دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین…

سه‌ شعر کوتاه از لیلا طیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

شب

شب همین نزدیک‌هاست و  ستارگان  گیسویشان را بر صورت ماه افشانده‌اند، در سکوتی…

پیامد های منفی ،تثبیت رتبه نظامی در ساختار های کشفی…

مقدمه . خداوند ( ج) در قرآن کریم چنین می فرماید…

چند شعر کوتاه از لیلاطیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از…

بیست سال امریکا غرب و ناتو درین سرزمین بساط خون…

افغانستان از تنگناهای خونین و ویرانگر عبور داده شده و…

تمنای رهایی

رسول پویان تبسـم حال خـوش در خاطر دل می کند جاری ولی…

بیکس محمد قادر

استاد "بیکس محمد قادر" (بێکەس حەمە قادر) شاعر و نویسنده‌ی…

عشق بود آن !

امین الله مفکر امینی                        2026-22-!06 در ایــن دهری ِ مجاز مجوییـــد ومگویید…

اسلام‌گرایی؛ از رستاخیز ضد استعمار تا چالش افراطیت و امکان…

نویسنده: مهرالدین مشید مطالعه‌ای در اندیشه متفکران مسلمان و تجربه افغانستان،…

لرمانتوف نابغه سرکش ادبیات روسیه

برگردان. رحیم کاکایی «خانه من هر جا که آسمانی باشد، آنجاست...» مترجم: همپای…

افغانستان در چهار راۀ رقابت های ژیوپلیتیک و ا ستراتیژی…

نویسنده: مهرالدین مشید از عمق استراتژیک پاکستان و هند تا عمق…

جنگ های فناورانه وفکری در عصر جدید ، بررسی جایگاه…

مقدمه . إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلا غالِبَ لَكُمْ وَ إِنْ يَخْذُلْكُمْ…

خطر متافیزیگ نادیده گرفته شد

Metaphisiker. آرام بختیاری فلسفه متافیزیک؛ رونق دین، اعتراض سکولاریسم.  نوع تفکر متافیزیکی در…

مرگ چیست؟

برهان الدین « سعیدی »  به روز مرگ چو تابوت من…

وحدت ملی و حکومت مشروع؛ میان امیدهای فردا و چالش‌های…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان بر سر دو راهی؛ وحدت ملی یا…

بیان ابراهیم

خانم بیان ابراهیم (به کُردی: بەیان ئیبراهیم) شاعر کُرد زبان…

کیف آزادی

رسول پویان لباس غـم برون از قـامت شـادی کنید هردم بـرای شادخـواری…

زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

«
»

افول و زوال احزاب سنتی ـ قومی افغانستان

        نوشته ی : فروغی                                                       

عکس ‏‎Ismail Feroughi‎‏

                        

    افغانستان هیچگاهی به اندازه ی امروزبه احزاب فراگیرملی ضرورت نداشته است.

     طوری که معلوم است جنگ دوامدار، فساد گسترده ، بیعدالی ، فقرو تشدید مداخلات پنهان و آشکارکشورهای خارجی درامورداخلی افغانستان ، مصایب استخوان شکنی استند که ملت محتاج ما را محتاج تر و ضعیف ترازپیش نموده ، هرگاه هرچه زودتر راه مبارزه برای پایان این مصایب را نیابیم ، ما را از پا خواهد انداخت .

      چگونه و چه کسانی به این سلسله ی شومِ مصایب که قلب و روح هرکدام ما را می فشارد پایان خواهد داد ؟ ما تا هنوز هیچکدام راه  و چاره ی اساسی برای پایان مصیبت های ما نداشته ایم .

      سیاستبازان و رهبران حکومتی و غیرحکومتی  ، احزاب و گروههای قدرتمندی که در جامعه ی ما از نام و نشانی برخورداراستند ، هیچکدام توانایی نجات افغانستان را از اینهمه مصایب ندارند .

      احزاب و گروههای اسلامی که کلان ترین آنها حزب اسلامی ، جمعیت اسلامی و وحدت اسلامی است ؛ همه چنان در گنداب قوم پرستی ، مذهب پرستی وشخصیت پرستی غرق اند که خطاست ازآنان انتطاراین مهم ( نجات وطن از مصایب ) را داشته باشیم.

      این احزاب که همه ثمره ی چرکین جنگ سرد بوده و هرکدام برمبنای معامله گری های شخصی، گروهی، مذهبی وقومی بوجودآمده اند ، تا هنوزهیچکدام برنامه ای برای آبادی افغانستان و حل دشواری های اقتصادی – اجتماعی – فرهنگی کشور نداشته و هیچکدام نمیتواند حتا درد یک ولسوالی را دوا نماید چه رسد به کهن دردهای پیچ در پیچ افغانستان عزیزما .

      درست به دلیل نداشتن همین مبنای ملی و مردمی است که این احزاب هربار چهره بدل نموده ، همیشه شخصی ، گروهی و قومی می اندیشند و دراکثرموارد حتا توان موضعگیری و ابراز نظر ندارند .

       به باورمن حالا که قضایای وطن واحد ما افغانستان، پیچیده تروحادترازهرزمان دیگرشده و احزاب کهنه ی سنتی ـ قومی ـ مذهبی که همه مبنا و ریشه ی استخباراتی دارند قادر به حل این مسایل نیستند ، دوران زوال و افول آنها نزدیکتر شده و حتا حتمی به نظر میرسد ؛ زیرا هیچکدام توان پاسخگویی به پرسشهای زمان حاضر را ندارند .

     در وضعیت کنونی تنها احزاب فراگیرملی میتوانند به حل اینهمه مسایل بغرنج و پیچ در پیچ وطن نایل آیند . و در چونین وضعیتی آشفته برجوانان تحصیلکرده و نسل نوافغانستان است تا به احزاب کهنه ی قومی ـ مذهبی نه گفته و درعوض برای ایجاد واساسگزاری احزاب فراگیرملی تلاش نمایند .  

       تا دیرنشده است آنان باید هرچه زودتربه این ندای تاریخی مادروطن پاسخ گفته ، حزب یا احزاب ملی و فراگیر ایجاد و تأسیس نمایند .