دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انسان؛ در جست ‌وجوی خویشتن (1)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی پیشگفتار : انسان از نخستین…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

«
»

عقل افغان پسان می آید

نویسنده : دکتور فلسفه طاوس وردک لندن ۱۷ هم نوامبر ۲۰۱۶

خدای د په داسې افغانانو اور بل کړی چی تر اوسه هم دوی نه پوهیژي ، دوی نه خبریژي ، دوی ځان نه پیژڼي ، خانونه د خرو بیسیوادانو غونته دغه ۴۰ کاله په تیاره او ګرداو غبار الوده فضا کی وینی او ژوند کوی ، تقریبا نیم قرن زموږ په خاوره او خلکو اور بل دی ، خلک هره ورځ د کوچیانو د رمو په شان د وږیو لیوانو او وحشی حیواناتو قربانی کیژي او دوی لاویده دی ، په داسې حال کی چې هندوستان او پاکستان په ۳۰ کالو کی د اتومی او قریبا د هایدروجنی وسلو چښتن کوی یا کیژي ، خو زموږ وحشی صفته ، زموږ دلویو ګیرو او اوږدو ګیرو ملان او جهادی مشران او روحانیون هنوز ددین او مذهب کونه نیولی او خلکو ته د جنت قوالی او فرامین صادروی ، ۴۰ کاله هلکان ( د لوڅو پښو – چاودې لاسو ـ وچو شونډو – پړانګی پړانګی کالیو – خیرنو جامو د سپږو او حشراتو له محشر او ناتار نه خلاص نه شول ، خلکو په خپلو هیوادو کی خپلو وطندارانو ته جنت جوړ کړو خو زموږ جمهورو ریسانو ، زموږ ګردن کلفته – ګیرورو جهادی رهبرانو او قوماندانانو ) زموږ هلکان او ماشومان د دغو ناورین او غم او هلاکت څخه ونه ژغورل ، که ووایم چی تنظیمی رهبران او قوماندانان شرم نه لری – حیا نه لری – وجدان نه لری – عزت نه لری – شرف نه لری – افغانان نه دی هم درسته ده – ؟؟؟ خو دا به څومره تکراروم ، دا به تر کومه یادوم ، دا به دوی څه وخت منی چی دوی غلطه کړی ، دوی نه پوهیژي ، دوی په غلطه لاره روان دی ، دوی ددشمن په خوله او ددشمن په فرمان او لارښودنه زموږ خوار او بیکسه خلک وژنی او د وینو په ډند کی ېې  د تل له پاره ساتی ، پارالمان یو ځلي د وزیرانو د بودجی د نه مصرفولو په خاطر یو تعداد وزیران استحضا کړل ، خو دوی یوه ورځ ریس جمهور او ریس اجرایه سلب صلاحیت او برطرف نه کړل چی ولسوالی او ولایتونه تسلیمیژي او هره ورځ په سلهاوو زلمیان وژل کیژي ؟؟ ، پارلمان یوه ورځ د کندز او هلمند او ارزګان قوماندانان نظامی او امنیتی او والیان محکمو ته حواله نه کړل او بندیان یی نه کړل ، قوماندان امینه د مزار لللاالحمد وایی چی زموږ میلمانو ته هیڅ اسیب نه دی رسیدلای ؟؟؟ خو والی او پارلمان ورنه پوشتنه ونه کړه چی یوه لارۍ بار انفلاقیه مواد په یوه کاماز کی تر دغو ځاه چا ؟؟ څنګه ؟؟ د چا په مشري او تعقیبی موټرانو په ذریعه راوړل ؟؟؟ دا ټول دیوه سره دیکټه شوی – طرح شوی – پلان شوی – منظور شوی – مخکی له مخکی جوړې شوې توطیی د خارجیانو ؟؟ د دولتی مشرانو ؟؟ د ولایتی حکمرانانو په امر او قومانده تر سره کیژي او پیسې ېې مخکی له مخکی نه تقسیم شوی دی ؟؟ کندز دوه ځله سقوط وکړو ؟؟ جناب اشرف غنی خان – جناب عبدالله عبدالله خان – جناب عمرخیل والی – جناب جنګل باغ خان وجنابانو ریس امنیت ولایت او قوماندان اوردو په کندز کی ، تاسې استخبارات نه لرل ؟؟ تاسې نوکریوالان نه لرل؟؟ تاسې وکیلان د ګذر او د ناحیو ریسان او د جوماتونه ملان او د کوڅو او بازارو کلانتران یا مشران نه لرل ؟؟؟ تاسې نور اضافی تدابیر ولی نه وو نیولی ، ولی د دریو امنیتی ارګانو په چوکات کی منتظره قطعات د اماده باش په حالت کی نه وو ، جنګ خو بریښنا نه ده چې په یوه کړس اور واچوی ، جنګ د کورو ، کوڅو ، بازارو نه شروع او ادامه مومی ایا په یوه ساعت کی منتظره قطعات ولی داخل موضیع نه شول او اقدامات یی عملی نه کړل ؟؟ آیا دغه دوه واری ولي دغه ( والی – جنګل باغ – ریس امنیت – قواندان اوردو ) څلور واړه محاکمه نه شول او په ځای ېې پاک د تنظیمو د اداری او چوکات نه خارج کسان نوی ونه ګمارل شول ، نو ولی پارلمان ریس جمهور او ریس اجرایه برطرف نه کړل ، آیا خلک پسونه دی که نور اهلی حیوانات ؟؟؟ چی هیڅ ېې سر نه خلاصیژي او نه بیداریژي ، یا نه راوسیژي ، څه خت مو عقل بیرته سر ته درځي او که نه درځي نو دغه سرونه باید چټ شی او غوڅ شی ؟؟؟ څومره به نور ځانونه ملیاردران کوی ، څومره به نور غلا او رشوت ته ادمه ورکوی ، دغه بیچاره اولس او خلک په تاسی حق لری که نه ؟؟ نه د خدایه ویریژۍ ؟؟ نه د خلکو د آه او بد دعااګانو نه ویریژۍ ؟؟ نه د خپل ضمیر او وجدانه ویریژۍ ؟؟ ځکه هغه تاسی نه لرۍ ؟؟ دولسوالیو او ولایتو شوراګانو انتخابات څه شول – الکترونیک تذکری څه شوی ؟؟ د لویو او زیربنایی پروژو شروع کیدل څه شول د کنړ او د بدخشان د کوکچې د بند او د پنجشیر دبرق دبندو شروع کیدل او د حاجیګک او چهار اسیاب دمیسو دمعادنو کار څنګه شوو ؟؟  زموږ خلک وخت له لاسه ورکوی او زمان ډیر په سرعت تیریژي ، اوس باید د وزارت دفاع په فرمان په کابل یا شمال کی ( د مهماتو دتولید فابریکه – دهلیکوپترو دجوړیدو – دجټ طیارو – دراکت دجوړیدو ) فابریکات جوړ او تولیدات ېې شروع کړی وۍ ، زموږ ټول همسایه ګان ېې تولیدوی ، زموږ په همسایه ګانو دیوه هیواد تحریم نشته ولی زموږ ړانده او مزدور دولتی چارواکی خاموش او لاس تر زنه ناست دی ، ضرورت فوری دا دی چی ( سیاسی – اقتصادی او امنیتی ) استقلالیت د افغانستان حکومت او خلک تر لاسه کړی او ولری او ددغو کار له پاره د ننه په هیواد کی کافی اندازه سرمایه شته ده فقط رڼا سترګی او سلیم عقل او افغانی جدیت او استقلالیت ته ضرورت دی ؟؟ دقیمتی ډیرو معادن ملی کړۍ ، د مخدره توکو انحصار عملی کړۍ ، خلع سلاح ۱۰۰٪ تطبیق کړۍ نور خارجی ګدایی ته ضرورت نشته ؟؟؟؟؟؟؟او وسله وال پوڅ تر ستونیه مسلح کړی دشمن داسې وځپۍ چې هره ورځ سپین د تسلیمۍ بیرغونه درته جګ کړی ، دزوراوبه تل پورته ځي،( چیرته چی زور وی هلته منطق او زاریو ته ضرورت نشته ) ؟؟؟؟