در مرز سایه و روشنایی انسان

 « از عشق تا خشونت ؛ سفربه درون انسان » تهیه…

نظم نوین

رسول پویان سازش به دشمنان وحشی ننگ است افـتــادن پا بـه پنجـۀ…

از  روح الله خمینی تا هبت الله؛ دو گلوله، دو…

نویسنده: مهرالدین مشید هبت الله گلوله ای از اعماق تاریخ؛ اما…

اولادی مبارزِ وطن!

امین الله مفکر امینی                    2026-13-04! بــی بنیاد میگردد پایه های ظلم وستـــم…

بلز پاسکال

هغه فرانسوی فیلسوف، اختراع کونکی، ریاضی پوه، فزیک پوه، الهیات…

مذاکرات هیئت های افغانستان

و پاکستان با پا در میانی چین یک روز قبل از…

افغانستان در آجندای مذاکرات اسلام آباد

عبدالصمد ازهر                …

شماره یکم سال بیست و نهم گاهنامه محبت

شماره یکم سال بیست و نهم گاهنامه محبت نشر شد 

رنه ډکارت

دی د پنځلسمې پېړۍ یو فرانسوي فیلسوف، ریاضی پوه، فزیک…

ماکسیم گورکی

برگردان. رحیم کاکایی نویسنده‌ی کلاسیک ادبیات روسیه و شوروی، نویسنده‌ی برجسته‌ی…

جنگ‌های ژئوپلیتیک و فروپاشی عقلانیت سیاسی در جهان معاصر

نویسنده: مهرالدین مشید فاجعهٔ فکری و سیاسی در پرتو منطق ساختاری…

آمریکا و سیاست بیطرفی افغانستان

سیاست بی‌طرفی افغانستان برخاسته از موقعیت جغرافیایی آن است ،…

شرم و حیا

بزرگانِ اهلِ عرفان و تصوف، در بابِ حفظِ شرم و حیا بسیار تأکید نموده‌،  آن را بلند ترین درجه…

منطق سود و ویرانی: تحلیل مارکسیستی جنگ و استثمار در…

 تقابل کثرت‌گرایی و واقعیت طبقاتی درحالی‌که نظریه‌پردازان کثرت‌گرا (پلورالیست)، جامعه را…

جمهوریت در افغانستان؛ پروژهٔ گذار یا قربانی فساد و بی‌کفایتی…

نویسنده: مهرالدین مشید زوال جمهوریت؛ پروژه های زیربنایی و بازی های…

ژان پل سارتر

دی فرانسوي فیلسوف، ډرامه لیکونکی، ناول او رومان لیکونکی، ژوند…

پسا مدرنیسم؛ حامی عوام، منتقد نخبگان. 

postmodernism. آرام بختیاری  پست مدرنیسم؛ نه آتش به اختیار، و نه حیدر…

واژه های آریه ،آریا، ایرانمویجه و آریانا در بازار لیلام…

نوشته : دکتر حمیدالله مفید در این پسین روز ها  برخی …

 جشن نوروز در گذرگاه تاریخ

نوشته : داکتر حمیدالله مفید واژه نوروز را آریایی های باستانی…

د تلویزیوني سیاسي بحثونو اخلاقي معیارونه

 نور محمد غفوری پیلامه د تلویزیوني سیاسي بحثونو په اړه مې مخکې…

«
»

افول و زوال احزاب سنتی ـ قومی افغانستان

        نوشته ی : فروغی                                                       

عکس ‏‎Ismail Feroughi‎‏

                        

    افغانستان هیچگاهی به اندازه ی امروزبه احزاب فراگیرملی ضرورت نداشته است.

     طوری که معلوم است جنگ دوامدار، فساد گسترده ، بیعدالی ، فقرو تشدید مداخلات پنهان و آشکارکشورهای خارجی درامورداخلی افغانستان ، مصایب استخوان شکنی استند که ملت محتاج ما را محتاج تر و ضعیف ترازپیش نموده ، هرگاه هرچه زودتر راه مبارزه برای پایان این مصایب را نیابیم ، ما را از پا خواهد انداخت .

      چگونه و چه کسانی به این سلسله ی شومِ مصایب که قلب و روح هرکدام ما را می فشارد پایان خواهد داد ؟ ما تا هنوز هیچکدام راه  و چاره ی اساسی برای پایان مصیبت های ما نداشته ایم .

      سیاستبازان و رهبران حکومتی و غیرحکومتی  ، احزاب و گروههای قدرتمندی که در جامعه ی ما از نام و نشانی برخورداراستند ، هیچکدام توانایی نجات افغانستان را از اینهمه مصایب ندارند .

      احزاب و گروههای اسلامی که کلان ترین آنها حزب اسلامی ، جمعیت اسلامی و وحدت اسلامی است ؛ همه چنان در گنداب قوم پرستی ، مذهب پرستی وشخصیت پرستی غرق اند که خطاست ازآنان انتطاراین مهم ( نجات وطن از مصایب ) را داشته باشیم.

      این احزاب که همه ثمره ی چرکین جنگ سرد بوده و هرکدام برمبنای معامله گری های شخصی، گروهی، مذهبی وقومی بوجودآمده اند ، تا هنوزهیچکدام برنامه ای برای آبادی افغانستان و حل دشواری های اقتصادی – اجتماعی – فرهنگی کشور نداشته و هیچکدام نمیتواند حتا درد یک ولسوالی را دوا نماید چه رسد به کهن دردهای پیچ در پیچ افغانستان عزیزما .

      درست به دلیل نداشتن همین مبنای ملی و مردمی است که این احزاب هربار چهره بدل نموده ، همیشه شخصی ، گروهی و قومی می اندیشند و دراکثرموارد حتا توان موضعگیری و ابراز نظر ندارند .

       به باورمن حالا که قضایای وطن واحد ما افغانستان، پیچیده تروحادترازهرزمان دیگرشده و احزاب کهنه ی سنتی ـ قومی ـ مذهبی که همه مبنا و ریشه ی استخباراتی دارند قادر به حل این مسایل نیستند ، دوران زوال و افول آنها نزدیکتر شده و حتا حتمی به نظر میرسد ؛ زیرا هیچکدام توان پاسخگویی به پرسشهای زمان حاضر را ندارند .

     در وضعیت کنونی تنها احزاب فراگیرملی میتوانند به حل اینهمه مسایل بغرنج و پیچ در پیچ وطن نایل آیند . و در چونین وضعیتی آشفته برجوانان تحصیلکرده و نسل نوافغانستان است تا به احزاب کهنه ی قومی ـ مذهبی نه گفته و درعوض برای ایجاد واساسگزاری احزاب فراگیرملی تلاش نمایند .  

       تا دیرنشده است آنان باید هرچه زودتربه این ندای تاریخی مادروطن پاسخ گفته ، حزب یا احزاب ملی و فراگیر ایجاد و تأسیس نمایند .