چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

«
»

مُؤْمِن کیست؟

برهان الدین « سعیدی »

بسوزد مومن از سوز و جودش                                                                   گشود هرچه بستند از گٹودش                                                                      جلال کبریائی در قیامش                                                                               جمال بندگی اندر سجودش

اقبال « لاهوری »

مُؤْمِن:  از « امن » گرفته شده  و در لغت  بمعنی :  با ایمان ،  دیندار و متدین را گویند؛ مترادف  مؤمن:  بادیانت،  پرهیزگار،  متقی  ، معتقد  به  الله تعالی  و خدا پرست  است؛ متضاد مؤمن:  کافر، منکر ،  بی خدا  و  بی کتاب؛  جمع  مُؤْمِن:  «  مؤمنون  ، مؤمنان  و یا  مؤمنین »  و مونث آن «  مُّؤْمِنَةً » میباشد. 

مُؤْمِن اهل  توبه ، ایمان  و عمل صالح است!                                                        

مُؤْمِن به الله سبحانه و تعالی ،  فرشتگان  و  كتب اسمانی  ایمان  راسخ  دارد ؛ عقیده  و ایمانش باعث آرامش و مجاهدت نفس او میگردد ؛ از زبان و دستش همه آسوده هستند؛ با گناه  و معصیت ، توبه  و هجرت میکند ؛  در کلام الله  تدبر، تفکر و به آن عمل  صالح مینماید و همچنان با  یقین  در جستجوی و کسب نور هدایت الهی میباشد. 

مُؤْمِن اهل دیانت، تواضع  و فروتنی است!

مُؤْمِن حقیقی  دارای طهارت جسمانی و نفسانی میباشد ؛ نماز را که  کلید اساسی بهشت است  به خضوع ،خشوع  و در وقت  معین  میخواند؛  از گفتار و عملکرد  لغو و بیهوده  پرهیز میکند ؛ در حفظ  عفت و پاکدامنی  ریاضت  کرده  و در راه  الهی  انفاق  مینماید.

مُؤْمِن اهل امن ، امانت  و رستگاری است!                                                    

مُؤْمِن به مال ، جان  و امانت کسی  خیانت و تعرض  نمیکند ؛  از حسادت ، کینه،  تکبر، دروغ ، غیبت ، زنا ،  تهمت و خباثت  اجتناب  میورزد  و بخاطر رسیدن  به  رستگاری: « نماز، نور؛ علم ، دوست؛ عـقل ، راهنما و عمل خیرخواه ، دین  وجدانی » او میباشد. 

مُؤْمِن اهل اوصاف حمیده ، اخلاصمندی و آیینه مُؤْمِن  است!

مُؤْمِن هم  در گفتار، هم  درعمل  و هم  در کردار،  اهل  اوصاف حمیده  است ؛  با شنیدن نام  پرعظمت رب العالمین ، قلبش  بلرزه  می افتد  و هرگاه آيات مبارکه الهی  را بشنود، ايمانش افزون  میشود و همچنان  توکل  به  ذات الهی  دارد  و در  راه رسیدن به  خیر و سعادت ؛  از ستم  و اسیب  نمیترسد  و به  پدر و مادر خویش احسان و نیکی میکند.  

مُؤْمِن قوی و نیرومند ؛ بهتر از مُؤْمِن  ضعیف است !

مُؤْمِن «  قوی ، نیرومند ،  توانمند ، عالم ، متدین ،  نیکوکار، خیر اندیش  و خیرخواه » در نزد الهی  بهتر و محبوبتر از مُؤْمِن  ضعیف است و همچنان  الهی  بدیهای او  را  با انجام دادن «  توبه، ایمان  و عمل صالح »  به نیکی  و حسنات  تبدیل  میکند. 

 الهی !                                                                                                     آی پروردگار با عظمت ، بخشاینده  و مهربان!                                                    

گواهی  میدهم  که جزتو ؛ هیچ  خدایی  واحد و یکتای نیست.                                  

گواهی میدهم که عظمت و حکمت تو ؛ وجودم  را میسوزاند و ایمانم را محکمتر میسازد. 

گواهی میدهم  که نور کلام مقدس تو؛ رهنما و هدایت به راه « الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ » است.

بناً ؛ از درگاه  مقدس  تو استدعا  دارم:                                                           قلبم  را از پلیدی ‌، ناپاکی ، گناه  و  خباثت ؛  پاک  ساز  تا   منحیث  یک  مُؤْمِن  حقیقی توام  با «  توبه ، ایمان  و اعمال  صالح  » برای آرامش ،  جان ، مال  و خیر و سعادت بشریت، سعی  و تلاش نمایم. 

امین یا رب العالمین

ماخذ و منابع :                                                                                              

ــ سوره ۲۳: المؤمنون ، ایات ۱ الی ۱۰ : در نماز خضوع و خشوع  ؛ پرهیزاز لغو و بیهوده ؛ دادن زکات ؛ پاکدامنی ؛ أدای حق در أمانت  و خواندن  نماز دراوقات معین.                                        ــ سوره ۸: الأنفال، ایه « ۲» : مُؤْمِن بیاد خدا؛ دلش ترسان، ایمانش افزون وتوکل به الله تعالی دارد. ــ سوره ۸: الأنفال ، ایه « ۳» : مُؤْمِن نماز میخواند و به روزی انفاق میکند.                              ــ سوره ۸: الأنفال ، ایه « ۴» : مُؤْمِن نزد الله تعالی درجات و آمرزش و نیکو دارد.                      ــ سوره ۴۸: الفتح ، ایه « ۴» : خداوند در مُؤْمِن آرامش فرستاد وبه ایمانش افزود.                     ــ سوره ۲: البقرة ، ایه « ۱۸۵» : مُؤْمِن به خدا، فرشتگان و كتابهای اسمانی ايمان دارد.             ــ سوره ۲۰: طه ، ایه « ۱۱۲» : مُؤْمِن کار شایسته میکند و از ستم و اسیب نمیترسد.                  ــ  سوره ۱: الفاتحة ، ایات « ۱ الی ۷ » :  در مورد صفات ، توحید و هدایت الهی .                      ــ سوره ۵: المائدة ، ایه مبارکه « ۹۳ » : كسانى كه ايمان آورده و كارهاى شايسته كرده‏ اند و تقوا پیشه کنند ، گناه ان بخشیده  و خدا نيكوكاران را دوست دارد .                                                  ــ سوره ۱۷: الإسراء، ایه مبارکه « ۲۳» : الهی را عبادت کنید، به پدرومادر احسان ونیکی نماید.   ــ سوره ۴: النساء ، ایه مبارکه « ۱۴۶ »: خدا مؤمنان را پاداشى بزرگ خواهد بخشيد.                 ــ سوره ۲۵: الفرقان، ایه مبارکه « ۷۰ » : كسى كه توبه كند ، ايمان آورد و عمل صالح انجام دهد، الهی  بديهايشان را به نيكيها تبديل مى ‏كند.                                                                          ــ تفسیر احمد: سورۀ ۱۸: المؤمنون ؛ مولف : امین الدین « سعیدی ــ سعید افغاني »                    ــ  تفسیر و ترجمه سوره المومنون  و همچنان  دروس  انترنیتی : استاد مولانا عبدالغنی « بدری»،  شیخ استاد صالح محمد « پردل » ، استاد عبدالصمد « قاضی زاده » و مولانا عبدالقدوس « دهقان ».