چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

«
»

مسایل تاریخی

شخصیت‌ امان الله خان ازدید  محققین خارجی

به پیشواز صدمین سالروز استقلال افغانستان. غرض از استقبال جشن ازادی کشور همانا ازادی از سلطه انگلیس بوده منظور ازیاد اوری کارنامه های اعلیحضرت امان الله خان زنده سازی خاطرات نبرد میان علم وجهل است. امان الله خان بحیث ممثل روند ترقیخواهی ودگرگون سازی های پیشرونده ، گروه سقوی ها وقوت های حمایه گر مذهبی…

بیشتر بخوانید

به پیشواز صدمین سالگرد فروریزی اولین حلقه استعمار انگلیس درجهان ( استرداد استقلال افغانستان)

محمد ولی دوجنبش چپ در اوایل قرن بیستم  و پیامد های ان : جنبش چپ در افغانستان صد سال قبل از امروز به دو شکل ؛ یکی مشروطه خواهی ودیگری چپ کمونیستی که اولی عرصه وسیعتر داشت ودومی خیلی ها محدود بود چهر ه کشود. مشروطه خواهی بحیث تفکر ترقی خواهانه ان زمان، در بطن…

بیشتر بخوانید

حقایقی درمورد بیطرف  ماندن افغانستان درجنگ اول جهانی 

احسان واصل با دریغ تاریخ سرزمین ما، مملو از جعل است، بنابرین بازنگاری آن بخصوص تاریخ معاصر افغانستان براساس اسناد نیاز جامعه ماست.   تاجاییکه بیاد دارم، مطالعهٔ تاریخ کشور چه دردوران تعلیم وتحصیل وچه علاقمندی به مطالعه آن مملو ازجعلیات بوده و صرف ازخانه جنگی ها، لشکر کشی ها و چوروچپاول، برادرکشی ها، کور…

بیشتر بخوانید

جنگ چین

نوشته های ولادیمیر ایلیچ لنین  1 دسامبرسال 1900    همۀ کارگران آگاه وظیفه دارند با تمام قدرتشان با آنانی که نفرت ملی را تحریک می کنند و مردم را از تشخیص دشمنان واقعی باز می دارند به مبارزه برخیزند. روسیه جنگ علیه چین را آغاز کرد : با بسیج چندین منطقۀ نظامی، هزینۀ صدها میلیون…

بیشتر بخوانید

داستان غم انگیزای از گلباغ نیاکان

انجنیر فضل احمد افغان هموطنان دلسوز من مضمون ذیل را در نومبر ۲۰۰۵م تحت عنوان گلباغ نیاکان نظر به شرایط همان وقت و زمان نوشته و به نشر رسانیده بودم چون در مدت چهارده سال شرایط تغیر نه نموده لهذا خواستم عین مضمون را با تغیرات لازمه که منعکس کننده شرایط فعلی باشد بشکل ذیل…

بیشتر بخوانید

خپلواکي مو اخيستې؛ خو څنګه يې وساتو؟

د افغانستان د خپلواکۍ سلمه کلیزه  د زمري اته ويشتمه د افغانستان په تاريخ کې هغه وياړلې ورځ ده چې د دې هيواد دوست او دښمن، افغان ولس او بهرنيان يې نه شي هیرولی او تر ابده به د تاريخ پاڼې پرې زرينې وي. افغان ولس يې ځکه نه شي هيرولی چې په دغه ورځ…

بیشتر بخوانید

شهيد ډاکټر نجيب الله؛ د افغاني تاريخ وياړلې څېره

د افغاني وياړلي تاريخ پاڼې ګواه دي چې پاكستان تل په ښکاره او مرموز ډول په زرګونو افغانان په مستقيم او غيرمستقيم ډول په شهادت ورسول، هر افغان چې په افغانستان كې د پاكستان د ګټو په خلاف اوچت شوى، د نا معلومو عواملو او اشخاصو له خوا وژل شوى. د همدغو وياړلو اشخاصو سرلارشهيد…

بیشتر بخوانید

سراج التواریخ

نقل قول ها ویادداشتهای ازعلامه فیض محمد کاتب فیض محمدکاتب (۱۲۷۹-۱۳۴۹ ق) شخصیت فاضل ودانشمند کشوردراواخر قرن نزدهم دردستگاه سلطنت امیر عبدالرحمن بکار کتابت آغاز نموده است. امیر حبیب الله نوشتن تاریخ افغانستان را ازعهد احمد شاه ابدالی به عهده وی گذاشت که تا پایان کار خودش ویکسال امیر امان الله را درچهار جلد دربر…

بیشتر بخوانید

غروب اقتصاد صنعتی کردن

به این ترتیب، ترجمه قسمت پایانی مجموعه بررسی‌های تجربه صنعتی کردن اتحاد شوروی را، که در واقع بخشی از مطالعات و پژوهش‌های مترجم می‌باشد، به همه مبارزان جبهه استقلال، آزادی و عدالت‌ اجتماعی تقدیم می‌گردد. لازم به ذکر است که ترجمه هر مطلب بمعنی تأئید تمام و کمال محتوا و مضمون آن نیست. بویژه اینکه…

بیشتر بخوانید

جریده پرچم بازتاب دهنده دوره از روشنگری و مبارزات اجتماعی طبقاتی

جریان دموکراتیک خلق که در روشنی قانون اساسی سال 1964 و در جو دموکراسی نوپا و نیمبتد نظام سلطنتی به وجود آمد، برنامه سیاسی خویش را بر مبنای اهداف مبارزه طبقاتی و مبارزه در برابر استبداد نظام تدوین نمود. این مبارزات بدون شک تحت تأثیر جو سیاسی جهان دو قطبی سوسیالیزم و امپریالیزم و موجودیت…

بیشتر بخوانید

برخی دستآوردهای صنعتی کردن اتحاد شوروی

والنتین کاتاسانوف (Valentin Katasonov) پروفسور، دکتر علوم اقتصادی، مدیر مرکز مطالعات اقتصادی «شاراپوف» روسیه، مشاور اقتصادی اسبق دبیر کل سازمان ملل متحد، پژوهشگر مسائل پشت صحنه http://www.sovross.ru/articles/1840/43980 https://www.fondsk.ru/news/2019/05/14/sovetskaja-industrializacija-nekotorye-itogi-48181.html برگردان: ا. م. شیری ۲۷ ارديبهشت- ثور ۱٣۹٨ مقاله چهارم از سلسله مقالات بررسی معجزه صنعتی کردن اتحاد شوروی جهت اطلاع آن دسته از اقتصاددانان کذاب که تصور…

بیشتر بخوانید

اردوگاه‌های مرگ دوایت آیزنهاور

دمیتری سدوف (Dmitriy Sedov) https://www.fondsk.ru/news/2019/05/09/lagerya-smerti-duajta-ejzenhauera-48158.html برگردان: ا. م. شیری ۲۲ اردیبهشت- ثور ١٣۹۸ «هر که ناموخت از گذشت روزگار، هیچ ناموزد ز هیچ آموزگار» تمام تاریخ آمریکا گواه است که هر که چهره خبیث رژیم امپریالیسم آمریکا را نشناخت، لاجرم به قربانی جنایات هولناک آن بدل شد!   آخرین راز کثیف جنگ جهانی دوم از دیدگاه…

بیشتر بخوانید

لحظات تسخیر برلین و شکست فاشیسم در بهاران

برگرفته از : نشریه «دنیا»، نشریه سیاسی و تئوریک کمیته مرکزی حزب توده ایران، سال ۱۳۶۰، شماره ۲ روز ۱۹ اردیبهشت (۹ مه)، سالروز پیروزی تاریخ‌ساز مردم قهرمان اتحاد شوروی را بر فاشیسم هیتلری جشن می‌گیریم. در این روز تاریخی، نه تنها باید بار دیگر در برابر دلاوری‌های جانبازانه میلیون‌ها زن و مرد سر تعظیم…

بیشتر بخوانید

مردی که فسانه شد* (زندگی‌نامه‌ای از خسرو روزبه)

نویسنده: ملکه محمدی برگرفته از : ویژه‌نامه «دنیا» به‌مناسبت بیستمین سال شهادت خسرو روزبه، فروردین ۱۳۵۷ در تاریخ مبارزات خلق‌ها، قهرمانان جاویدی به‌عرصه می‌آیند که در پیکار مقدس خود برای آرمان‌های خلق پیوسته به مردم تکیه دارند، قهرمانانی که در لحظات معین تاریخی از ژرفای دریای پرخروش خشم و رزم خلق‌ها چون صدف بیرون می‌افتند،…

بیشتر بخوانید