مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

فیلسوفان یهودی تبار؛ آته ایسم ناتمام،سوسیالیسم احساسی

Hermann Cohen (1842- 1918 ) آرام بختیاری هرمان کوهن؛ میان کانت و…

حماسه هایی که به بهای خیانت نخبگان به سوگواره تبدیل…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت تراژدی ملتی که بهای جاه‌طلبی نخبگان را…

د دموکراسۍ د ناکامو تجربو انتقادي ارزونه

نور محمد غفوری سریزه  د تحمیلي جمهوریت او تقلبی دموکراسۍ تجربې موږ ته…

حکمت چیست؟

برهان الدین « سعیدی» حکمت دنیا فـزاید ظن و شک ــ …

این خون کسی ریخته یا می سرخ است یا توت…

نویسنده: جمشید کوهستانی    نظامی سابق فرستنده: محمد عثمان نجیب  ##########################نوتبرعلاوه شعر حضرت سعدی لکه…

افغانستان در تنگنای بن بست؛ انحصار طالبان و پراکنده گی…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت یک بن بست تاریخی؛ قدرت یک دست…

«
»

تاج بخشی!

درافغانستان بعداز سقوط امپراتوری احمدشاهی درانی بنابراختلافهای قومی وخانوداه گی بالای قدرت ،سران درانی به ابرقدرتهای منطقه  ازجمله انگلیسها ، روسها وهمچنان ایران که درمنطقه اسیای مرکزی مسلط وارزوی مداخله درافغانستان را  داشتند ،برای مبارزه وقدرت گیری علیه مخالفین خانواده گی خود پناه مبردند. تا انها را علیه رقیبانشان کمک نظامی وسیاسی کرده وبه مسند قدرت برساند به گفته شادروان محمد اصف اهنگ دراثری گرانسنگ خود درجلد نخست” تاریخ افغانستان یاداشتها وبرداشتها” “تاج بخشی ”  میکرد. این امر درمیان اخلاف احمدشاهی درانی واوقوام غلجایی  مروج بود که توسط انگلیسها که دراسیای مرکزی دست بالا ودر هند تسلط استعماری داشتند صورت گرفته است.  ازجمله کسانیکه به این تاج بخشی به قدرت رسید ه اند میتوان از شاه شجاع ،امیر دوستمحمد خان ،امیرعبدالرحمن خان ، شاه محمودو زمانشاه را نام برد. این عادت وسنت نامیمون وارتجاعی از شکل کلاسیک وکهنه خود به شیوه های جدید نیز ازطرف ابرقدرتهای غربی که خودرا مهد وزادگاهی ازادی ومدرنیته نسبت به سایر کشورهای دیگری  میدانند تعقیب  شد.  بنابراین برشالوده یی زور نظامی ومالی  نیل به هدف خود  بعداز به قدرت رسیدن تنطیمهای جهادی در1992 درافغانستان وایجاد گروهی تروریستی طالبان در 1994توسط امریکا انگلیسها وپاکستان برای تامین منافع شرکتها بازرگانی بزرگ فراملتی دراسیای میانه مستقیم درسرنگونی وتعین دولت جدید(تاج بخشی) نقش ادا کرده اند . بالخصوص بعداز 11دسمبر 2001 برای گرفتاری رهبرگروهی  تروریستی القاعده  مستقیم دولت  طالبانرا توسط لشکرنظامی خود وناتودرافغانستان  سقوط داد. بازهم تاج بخشی به حامد کرزی ،اشرف غنی، و سپس  دوباره به طالبان در15 اگست 2021 بوسیله امریکا وجهان غرب با تبانی پاکستان  که همه به لیست سازمان استخبارات” سیا”  امریکا قرار دارند، صورت گرفت . برای حفط منافع وتسلط سیاسی خویش برای رساندن ارتجاعی ترین نیروهای متحجر عقبگرای دینی به قدرت ابا نه ورزیدند.این امر واقعه غم انگیزوحزین اور درقرن بیست ویک درجهت پسگرایی تاریخ درافغانستان میباشد . تاریخ به گفته مارکس “هم کمیدی وهم غم انگیز “عمل کرد. این تغییر به اثر بازیهای قدرت میان گروهای متخاصم سیاسی وقومی دروجود دسته ارگ نشینان درراس اشرف غنی رییس جمهور فراری افغانستان وعبدالله عبدالله ریس شورای مصالحه ملی و همچنان رییس جمهورقبلی  حامد کرزی  دسیسه بازی مشهور ومحیل  جمع اختلافهای قومی با پشتبانی وتبانی با کشورهای امپریالیستی غربی دراس امریکا  درمحور پاکستان میباشد. برای اینکه ازمعضله جنگ افغانستان  با طالبان نجات یابندونام ننگین  شکست را ازخود دورساخته باشد این ” تاج بخشی ” را انجام داد .  باز افغانستان یک باردیگر به سوی اتش جنگ داخلی گام گذاشته که اینده بسیار خطرناکی درقبال خواهد داشت.چنانچه مداخله مستقیم دولت پاکستان علیه مخالفین دولت دردره پنجشیر خصومت زیادتری را بوجوداورده ، باعث انزجارو خشم توده های کشور شده وراهپیمایهای به تاریخها 4و5و6 و7و8 اگست زن مرد درولایتهای کابل ، هرات، بلخ ، نیمروز، بدخشان وغیره صورت گرفت.

 دراین راهپیمایهای مسالمت امیزکه  از جانب طالبان به خشونت کشیده شد ده هاتن زخمی وبه قتل رسیده اند.  با اعلام حکومت موقت “مردسالار” که دران نماینده گان زنان وجود نه دارند، با سردمداری  عبدالغنی اخند زاده به حیث سرپرست نخست وزیر که تحت نظر مستقیم استخبارت نطامی  پاکستان تشکیل یافته ،اعتراضها وانزجار عمیق مردم را تشدید  ساخته است.

 مقاومت واستواری  در برابر طالبان، به‌مثابه نظامی استبدادی و تماميت‌خواه، وظیفه همه نیروهای روشن ضمیر ودموکرات است که بدون سلیقه قوم زبان زیر برق ملی علیه  قدرت طالبان، نوپا و جدید به پا خیزند واز هر طریق ووسیله وامکان این جنبش را تقویه و حمایه کرد. هنوزهم که کامل مستقر نشده اند. این شر را به اصطلاح باید در نطفه خفه کرد، یا لااقل محدودش کرد. اگر بگذاریم  پس از استقرار کامل ، مقاومت سخت‌تر خواهد شد. افغانستان زیادتر درقهقرایی تحجرگرایی فرو میرود. ارزشها ودستاوردهای مدنی جوانان وزنان به طور کامل ازافغانستان ودعامیکند.

رستمی دسمبر 2021