چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

«
»

افغانستان را به کدام سو می برند ؟

 نوشته ی : اسماعیل فروغی          

        از سخنرانی مایک پومپئو وزیر خارجه ی امریکا و اظهارات صریح زلمی خلیلزاد نماینده ی خاص امریکا در امورصلح افغانستان ( در قطر ) ، بخوبی بر می آید که امریکا بدنبال تغیرنظام و تغیردرساختار قدرت درافغانستان است – تغیری که به گمان اغلب آقایان محمد اشرف غنی رییس جمهور وامرالله صالح معاونِ طالب ستیزِ وی درآن جای نخواهد داشت .

        آنان پس از بیست سال تلاش و صرف صدها میلیلرد دالرزیرنام دیموکراسی که سبب قتل 157 هزارافغان بیگناه شد ، اکنون با پررویی میگویند :

     ـ « ما نمیخواهیم نظام وحکومتی را برمردم تحمیل نماییم . افغانها باید خود نظام شانرا انتخاب کرده ، فورمول خود را تطبیق کنند  …

     ـ بزرگترین تشویش ما اینست که افغانها از تجربه ی گذشته درس نگرفته باشند ـ درسی که با رفتن شوروی ها ازافغانستان، افغانها بجان هم افتادند ونظام سقوط کرد…»

    ـ این اظهارات که بیشتربوی خون ازآن به مشام می رسد ، زمانی هولناک ترشد که آقای خلیلزاد ضمن مصاحبه با بانو فرحناز فروتن خبرنگار ورزیده ی تلویزیونِ یک ، درادامه ی این سخنان بصراحت اذعان داشت که ” مذاکرات قطربه جنگ افغانستان پایان نداده و ممکن گروههای تروریستی دیگرمثل داعش جنگ را ادامه بدهند . “

      دراین اظهارات ، هشدار واخطارِ صریحی برای رییس جمهورغنی و تیم وابسته به او نیزحواله شده ،از آنان با قاطعیت خواسته می شود تا مانع صلح در کشور نشوند .

      آقای خلیلزاد میگوید : ” عده ای در حکومت استند که بخاطر منافع خودشان که برسرقدرت بمانند ، با آمدن صلح مخالفت میکنند . آنان شرایط فعلی را ترجیح میدهند . نمیخواهند امریکا قوای خود را ازافغانستان خارج نماید .میخواهند کمکها دوام کند. خودشانرا و موقف شانرا از نظرسیاسی واقعاً درخطرمی بینند …”

    این اظهارات اگرازیکسو بازتاب اراده ی امریکا در مورد آینده ی نظام حکومتی در افغانستان است ، از جانب دیگر گواه این حقیقت است که امریکاییان میخواهند تقصیر تمام ناکامی های شانرا به گردن افغانها بیندازند .

       امریکاییان با امضای توافقنامه با طالبان و با براه انداختن تیاترِمذاکرات قطر، از طالبان قدرت برتری ساخته ، آرزودارند در هرصورت آنان را شامل حکومت سازند .  

     شاید رییس جمهورغنی بتواند با طالبان کناربیاید ؛ اما آقای امرالله صالح که تا حال دوبار برای حذف فزیکی اش ، تلاش صورت گرفته است ، درین نقشه ی راه امریکا – پاکستان قطعاً جای نخواهد داشت .

     در چونین وضعیت بحرانی که خطرطالبانیزه شدن ، خطرجنگهای میان گروهی و خطرازهم پاشی افغانستان متصور بوده و امریکاییان خود همه را ازین خطرات هشدار می دهند ؛ اگر داکترمحمد اشرف غنی به سیاستهای لگام گسیخته ی تکروانه ، گروپی و قومگرایانه اش خاتمه نداده ، تمام مردم و مخالفان درون نظام را صادقانه در زیریک سقف گرد نیاوَرَد ، طالبان این سربازان اجاره ای امریکا ـ پاکستان ، برنده ی این بازی بزرگ خواهند شد .

     استفاده از آخرین فرصت ها ، مسوولیت ملی و محک آزمایش سخت برای رییس جمهوروهمکاران نزدیک اوست نه جیغ زدن های بی مصرف ، گزافه گویی و  احساسات عوامفریبانه .

    درغیرآن برای دفاع از آزادی و مدنیت تنها راهی که باقی می ماند ، مقاومت مردمی و رستاخیزملی علیه طالبان و حامیان داخلی و خارجی آن می باشد .        فروغی