طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

«
»

په ياد لري چي هغه خبره چي کارل مارکس کړي وه ( تاريخ دوه واري تکراريژي )، نن وينو چي په دغو ۴۰ کالو کي په افغانستان کي څو واري تکرار شو

مارکس په اتلسمه د برومر لويي بناپارت کتاب کي ليکلي وو چي تاريخ يو واري په کميدي شکل او يو واري په خونين ډول تکراريژي ( دوه واري )، خو موږ وليدل چي ۹ واري هم په کميدي ډول او هم په خونين ډول تاريخ  په افغانستان کي تکرار شو ( دغو تاريخ په ۴۰ کالو کي دير وطنداران په وينو ولمبول او په خاورو يي ومنډل ،دوطن ملي شتمني يي تخريب او لوټ کړه ، او دبلي خوانه يي ډير کسان د ډيري غريبي ، فقر او بيوزلي ، زڼده بوشي ، بيکوري او بيکاري نه د ارګاه او بارګاه خاوندان کړل ، دغه کسان د ټولني هغه غريب ، بيکسه او بي خسه ژنده پوشان او بازينګران او غله او قاتلين وو چي پرون يي دموږک لکي په کورو کي په اوړو نه سپيريده ، خو نن د قابليو ، پلوونو او کبابونو او رنګ رنګ تازه ميوو او شربتو او شرابو سره مستي کوي او په لنډکروزر او تندربرډ لکسيز ، زرهي موټرانو کي د ۳۰ باديګاردانو سره تګ راتګ کوي او پخواني همسايه ګان تهديدوي او پيغور ور کوي )، اوس تاسي دغو د لوړا بچيانو يا  زامنو ته څه واياست ، ؟؟؟
غټان غټان پيدادي – دوي خو له موره جنتيان پيدا دي
راځي دي خوارو ته ډوډي په دسترخوان وگتو — چي دوي له موره دوزخيان پيدا دي ؟؟
دشاعر سره جنجال نه کوم ، خو داسي نه ده ټول له موره بربند يا لوڅ او وږي په ژړا پيدا دي ، نو تفاوت ددوي تر منځ بيا هم ددوي په ماهول او محيط او اجتماع کي يي د ميندو او پلرو بخت او تخت او شتمني په کورني او يا فاميل يا قوم پوري تړلي ده ، دنارينه وو ابتکار او تلاش او تل کارکول ، درس او تحصيل ته ادامه ورکول دير غريبان د ډيرو شتمنيو خاوندان کړي ؟؟
زموږ جهادي دولتي چارواکو د هغو مهمو تاريخي اوعلمي او فلسفي مقولو  د کارل مارکس نه درسته او په موقع استفاده ونه کړه لکه چي ويل يي (( که د انسان خصايل د محيط زيږنده وي  نو محيط بايد انساني کړو))،
اوبيا مارکس ليکي ( نعمات مادي تعين کننده شعور اجتماعي است )،  زموږ جهادي مشرانو چي يو علمي ، ساينسي ، اقتصادي، تخنيکي او استرانوميکي ، کيهاني ، يا حکومت داري ( قرارداد اجتماعي ژان ژاک روسو  کتابونه )، نه وو لوستي ، نو هغه تغير يا تحول چي وروسته د دکتور نجيب ا لله د حکومته رامنځ ته شو. او سياسي قدرت ديوي پلان شوي توطيي له رويه چي په دکتور نجيبالله تحميل شوه مجاهدينو مفت او بي له جنګه مجاهدينو  ته د حضرت مجددي په مشري ټول بانکونه ، ادارات.  موزيمونه ، آرشيف او ګالري. بيله د ګلبدين د فيرو نه چي مجددي يي تر ارګه بدرګه کړو  نور اصلا ټول نظامي او سياسي قدرت مجاهدينو ته  بيله يوه فيره تسليم شوو ، چي دوي  ورته د اتم دثور انقلاب وويلو  ، اول مجاهدين او رهبران يي. د انقلاب په تعريف نه پوهيدل، که درواغ يي بولي اوس ورنه پوشتنه  وکړي چي انقلاب څه ته وايي ؟؟؟
ترکاني دبيزو کار نه دي ؟؟
حکومت داري د مجاهدينو کار نه دي د ۱۹۹۲ نه را په ديخوا تاسي توجه و
کړي چي مجاهدين په څه شي مصروف دي ؟؟؟
دوي انقلاب سر چپه کولو ، سرنګونی ، تخريب او چپه کولو ته وايي ، حال داچي انقلاب ( هغه کيفي او بنيادي تحول ته وايي چي د خلکو په ژوند کي د وسله  وال پاڅون له طريقه  دانقلابي افسرانو ، کارګرانو له خوانه کاميابيژي )، مجاهدينو په ځانو ريش خند ووهلو رسم ګذ شت يي و ويني چي رباني او مسعود په ستيژ کي ورته ولاړ دي  او مجاهدين يي تر مخ تيريژي ، يا طالبانو په د فاترو کي چادر هموار کړل او توکي يا تفداني  ورته پرتي دي  ، اوس بيدون له مبالغي او. بيدون له ترديده ويلايي شو چي مجاهدينو او طالبانو (( دافغانستان تاريخ د ويني په تويولو ،  چور او تالان ، غصبولو د دولت او شخصي جايدادو ،  رشوت ، کدنپولو ، انتحاري او بم ايښودلو ، د ښځو آزادي او حقوق ترپښو لاندي کړل ، دملي وسله وال پوځ سلاح او محاربوي  تخنيک او نقليه وسايط او کاماز ، ترکه ، تخريب او په دشمنانو وپلورل ، پاکستان ، ايران ، سعدي عرب ، ۴۸ اشغالګرو ته سرټيټ ، نوکران او مزدوران ثبت کړو ))،. مخصوصا د اشغالګرانو. په وخت کي هر کال څومره سربازان ،  افسران ، ملکي واړه ، زاړه او ښځينه وژل کيژي، امريکا هر کال ۶۰-۷۰ مليارد ډالر. ( کرومايت ، يورانيم ، ليتيم ، چرس ، ترياک ، هيرويين لاجورد ، ياقوت )، او دير نور شيان وړي ، او په ډير تاسف سره چي زموږ د ملي امنيت او داخلي وزارت د اشغالګرانو يو خيانت افشا نه کړو ؟؟؟؟
اوس تاسي ددي رهبرانو حکومت داري ته، دمداريانو او جمبوريانو ، يا شيخ مامديانو  ، يا چلوګانو ، جټانو او چغلبافانو ياقيمار بازانو او بچه بازانو حکومت داري واياست که څه  ؟؟ا
زما له نظره هم د ډيري خندا وړ او دبلي خوانه ډير خونين وو يعني ، پنځه واري هم کميدي او هم خونين تطبيق شو؟؟؟؟؟؟