نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

ابو نواس اهوازی؛ نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی

(بخش 1)، علی میرفطروس ۳۱٫ شهریور ۲۵۸۵ شاهنشاهی هم باده، گوارا وُ هم…

نگاهی هنری و زیبایی‌شناختی

به آثار آیبک (موسی تاش‌محمدوف)  نویسنده بزرگ ازبکستان دوران شوروی برگردان. رحیم…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد؛…

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

دیوانگان نفت و ثروت

رسول پویان از خواب بخیز که دشمنان بیدار اند غافل منشین که…

میان مبارزه طبقاتی- و هنر عشق ورزیدن

Erich Fromm (1900- 1980 ). آرام بختیاری اریش فروم؛ التقاط مکاتب جهت…

  تاریخ در آینهٔ نویسنده؛ از حقیقتِ روایت تا روایتِ حقیقت

 نویسنده: مهرالدین مشید باور بر این بوده است که نویسندگان داستان‌ها…

وقتی بحران دیگر در مرز متوقف نمی‌ماند

Wahidullah Noorzai | NIDA Former Senior ANCOP/ANP Officer | Field-Based Strategic…

از فارسی‌ستیزی استعمار بریتانوی در هند تا دگرگونی نام‌های فارسی…

سلیمان کبیر نوری دوست ای ویدیویی برایم فرستاد که از جهات…

                       کام بلا 

جهان در معرض نابودی و کام  بلا  تاکی همیشه مردمان در…

میان چشمه‌های شعر

مجموعه اشعاری از روناک آلتون برگردان به فارسی:زانا کوردستانی بانو "روناک توفیق…

افغانستان؛ میدان رقابت قدرت‌ها پس از خروج آمریکا

 نویسنده: مهرالدین مشید جایگاه مردم افغانستان در میدان رقابت های کشور…

عربستان در افغانستان چه می‌خواهد؟

Wahidullah Noorzai — Former Senior Military Officer, Field Strategist &…

انسان و نیروهای سازندهٔ تمدن( بخش دوم)

«انسان معمار روشنایی در دل تاریکیِ جهان» تهیه و تدوین :…

تجربه میدان در غرب افغانستان — از ادرسکن تا شیندند

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer, Military & Security…

روایت اسدالله کشتمند از جنگ افغانستان؛ مجاهدین، شوروی و قدرت‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=DGsTJnpdYQk مروز، ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۶، بار دیگر در خدمت رفیق عزیزم،…

غنچه‌های پژمرده

گزیده‌ی اشعار اسعد لُرزاده برگردان به فارسی: زانا کوردستانی شاعر و نویسنده‌ی کُرد…

شعرهایی از روناک آلتون

بانو "روناک توفیق محمد"  (به کُردی: ڕووناک تۆفیق محمد)، متخلص به…

«
»

گزیده مقالات

وقتی عقل به راز و نیاز رسید

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security & Strategic Affairs Analyst روایتی از جنگ، ایمان، پرسش، مسئولیت و خلوت انسان با خدا گاهی یک سؤال در کودکی شکل می‌گیرد، اما پاسخ آن شاید ده‌ها سال بعد و در سخت‌ترین لحظه زندگی ظاهر شود. برای من یکی از آن سؤال‌ها این…

بیشتر بخوانید

۲۰۲۱؛ افغانستان چگونه به نقطه عطف شکست غرب تبدیل شد؟

سقوط یک نظام، پایان یک جنگ یا آغاز یک نظم منطقه‌ای جدید؟ Wahidullah Noorzai Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security & Geopolitical Analyst Afghanistan and Regional Security Affairs سال ۲۰۲۱ برای افغانستان فقط سال تغییر حکومت نبود؛ سالی بود که یک نظام سیاسی فروپاشید، یک جنگ بیست‌ساله به پایان رسید و هم‌زمان،…

بیشتر بخوانید

 از بیست سال جمهوریت قلابی تا پنج سال امارت استبدادی طالبان

 نویسنده: مهرالدین مشید مردم افغانستان پس از سرنگونی دور نخست حاکمیت طالبان، توانستند در پرتو توافق بن، سپری‌کردن دوره‌های حکومت موقت و انتقالی، تصویب قانون اساسی و برگزاری انتخابات، به نظامی تحت عنوان «جمهوریت» دست یابند. از این منظر، می‌توان گفت جمهوریت ودیعه‌ای بود که با کمک‌های نظامی، مالی و سیاسی جامعه جهانی در افغانستان…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ قلب آسیا — سرزمینی که دردش از مرزهایش عبور می‌کند

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Strategic & Security Analyst وقتی اقبال لاهوری افغانستان را «قلب آسیا» نامید، شاید این تعبیر در نگاه نخست بیشتر یک استعاره شاعرانه به نظر برسد؛ اما اگر افغانستان را نه فقط روی نقشه، بلکه در شبکه پیچیده‌ای از جغرافیا، تاریخ، امنیت، تجارت، آب، انرژی، مهاجرت و روابط…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ سرزمینی میان جغرافیا و تاریخ

چرا راه‌ها همیشه سرنوشت ما را تعیین کرده‌اند؟ گاهی برای فهم یک کشور، لازم نیست از پایتخت آن شروع کنیم. کافی است یک جاده را دنبال کنیم. جاده‌ای که از میان شهرها و روستاها عبور می‌کند، از کنار بازارها می‌گذرد، کامیون‌ها را به مرز می‌رساند، خانواده‌ها را به یکدیگر متصل می‌کند و در عین حال…

بیشتر بخوانید

وقتی دین و فلسفه به ایدئولوژی بدل می‌شوند

 نویسنده: مهرالدین مشید ایدئولوژیک شدن دین و فلسفه؛ آغاز فاجعه دین و فلسفه، در بنیاد خود، دو کوشش بزرگ انسانی برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های اساسی درباره حقیقت، انسان، اخلاق، معنا و زندگی‌اند. دین بیشتر بر ایمان، وحی، معنویت و نسبت انسان با امر قدسی تکیه دارد و فلسفه بر پرسش، استدلال، نقد و جست‌وجوی عقلانی…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ کشوری که توسعه در آن چند بار متوقف شد

نگاهی تاریخی و فرهنگی به «آغازهای ناتمام»، از دولت‌سازی تا امنیت و زندگی روزمره افغانستان را نمی‌توان فقط با واژه‌هایی مانند جنگ، فقر، مداخله خارجی یا عقب‌ماندگی توضیح داد. پشت هر یک از این واژه‌ها، تاریخی طولانی از تلاش، شکست، بازسازی، امید و دوباره آغاز کردن وجود دارد. شاید یکی از پرسش‌های اساسی درباره افغانستان…

بیشتر بخوانید

از افغانستان تا هرمز؛ وقتی بحران‌های منطقه به یک زنجیره امنیتی تبدیل می‌شوند

وحیدالله نورزی Wahidullah Noorzai Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security Analyst تجربه میدانی و نگاهی راهبردی به بحران مسیرها، امنیت منطقه‌ای و آینده افغانستان بحران‌های منطقه‌ای معمولاً از یک نقطه آغاز می‌شوند، اما در جهان امروز به ندرت در همان نقطه باقی می‌مانند. یک درگیری در خلیج فارس می‌تواند قیمت انرژی را…

بیشتر بخوانید

 افغانستان در بن‌بست پیچیده؛ روزنه‌های امید برای گشایش

 نویسنده: مهرالدین مشید قومی‌سازی جنگ؛ ترفند طالبان برای بقای انحصار قدرت  این پرسش، دغدغه فکری هر شهروند افغانستان است که با توجه به حکومت انحصاری، استبدادی و انعطاف‌ناپذیر طالبان و نیز اختلاف‌ها و پراکندگی میان مخالفان آنان، سرنوشت افغانستان و مردم آن را چگونه می‌توان پیش‌بینی کرد و تا چه اندازه می‌توان به شکستن بن‌بست…

بیشتر بخوانید

مکثی بر طرح «ضرورت عقلانیت سیاسی، واقعبینی و گفتگوی سیاسی»

نوشته از بصیر دهزاد برای اولین بار است که ، بعد از پنج سال حاکمیت طالبان یک فیگور سیاسی طالبان از ضرورت عقلانیت، واقع بینی و گفتگوی سیاسی سخن میزند. ولی وی از این عقلانیت ، واقعبینی و شرایط یک گفتگوی سیاسی توضیحات نداده است. انس حقانی، عضو بلند پایه امارت اسلامی، بر «ضرورت عقلانیت،…

بیشتر بخوانید

فراتر از فروپاشی: چرا دولت‌ها پیش از سقوط، از درون ضعیف می‌شوند؟

تحلیلی نهادی از افغانستان و منطق سرایت بحران در منطقه وحیدالله نورزی Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field-Informed Security & Strategic Analyst فروپاشی دولت‌ها معمولاً در روز سقوط آغاز نمی‌شود. آنچه در یک روز به شکل سقوط یک پایتخت، فرار یک مقام یا فروپاشی یک ساختار امنیتی دیده می‌شود، اغلب نتیجه فرایندی طولانی‌تر است؛ فرایندی…

بیشتر بخوانید

افغانستان پس از پنج سال طالبان؛ ثبات واقعی یا آرامش پیش از یک بحران تازه؟

وحیدالله نورزی افسر ارشد نظامی سابق، استراتژیست میدانی و تحلیل‌گر امنیتی منطقه Strategic Affairs • Geopolitics • Afghanistan & Regional Security پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، افغانستان وارد مرحله‌ای متفاوت از تاریخ معاصر خود شده است. جنگ گسترده‌ای که سال‌ها کشور را درگیر کرده بود فروکش کرده، طالبان کنترل سرزمینی خود را…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ تشنه رهبران آگاه و مدیران صادق، نه غارتگران قدرت

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان به رهبران آگاه و مدیران صادق و وطن‌دوست نیاز دارد؛ هرچند مردم افغانستان، بار گرانسنگ نبود چنین رهبری را نه تنها امروز، بلکه از قرن‌ها بدین‌سو بر شانه‌های خود حمل کرده‌اند؛ اما صدها دریغ و درد که مردم افغانستان  در پنج دهه اخیر، با وجود تحولات شتاب‌زده، کمتر فرصت تجربه رهبری‌ای…

بیشتر بخوانید

از ضعف نهاد در افغانستان تا سرایت ناامنی در منطقه و جهان

وحیدالله نورزی Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military & Security Analyst Strategic Affairs • Geopolitics • Afghanistan & Regional Security نسخه پژوهشی ـ تحلیلی بحران‌ها همیشه با صدای بلند آغاز نمی‌شوند. گاهی بحران از جایی بسیار کوچک شروع می‌شود؛ از بی‌عدالتی نسبت به یک فرد، از تصمیمی که بدون پاسخگویی گرفته می‌شود، از نهادی که…

بیشتر بخوانید

وقتی ثبات به تله امنیتی تبدیل می‌شود: افغانستان، طالبان و معماری در حال تغییر تهدیدهای منطقه‌ای

نویسنده: وحیدالله نورزی افسر ارشد سابق پولیس ملی افغانستان | تحلیل‌گر نظامی و امنیتی افغانستان امروز در نگاه نخست، نسبت به سال‌های جنگ گسترده داخلی و حضور نظامی بین‌المللی، آرام‌تر به نظر می‌رسد. دامنه جنگ متعارف کاهش یافته، طالبان کنترل سیاسی و امنیتی بخش عمده کشور را در اختیار دارند و میزان درگیری‌های آشکار در…

بیشتر بخوانید