زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

دردمند مهربانان

سید عبید الله نادر

د بیکسانو غمـــــخواران چــــــیرته دي

هغه سپیــڅلي انســــــانان چـــــیرته دي

کړي چې احساس زمونږ د زړه دردونه

داسي دردمند صـــــــاحبدلان چیرته دي

خدمت چې وکړي ، په ریښــــتیا د وطن

داسي زړه ســـوانده ، خادمان چیرته دي

چې له خوبونو د غفلت مــــو کړي ویښ

دي ګلســتان کې ،بلبلان چــــــــیرته دي

بیا چې د سـولي زیری راوړي مونږ ته

د دي چـــــمن عـــندلیبان چـــــــیرته دي

ټوله نړۍ چــې ، په وینــــــــا پوهــــوي

داسي دانا ســـــخنوران ، چــــــیرته دي

چې د غرقاب نه دا کشــــــتۍ ، و کاږي

هاغــــــه دردمند مهربانان چــــیرته دي

چې په پرهر زړونو مــــو کیږدي مرهم

داسي دردمنه ، آشــــــــــنایان چیرته دي

د زړه آئینه

بی خودۍ کې می خبر ، له خــپله ځـــان کړې

فصــاحت راته په برخــــــــــــه ، د بیان کړې

چې د زړه په ســـــترګو، ووینم اســــــــــــرار

آئینې ته می د زړه ، هـــر څـــــه عـیان کـړې

تجـــلی د معرفت چـــې ، په کــــــې ویـــــــنم

په حکمت کې داسي زړه ، راته روښان کړې

چې په زړه کې یې ، دټول جـــــهان وي مینه

داسي لوړه مرتبه، د هر انســــــــــان کړې

چې په سپینو جامو پټ او زړه یې تور وي

را نه لیري له نظــــره ، دا دیوان کـــــړې

چې جاري په کې ، تل ســتا وي صــفتونه

داســي ژبه په ثنا ، راته ګـــویان کـــــړې

شاعرته الهام

شاعر ته ښه ده ، چې هــجران وویني

یا دوطــــن ، یا د جـانان ووینـــــــــي

جوړ له انســــانه شي ، دریاب د عـلم

چې محرومیـت په دي جهــان وویني

په هر انســان کې ، دا د عجز نښه ده

چې کم له ټولو نه خـپل ځـــان وویني

د ژوند په قدر هم هــــغوي پوهــیږي

چې یا تنګـــسه ، او یا زندان ووینــي

د شـاعر شــــــعر هم غـځوني وکړي

چې په فریاد کــــــې بلبـلان ، وویـني

د زړه احسـاس باندی ، ځوریږي هله

چې په ماحـــول کې ، بیدردان وویني

په تصور ورته الـــهام شی د شــــعر

چې ښـکلی مخ د خپل جــانان وویني

»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»

زه او خیال

چې ســـاقي په لاس کــــــــې راکړله ، جـــــــامونه

رانه هیر یې کـــــــــړل ، د تیر عــــمر غــــــمونه

کرۍ شــــــــــــپه ده ،او ټــــــــــولي ده ، د رندانو

زه او خـــــیـال ،او د بد مســــــــــــــــتو آوازونه

چــــیرته لاړې ، ای زمـــا فلســــــــــفي خـــــیاله

راشه وســــــــــپړه ، د نوي ژوند بابــــــــــــــونه

یو ځـــــــــل بو می ځــــــــه لــه خوده ، بیخوديه

چې هجران لمــــــــبو می زیات کــړله ، دردونه

د هســــــــتي په معـــــــــــما ، باندی پوه نه شوم

څوک به وي چې راته راکـــــــــــړي ، ځوابونه

هومره پوی یم د عبرت په دې صــــــــــحرا کې

زمانه ښــــــــــــایي هر چـــــــاته ، بیل رمزونه

هسی ورک، یو څو شیبي شوم په خپل ځان کې

تصـــور کې چــــې می کېښوده ، ګــــــــامونه

ځینو لاره ، په حـــــالاتو کــــــــــــې کړه ورکه

ځیني ورک کړل ، په لويي کې خپل ځــــــانونه

نه پوهـــــــیږم دا د چــــا ، د پـــــــښو آواز دی

چې می زړه ته رارســـــــــــــــیږي ، پیغامونه

چې یې زړه په معرفت ، روښـــــــــانه نه وي

هیڅ تأثیر به پرې و نه کړي ، دا نظــــــــمونه

تربـــــیت مــــــــــو بنیادي ، ســـمول غواړي

که نه ټول عمر به مـــــــونږ یو او جنــــګونه

معرفت کې به ، ټول ســـــــــــیمه ګلستان شي

که مونږ وکرَو ، په لارو کې ، ګـــــــــــــلونه

ظلمتونه ، او تیارې به شـــــــــي ، نور ختمې

که روښــــانه کړو ، د لارې مشــــــــــــعلونه

انسانیت به خپل ، معراج ته ورســــــــــــیږي

له کینو نه که مو وژغـــورل ، خــــپل زړونه

»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»