټینګښت په خاطر غواړي پر ډېورنډ کرښه امنیتي پوسته ډېرې کړې. د سرچينې له قوله پاکستاني پوځيان پر ډېورنډ کرښه په باجوړ سیمه کې د امنیتي پوستو د ډېرولوو هوډ لري، چې د ایکسپریس په وينا پوځي چارواکي يې د مخالفينو اوښتو را اوښتو لاره بولي. پاکستان وروسته له هغه دا اقدام کوي چې د ګډ حکومت مشر محمد اشرف غني اسلام اباد ته پخپل وروستي سفر کې ومنله، چې د پاکستاني طالبانو په خلاف به په افغانستان کې عمليات کوي. محمد اشرف غني د اسلام اباد په سفر کې له پاکستاني چارواکو سره ژمنه وکړه، چې د ملا فضل الله په لټه کې به پوره هڅې کوي. پاکستان اوس د ډيورند کرښې په شاوخوا کې د ترهګرو د تګ او راتګ د مخنيوي په نوم پوځي تاسيسات جوړوي او لويه هڅه يي دا ده چې په افغان دولت کې د نوک په ځای کې سوک ځای کړي او نړيوالو ته د ډيورنډ کرغيړنې کرښې د رسميت لپاره مدارک او شواهد په لاس راوړي.
پاکستان په وروستيو کې په پرله پسې توګه هڅه کړې له اوسني افغان دولته د ډيورنډ د رسميت اړوند اسناد ترلاسه کړي خو په مقابل کې يي افغان دولت ګونګه روژه نيولې او پر وړاندې يي چوپتيا غوره کړې ده. د اوسني ګډ حکومت له يوې کلنې دورې څخه پاکستان دومره ګټه ترلاسه کړې چې په تيرو ديارلسو کلونو کې يي له پخواني حکومته نه وه ترلاسه کړې. د ګډ حکومت له پيله اشرف غني پاکستان ته يو طرفه امتياز ورکړی او اړيکې يي ورسره د پخواني ولسمشر او ولس د هيلو خلاف؛ له صفره شروع کړې. له پاکستان ته سره د افغان دولت د استخباراتي معلوماتو د شريکولو د تفاهم ليک او همداشان د (ايس، او، پي) سند لاسليکول؛ د ګډ حکومت له لوري پاکستان ته د امتياز ورکولو ښکاره بيلګې دي او ليرې نه ده چې د همدغو سندونو د لاسليک په پايله کې د ډيورنډ د رسميت لپاره هم سند ترلاسه کړي.
که ریښتیا ووایو نو افغانستان د پاکستان دپاره هیڅ ډول پالیسي نه لري د افغانستان دولت په پکار دي چې خپله پالیسي د پاکستان اړوند یو څه بدله کړي او همدا راز د پاکستان حکومت سره د اعتماد فضا منځته راوړل شي ـ د دې ترڅنګ د عامه خلکو په کچه چې په هغې کې رسنۍ ، زدکړیالان ، مدني ټولنې او داسې نور هم د اعتماد جوړولو په بهیر کې راګډ کړې شي. که افغان دولت دغه دریځ خپل کړي نو د ارامۍ یو څه تمه شته که نه نو همدا اوسنى حال به وي.
لیکنه : خوشحال آصفي
