زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

شعر،ادب و عرفان

شعر «نغمه‌ی عاشقانه دختری دیوانه»

شاعر «سیلویا پلات» مترجم «مرضیه سدیدی» می‌نهم برهم دیده را، می‌میرند عالم‌ها می‌گشایم پلک، زاده می‌شود ز نو دنیا گویی ساخته‌ام باز تو را در رویا می‌روند رقص کنان ستاره‌ها، در آبی و قرمز جامه‌ها مطلق ِتاریکی، می‌تازد تا کجا می‌نهم برهم دیده را، می‌میرند عالم‌ها دیدم در رویا، کردی مرا افسون، چرا؟ خواندی غم…

بیشتر بخوانید

بلای جنگ

رسول پویان فرمانروای مرگ برآرد صـدای جنگ از کام اژدهــای تعـصـب بــلای جنگ در جشن شادکامی مردم به جای صلح از خـون خلـق کـرده مهیا حنای جنگ غربوشمالوشرقوجنوبوطن خراب مردم به طرح ونقشۀ دشمن فدای جنگ گاهی بهانه طالبویکروزداعش است کذب و دروغ جمله بـود ادعـای جنگ از حد گذشت دامنۀ جور و ظلم و…

بیشتر بخوانید

تجلیگاه دل

رسول پویان دل زیـبــا پـسندم رنـگ رویـا داده معـنا را تجـلـیگاه دلهـا مـیکـنـد تصـویــر زیبا را ندارد حسن معنی جلوهیی ریباتراز معشوق نیابی تحفهیی جز وصل جانان قلب شیدا را زساز زهره بشنیدم نوای عشق و مستی را ســرود باربـد گـویـا کـنـد چـنـگ نکیسا را نهانکردم اگرچه داغ دل را لاله سان لیکن بگــیـرد آه…

بیشتر بخوانید

    شب یلدا

  آنجا که روز از شب  یلدا  سیا  هتر است چشم  خرد ز چالش  دلها بخون تر است آنجا که جنگ  وحشت قتل و تجاوز است روز  و شب اش سیه ،چو یلدا مکدر است افر شته  گان ساکت و خا موش گشته اند شیطان به جا یگاه  ملایک  سخنور است یلدای د یگران  بسرور…

بیشتر بخوانید

در نور سرخ تجربت شش هزار سال

محمد عالم افتخار   پس از تقدیم چکامه «سرودی برای افغانستان»(1) پیام های تشویقی و نوازشگرانه زیادی از هموطنان درون و بیرون افغانستان دریافت نمودم. خواهر بلند نظری که ید طولا در شعر و موسیقی نیز دارند؛ با تلاش شورانگیز مرا یافته و فرمایش خود را برایم رسانیدند: «… برایتان عمـر دراز و توان بی…

بیشتر بخوانید

غرب گرایی و ترجمه در ادبیات چین پیش از مائو

  علیشاه سلطانی   از جمله نخستین روشنفکران و مبارزان اجتماعی که در دهه 30 قرن بیست؛ یعنی پیش از پیروزی کمونیسم، به غرب گرایی در ادبیات چین اعتراض کردند، مائو بود که علیه اروپایی نمودن ادبیات و به جانبداری از ادبیات خلقی، بومی و سنتی چین اشاره نمود. ادبیات ” جنبش 4 ماه مه…

بیشتر بخوانید

نای موسیقی

رسول پویان طرب در دل هوای بزم موسیقیار میسازد نـوای تَـن تَـنَن در دل خـیـال یـار میسـازد حجازواسپهان وراهوی وشور و زیرافکند نـوا وبـوسلیک از زخمـههای تار میسازد زعشّاق وحسینی و بزرگ و راست مینالد مقـام زنگوله بر عـاشـق و هـشیار میسازد به چنگ وتنبک وتنبورونی مطرب کندآغاز گهی با تار میگـويـد، گهی اشعار میسازد…

بیشتر بخوانید

بگو اى كابلستانم

به افتخار سالروز درگذشت رهبر بى بديل و تكرار ناشدنى  حزب دموكراتيك افغانستان “ببرك كارمل”  ————— بگو اى كابلستانم بگير و بعد يك عمرى زبان بگشا و بهر ما سخنور شو! تو راز اين دل پر درد خود بر گو بگو ما را ! بگو ما را يكى و راست؛ اين راز نهان خود چه دارى تو ؟ كه در خاك تو هم شور است وهم در خون تپيدنها من از تو شكوه ها دارم ! تو اى  شهر هياهو ها تو اى شهر ترور و سنگسار و انتحارى ها تو اى شهر دروغ و طرفه و بى بند و بارى ها ؟ بگو اى كابلستانم   هر آن شاه و اميرى كه به زور و مشت اهريمن ز سوى ديره دون آمد و يا شاه و اميرى كه به جز عيش و نشاط و يا شكار خود ويا درعشق مال وهم  منال و جيفه ى دنيا واما درغم ميهن براى يك سر سوزن ز بهر مردم اين سرزمين مولوی…

بیشتر بخوانید

توبه

خانمی از کنجِ چشمی دیده بودشوهرش بر چادر او ریده بودگفت فوراً توبه کن ای بی زبان!ورنه افشا سازمت اندر جهاناندرون شوهرش آمد به دردعذرو هم زاری نمود وتوبه کردراه ریدن را ببست اززیروسرتا نباشد آبرویش در خطرخانمش گفتا کنون آدم شدینق نق و از فق فقم بیغم شدیبار دیگر ، بادی، گر خالی کنییا…

بیشتر بخوانید

نگاهی کوتاه به زندگی و آثار علی اشرف درویشیان

نویسنده: بهروز مطلب‌زاده علی اشرف درویشیان، خدمتگذار فراموش نشدنی ادبیات کودکان ایران، دیگر در میان ما نیست. او آرزو داشت، تا پس از مرگ، جنازه‌اش را در کنار گور مادر، که در شهر زادگاهی‌اش کرمانشاه مدفون است به خاک بسپارند. اما به‌دلیل مخالفت نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ‌با انتقال جنازه‌اش به کرمانشاه، پیکر بی‌جان او…

بیشتر بخوانید

به‌ یاد احمد محمود

نویسنده: محمد حقیقت درباره عملکرد و آثار محمود مقالات و کتاب‌های متعددی نوشته شده است که هرکدام در زمینه‌های فنی و ادبی توضیحات مفیدی داده‌اند … ولی از منظر من در این نوشته‌ها به یک جنبه مهم از کار او بهای لازم داده نشده است و آن احترام و ستایش محمود از مقام و نقش…

بیشتر بخوانید

گناۀ کبیره

شعر از حریره یوسف مقصودی گیسوان مان را تا به  کمر های مان تار تار کردند موی هایمان را مشت مشت به زمین پرتاب  کردند کوبیدن بر سر ما را غیرت و  شان تلقی کردند صدای آزادی در گلویمان چه بسا که  خفه کردند مرد بودن را به رخ مان افتخار ارایه کردند زن بودن…

بیشتر بخوانید

“بابا”

رنج ” كيرى ” گنج گوهر زا شود دلقكى از نعمت اش “بابا” شود   مردكى صاحبدل از اشرف غنى كرد پرسش كاى روانى، موردنى!   ” باز گو آخر كجا بشتافتى ” ؟ ” كاين همه گنج سعادت يافتى”؟   زود گو آخر چه كردى كاين چنين گشته يى “بابا”(!) و مغزى بهترين؟  …

بیشتر بخوانید

عين و غين

از اين جا تا به كابل كار دارم غمی از عين و غين بسيار دارم غمی از قتل روز افزون مردم تن زخمى، دلى افگار دارم ———————- خداوند عين و غين را هست نميكرد اگر هست كرده بود همدست نميكرد اگرهمدست كرد، اين “قانقروت” را پس هر دو را ذليل و پست نميكرد ———————– خداوند…

بیشتر بخوانید

    زنان آزاده

          دست خشونت علیه زنان مظلوم کشور کوتاه باد. خواهرم ای  خواهر رنجدیده ام گرد  رخسارت فروغ   دیده ام قا  متت    آیینه    دار   آسمان در لقایت صد هزاران کهکشان خواهرم  در قید  زندان  تابکی اینقدر  خوار و پریشان تا بکی دیده  بگشا    پرتو  آزاده  باش درصف آزاده گان  ایستاده باش در…

بیشتر بخوانید