اینشتین؛ جمهوری خواه، سوسیالیست احساسی

Albert Einstein (1879-1955) آرام بختیاری آلبرت اینشتین: دانشمند، فیلسوف، هومانیست، جهان وطن.  آلبرت…

آموریم خود کفایی !

امین الله مفکر امینی                    2026-16-02! هـــر که آمد در این خطه ی…

آگاهی، عدالت و دموکراسی؛ سه رکن تحول پایدار

نور محمد غفوری تحول سیاسی و اجتماعیِ پایدار، نه با شعار…

بحران روایت ملی در افغانستان؛ غلبه گفتمان‌های قومی و ایدئولوژیک

نویسنده: مهرالدین مشید  بحران داعیهٔ ملی و جست‌وجوی رهبری راستین در…

نمونه های اشعار کهن فارسی، بخش دوم با اضافهء اشعار…

******** در ادامه مطالب فبلا ارايه و نشر شده در سایتهای…

پارادوکس انرژی در افغانستان: زغال‌سنگ یا آب؟

​تحلیلی بر گذار از سوخت‌های فسیلی به توسعه پایدار ​ ​افغانستان در…

افتضاح اپستین و فروپاشی وجدان بشریت در سرمایه‌داری پسین

نویسنده: مهرالدین مشید در دهه‌های اخیر، مطالعات انتقادی قدرت و جرم…

«او با تلخی، بیهوده‌گویی و خودپسندی را تمسخر می‌کرد…»

 به مناسبت دویستمین سالگرد تولد م. ای. سالتیکوف- شچدرین برگردان: رحیم…

مرگ ارزش و اخلاق

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

از دوری ی میهن سوزم!

امین الله مفکر امینی     2026-01-02! چنان از دوری ی میهن سوزم بجان…

        یک نـامـه به تاریخ؛ و یک نـخوانـدنی ترین!

با هدیه سلام ها و احترامات قلبی و وجدانی؛ این…

افغانستان؛ از کانون تروریسم فراملی تا عرصه‌ی مانورهای ژئوپلیتیک قدرت‌های…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در دو دهه‌ی اخیر به یکی از…

گلهای خشم کلان شهرهای بورژوایی

Baudelaire, Charles (1821-1867) آرام بختیاری شعر نو بودلر میان: نیما، هدایت، و…

                                            واقعیت چیست

واقعیت با نظریات مختلف و دید گاه ها ی متنوع…

هزیان تب آلود!

شدت تب تروریسم که بیش از نیم قرن استبلشمنت پاکستان…

 افغانستان قربانی سیاست‌های امنیتی منطقه‌ای است، نه متهم دائمی

نور محمد غفوری در سوسیال میدیا خواندم که وزارت دفاع طالبان…

وحدت نیروهای ملی دموکراتیک ومترقی

وحدت بمثابه واقعیت انکار ناپذیری ضرورت تاریخی در برابر استعمار…

عدالت اجتماعی

نوشتهء نذیر ظفر‎عدالت روزی پیـــــدا میشه آخر‎سفاکان ترد و رســـوا…

خودتحقیری و خودتخریبی؛ تبیین فلسفی مفهومی

۱. خودتحقیری (Self-Denigration) در معنای فلسفی، خودتحقیری حالتی است که در…

سرمایه‌داری لیبرال و واکنش سوسیال‌دموکراسی

نور محمد غفوری تقابل، اصلاح یا همزیستی انتقادی؟ مقدمه سرمایه‌داری لیبرال به‌عنوان نظام…

«
»

روسيه په افغانستان کې ولې پر امریکا تورونه لګوي؟

په داسې حال کې چې د ټاکنو کميسيون لس ورځې وړاندې اعلان وکړ چې ولسمشريزې ټاکنې به د اعلان شوي وخت (د حمل ۳۱) څخه په درې مياشتې ځنډ (د سرطان په ۲۹مه) ترسره شي؛ اوس لس ورځې بعد روسيې غبرګون ښودلی او دا ځنډ يې د امريکا د فشار په نتيجه کې ياد کړی دی. تېره پنجشنبې پرون ‘پنجشنبه د روسیې بهرنیو چارو وزارت په تونده لهجه د افغانستان ولسمشریزو ټاکنو پر ځنډ نیوکه وکړه او زياته يې کړه؛ ټاکنې د امریکا د فشار له کبله ځنډېدلي ځکه چې افغانستان کې د خپلې خوښې سیناریو لپاره وخت ته اړتیا لري.

روسيې د خپلې ادعا د ثبوت لپاره د ولسمشريزو ټاکنو په اړه د ولسمشر غني او د ټاکنو کميسيون پخوانيو څرګندونو ته اشاره کړې چې پر خپل ټاکلي وخت (د حمل په ۳۱ مه) يې په ترسره کولو ټينګار کاوه. د روسیې بهرنیو چارو وزارت په اعلامیه کې ویل شوي: “سره له دې چې د افغان ولسمشر محمد اشرف غني او د ټاکنو خپلواک کمیسیون په ټینګار ویل چې ټاکنې به پر ټاکلي مهال کېږي، خو بیا وروستۍ پرېکړه دا شوه، چې وځنډیږي. هر څه ښيي چې دا پرېکړه د امریکا د فشار له کبله ده چې غواړي ټاکنې یې د خوښې وړ وي او د دغه هېواد د سولې بهیر سیناریو هم له خپلې خوښې سره سم ډیزاین یا طرح کړي. ” په کابل کې د امريکا سفارت بيا د روسيې ياد تور رد کړی او دغه ځنډ يې د افغانستان د ټاکنو خپلواک کمېسییون پرېکړه بللې ده.

د افغانستان اوسنيو شرايطو او مجبوريتونو ته په کتو؛ په دې کې شک نشته چې افغان حکومت د امريکا په مشوره په ټاکنو کې د ځنډ او یا د نيټې د بدلون پرېکړه کوي؛ خو پوښتنه دا ده چې روسيه ولې غواړي امريکا د افغانستان په راتلونکو ولسمشريزو ټاکنو کې پر مداخلې يا په ټاکنو د ځنډ دليل د امريکا فشارونه ياد کړي؟

په افغان ټاکنو کې پر امریکا د مداخلې تورونو څخه روسيه څه غواړي وښي؟

روسيه په يو غشي غواړي څلور ښکارونه ترسره کړي.

لومړی؛ د افغان سولې په تړاو د طالبانو تحريکول

په داسې حال کې د افغان سولې په تړاو زلمي خليلزاد هڅې ګړندۍ کړي او د افغان سولې په تړاو يې د ټاکنو د ځنډولو خبره هم لويدځو رسنيو لخوا مطرح شوې؛ اوس روسيه غواړي چې طالبانو ته ذهنيت ورکړي چې که امريکا کچيري په آينده کې له طالبانو سره د سولې په خاطر د افغانستان ټاکنې ځنډوي نو موخه يې د دوی په باور په ډيموکراتیکه پروسه (انتخاباتو) کې د طالبانو داخلول نه بلکې خپل سياسي هداف لري چې ټاکنې ځنډوي.

يعنې روسيه غواړي په راتلونکې کې د سولې په خاطر د ټاکنو د ځنډ په اړه وسله وال طالبان بدبينه کړي او که په راتلونکې کې له طالبانو سره امريکا توافق ته رسيږي او په ټاکنو کې د طالبانو د ګډون په خاطر که ټاکنې ځنډول کیږي نو روسيې طالبانو ته دا ذهنيت ورکړی وي چې امريکا د دې ځنډ تر شاه هم خپل اهداف لري او پام کوئ تاسې ورسره موافقه مه کوئ.

دويم؛ په راتلونکو ټاکنو د افغانانو بې باوره کول

د افغانستان په راتلونکو ولسمشريزو ټاکنو کې پر امريکا تورونو لګولو سره روسيه غواړي د راتلونکو ولسمشريزو ټاکنو په اړه افغانانو ته منفي ذهنيت ورکړي. که له يوې خوا د افغانستان په پارلماني ټاکنو کې ناسم مديريت او په کې شتو ستونزو د ټاکنو په پروسې افغانان تر يو حده بې باوره کړي دي؛ اوس روسيه غواړي چې په راتلونکو ولسمشريزو ټاکنو د خلکو بې باوري زياته او عام ولس ته داسې ذهنیت ورکړي چې ګويا ستاسي رايه ورکول بې معنا دي او د افغانستان سرنوشت د امريکا په لاس کې دی. څوک چې امریکا وغواړي نو همغه کس به د افغانستان راتلونکی ولسمشر وي.

درېم؛ د افغان حکومت لاسپوڅی ثابتول

که څه هم د افغانستان اوسنيو شرايطو او مجبوريتونو ته په کتو؛ دا جوتيږي چې افغان حکومت د امريکا په مشوره په ټاکنو کې د ځنډ او یا د نيټې د بدلون پرېکړه کوي؛ خو دا چې روسيه په امريکا په راتلونکو ولسمشريزو ټاکنو کې د مداخلې تور پوري کوي او وايې چې د افغانستان ولسمشريزې ټاکنو د امریکا د فشار په نتيجه کې ځنډول شوي؛ هدف يې دا دی چې عامو افغانانو ته ذهنيت ورکړي چې ګويا افغان حکومت لاسپوڅی دی او د امريکا له اجازې پرته هيڅ اقدام نه شي کولی.

څلورم؛ د افغانانو او امريکا تر منځ بدبيني پيدا کول

په وروستيو کې د افغانستان سولې په تړاو د امریکا هڅو او له افغانستان څخه د امريکايې ځواکونو د وتلو به  اړه د وسله والو طالبانو غوښتنې د امریکا لخوا شيين څراغ ښودلو؛ د افغانانو او امريکا تر منځ د اعتماد فضا نوره هم زياته کړې او افغانان ټول هيله من دي چې امریکا نور د افغانستان جګړه پايته رسول غواړي. اوس د دې لپاره چې د افغانانو او امریکا تر منځ د باور رامنځته شوې فضا بېرته له منځه يوسي او افغانان د امريکا په خلاف بدبين کړي؛ روسیه پر امریکا په افغان ټاکنو کې د مداخلې تور پورې کوي.

لیکنه : خوشحال آصفي