جوهر عشق

رسول پویان دلی از جـوهـر عشق آفریدند سری در پیکـر عشق آفریدند سفر…

۱۵ اگستروزی که نه‌تنها جمهوریت؛ بلکه رویاهای یک ملت فرو…

نویسنده: مهرالدین مشید ۱۵ اگست ۲۰۲۱ را نباید صرف به‌عنوان روز…

آیازبان پارسی گویشی مردم کابل و تهران  ویا گویش هزارگی …

نوشته: دکتر حمیدالله مفید در این پسین روز ها برخی ماجراجویان…

آسیب شناسی  استقلال افغانستان آن در بعد های سیاسی، اقتصادی،…

نوشته از بصیر دهزاد   روابط بین المللی و تکنالوژی معاصر…

کمدی الاهی یا کمدی انسانی؟ بالزاک و دانته

Balzak, Honore de (1799- 1850) آرام بختیاری بلبشو و شهر فرنگ جامعه…

         پنجساله گی چیره گی تاریکی درافغانستان       

    نوشته ی :اسماعیل فروغی                                                            پنجسال ازفاجعه ی تسلیم دادن…

میرزا تورسون‌زاده شاعر صلح و دوستی تاجیکستان

 برگردان. رحیم کاکایی زویا عثمانووا میهن‌دوستی پرشور که هرگز چیزی را بر…

 افغانستان ؛ در چنبره افراطیت دینی و تندروی قومی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در طول تاریخ معاصر خود، به‌ویژه در…

از دیدگاه علم سیاست !

تلاش و سعی چه به شکل مسلحانه باشد یا غیر…

افغانستان در بن‌بست؛ راه‌های برون‌رفت و چشم‌انداز آیند

نویسنده: مهرالدین مشید فردای افغانستان و چگونگی عبور از وضعیت موجود در…

فرانس مهرینگ؛ تئوریسین ژورنالیست، ژورنالیست صاحبنظر

France Mehring (1846- 1919 ) آرام بختیاری مهرینگ؛ کوشش در راه روشنگری…

افغانستان در آستانه یکخطر وبحران جدید ( تداوم بحران نیم قرنه) 

نوشته از بصیر دهزاد  آغاز جنگ ها و حملات پراگنده گروه…

قرائت های تاریخی و فراتاریخی دینی؛ از بن بست تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در دو سده اخیر، یکی از مهم‌ترین رویکردها…

تضاد دین و حقیقت...!

توهم خدای دین، حقیقتِ بشر را در آزادی او به…

نقدواره پژوهشیِ بر  مفاهیم جمهوری و جمهوریت 

1میرعبدالواحد سادات     از منظر  حقوق اساسی و علوم سیاسی  در راستای :  …

روح و نَفْس چیست؟

برهان الدین « سعیدی»  بادِ نفس مر سینه را ز اندوه…

طبع  شکسته

نوشته نذیر ظفر  2/8/26 ورجینیا  كوچهِ ما پر از گلِ است ،…

تحولات بدخشان؛ نشانه‌های سقوط یا پایان مأموریت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید جرقه‌ای که آتش مقاومت را در سراسر افغانستان…

بردی کربابایف

برگردان . رحیم کاکایی روسلان سمیاشکین نویسنده براستی مردمی و یکی از  بنیان…

ژورنالیست، راوی حقیقت است، نه مبلغ یک روایت

نور محمد غفوری هر حرفه‌ای چارچوب، قواعد، اصول و معیارهای خاص…

«
»

يو دلسوز متفکر

سميع الدين افغاني

خپل اولاد سړي ته ګران دی ترهرچا

دا احساس شته هر انسان کې د دونيا

 

که هر څومره تنګ فرصت ددې هستي وي

د اولاد په نيکمرغۍ کې  خوشالي وي

 

څوک چې وس يی شته توان لري په زړه کې

د اولاد نيکمرغي غواړي ژوندانه کې

 

——

يو کيسه د يو ماشوم ده مشهوره

يادول يې په دا وخت ګنم ضروره

 

کوم ماشوم په سرد دوه ښځوجګړه شوه

يو جالبه  عجيبه شانتې کيسه شوه

 

يوې ښځې  ويل : دا زما پسر دی

بلې  ويلې  نه  زما د زړګي سر دی

 

دواړوجوړه کړه دعوا پدې ماشوم

حقيقت هڅ چاته نه وو ور معلوم

 

هوښيار خلک مشران شولو حيران

دې حالت ته پريشان ول هغه ان

 

که هر څومره قضاوت خلکو پرې وکړ

د ماشوم اصلي والد يې پيدا نکړ

 

پس له ډيرسوال او ځواب او مرکو

په رښتا ددغه راز څوک نشول پوه

 

خلکو ورکه کړه انصاف لورته خپل لار

ويل: چې خدای مکړه چې نه شو ګناه ګار

 

اصلي مور ددې ماشوم څنګه پيدا کړو

په انصاف سره حاصل د خداي رضا کړو

 

دوئ په مينځ کې يو هوښيار سړی پيدا شو

دې مشرانو ته پدې ژبه ګويا شو

 

ويل: چې لاړ به شو قاضا او شريعت ته

اسلامي حقيقي حکم قضاوت ته

 

چې قاضي کومه فتوا کړله صادره

موږ به وګڼو فتوا د قاضي غوره

 

خلک راغله ټول حاضر شول محکمې ته

د قاضي فتوا، انصاف او فيصلې ته

 

قاضي وکړه تحقيقات د دواړو خوا

ويل: رښتينې پاک انسان وايې رښتيا

 

راته ووايئ: اصلي ماشوم د چا دی

دروغ ويل هر مسلمان ته نا روا دی

 

دواړو ښځې وې قايم پدې بيان

زما ځوی دی زما روح دی زما ځان

 

پس له ډيرو معلوماتو او پښتنو

دواړو ښځو په يو شان  څرګندونو

 

چې قاضي شولو عاجز لدغه راز

داسې حکم يې صادر کړه دې بې نياز

 

ويل: چې راولئ جلاد او لويه توره

دا هلک به نيمايې کړو له مجبوره

 

په بل شکل دوئ هرګز نه سلا کيږي

نيم بدن به هريو ښځې ته رسيږي

 

يوې وويل:چې قبوله مې فتوا ده

دقاضې دا فيصله زما رضا ده

 

څه چې حکم کړي قاضي زه يې منم

ددې طفل نيم بدن زه قبلوم

 

کوم ساعت چې د قاضي خلاص شو بيان

اصلي مور يی  په ژړا شوه هغه ان

 

وارخطا په نارو سر په واويلا شوه

په دير عذر بلې ښځې ته سلا شوه

 

ويل: قاضي صيب زه يم تير دخپل پسر

ورتسليم يې کړه ژوندی مې د زړه سر

 

سم ژوندي يې دغه ښځې ته تسليم کړئ

هسې نه چې تن جدا ددې معصوم کړئ

 

قاضی پوه شو چې اصلی اولاد د چا دی

کومې ښځې دا ماشوم وړي په غلا دی

 

سم دستي يې بيا فتوا کړله صادر

هغه دم هغه ساعت دې پوخ ماهر

 

ويل اصلي مور يې هغه ده چې ډير ژاړي

د اولاد خپل سلامت او ژوندون غواړي

 

وهمدې ته يې تسليم کړئ دا يې مور ده

هغه بله چې نيم غواړي مخ يې تور ده

 

هڅ مور نه غواړي اولاد يې نيمايې شي

د اولاد په مرګ به کله څوک راضي شي

 

بيا هلک يې کړ تسليم اصلي خپل مورته

دعوه ګيره ښځه يې بوتله د بند لور ته

 

هوښاري ددې قاضی ته ټول حيران شول

ټول مشکور په عدالت د پاک سبحان شول

 

نن زموږپه ګران هيواد کې داسې کيږي

څوک يې ويشي په قومو څوک پرې زوريږي

 

نن موهر افغان که هر ځای کي اوسيږي

د پردو په دسايسو ښه پوهيږي

 

اتحاد او ورورګلوۍ ته هوسيږو

موږ ټول عمر يو او بل ته  خوشاليږو

 

که نابود شې د دښمن شوم پلانونه

بيا به هله شي يو موټی ولسونه

 

ددې خاورې دښمنان ربه رسوا کړې

يو دلسوزه مدبر زموږ پيشوا کړې

————————–

سميع الدين افغاني

٢٢٩٢٠١٤

م٠ کال