هجرت و تمدن؛ از زایش تمدن‌ها تا زایش بحران‌ ها

نویسنده: مهرالدین مشید روایت دوگانه هجرت؛ دیروز امید، امروز اضطراب هجرت به‌عنوان…

طالبان؛ اسطوره شکست ناپذیر با پاشنه اشیل

نویسنده: مهرالدین مشید توهم اقتدار پایدار؛ از فروپاشی امپراتوری‌ها تا شکست طالبان ظهور…

قربانی یاری شو!

امین الله مفکر امینی    2026-02-05! قربانی یاری شو که قربانــــت شـــــــــود     بوقتی سختی…

سلطنت مطلقه ؛ آنارشی جنگل گرگ ها

Hobbes , Thomas (1588-1679) آرام بختیاری هابس؛ فیلسوف سیاسی سلطنت مطلقه.  توماس هابس(1679-1588.م)،…

پایان یا بازتولید قدرت؛ طالبان در آستانه یک چرخش سرنوشت‌…

نویسنده: مهرالدین مشید حاکمیت طالبان و سناریو های آینده؛ تغییر از…

تکنولوژی یا تخیل؟ هارپ در میان واقعیت و توطئه 

از یوتیوب تا توهم خدایی: کالبدشکافی یک روایت خطرناک سلیمان کبیر…

بگذریـــد!

امین الله مفکر امینی          2026-27-04! بـگذرید زحرف وسخن های ممــلو ا زریـــــــــا نـــــدارد…

شب سیاه

رسول پویان شب سیاهی گریخته ماهی، شکـسته چنگی گـرفته نایی سحـر نیامد…

همدیگر ناپذیری

نفاق ، همدیگر ناپذیری ، بلند پروازی ، امتیاز طلبی…

مدافعان خط دیورند؛ واقع گرایان ژیوپلیتیک یا متهمان به همسویی…

نویسنده: مهرالدین مشید موافقان دیورند؛ بازیگران واقع گرا در برابر ستون…

‬‬نه به جنگ و نابرابری، آری به همبسته‌گی جهانی کارگران‬‬‬‬

 ‬‬‬‬اعلامیۀ سازمان سوسیالیست‌های کارگری افغانستان به‌مناسبت اول ماه می، روز…

توهم برتری و بازی قدرت

«جستاری در خودبزرگ‌ بینی و بازی‌های پنهان برتری» تهیه و تدوین…

بالیستیک چی‌ست؟

چرا این واژه‌ی صفت را به جای نام اصلی کار…

طالبان؛ پیامد فساد ساختاری و سازمان یافته حکومت‌های کرزی و…

نویسننده: مهرالدین مشید از امید تا انحطاط؛ فساد ساختاری و بازگشت…

قلۀ پیروزی

از قلـب خراسـان کهـن آمده ام با یعـقوب لیث و تهمتن…

بخاطر انفاذ قانون اساسی به مثابه شاه کلید نجات افغانستان

اعلامیه و فراخوان ملی بنام خداوند حق و عدالت با اتکا بر…

 لیبرالیسم، جنبش روشنگری، و نبوغ جان لاک

john locke (1632- 1704) آرام بختیاری جان لاک ؛ آغاز تئوری تقسیم…

از ترور میر اکبر خیبر تا کودتای ثور؛ بهای سنگین…

نویسننده: مهرالدین مشید تروریکه هنوز هم مردم افغانستان بهای آن را…

با عاشقان وعارفان همصحبت!

امین الله مفکر امینی                     2026-19-04! دل منــــــور میکـــند صحبت بـــا اهلـی عشق…

اهمیت و ضرورت آسیب شناسی تاریخی ، برای امروز و فردا های…

نوشته از بصیر دهزاد   این  مقاله که در کنفرانس علمی انجمن سراسری حقوقدانان…

«
»

دسولي عالي شورا په راس کي یو ځل بیا دجنګي جنایت کار ګومارل په څه معنا؟

دجهاد دبریا څخه وروسته اوه ګونې او اته ګونې تنظیمونه په داخلې جنګونو کې سره ښکیل شول یواځي په کابل کې ۶۰ زره کابل ښاریان شهیدان او ۲۶۰ زره مهاجرت ته اړ شول دهیواد وضیعت دوحشت او بربریت پولو ته ورسید په ټول هیواد کې ملک قطوایفي شروع شوه په دي وخت کې په کندهار کې دطالبانو په نوم تحریک سر راپورته کړ او دکندهار شاو خوا یی دحکمتیار ډلو ته ماتي ورکړه او دهیواد نورو برخو ته یی مخه وکړه.

دحکمتیار دماتي سره سم دجمعیت قومندان مسعود طالبانو سره اړیکه ونیوله او دخپل داخلي دښمن حکمتیار دماتي څخه یی خوښي څرګنده او طالبانو سره یی دهر راز همکاری وعده وکړه او په وعدي باندی دوفا په غرض یی خپله تفانچه طالبانو ته دمیز په سر پریښوده .

خو کله چي طالبان دکابل خواته رانږدی شول دجمعیت قومندان دتل په څیر خپل تعهد مات او مقابلي ته یی ځآن تیار کړي او طالبانو هم ښه زړه بوږنونکي ماتی سره مخ دهیواد ۹۵ فیصده خاوره یی ونیوله او جمعیت یی په یوه تنګه دره کې محاصر کړ.

دسپتمبر له پیښی څخه وروسته امریکا دطالبانو سرسخت دښمن شمال ټلوالي ته خاصه پاملرنه وکړه او په پیل کې یی ۲۰ ملیارده ډالر او نو رتجهیزات دوي ته ورکړل تر څو دامریکا سره یو ځاي دطالبانو په وړاندي مقاومت وکړي دجمعیت مشرانو دامریکا څخه وغوښتل ترڅو په طالبانو او دپښتنو په سیمو لوي لوي توغوندي استعمال کړي او دافرادو په شمول سیمه هم تس نس کړې هماغه وه چي دطالبانو حکومت نسکور او دپښتون قام کورنه او سیمه یی ورانه کړه .

دطالبانو په عوض حامد کرزي سمبولیک رئیس جمهور او اصلي قدرت بیا هم شمالي ټلوالي سره پاتي شو .

دعامه ولس خصوصاً پښتون قام،ملي پولیسو ،ملي اوردو دتلفاتو او طالبانو ددوباره پیاوړي کیدلو څخه وروسته ولس دسولې په لټه کې شو حکومت هم دلوي جرګي په اساس دسولي عالي شورا په نمامه شورا رامنځته کړه خو د دولت په څير دلته هم سیاسي لوبه تر سره شوه او دسولي په راس کې دطالبانو او پښتون میشته سیمو تاریخي دښمن مشري ته ورسید چې دا په حقیقت کې دسولي شورا ته ډراماټیک شکل ورکول وه ځکه ټول پوهیدل چې  دداسي شخصیت په وجود کې هیڅکله سوله نشي راتلاي .

بلاخره طالبانو پوهه شو چي سولې شورا سمبولیک شکل لري او حکومت او امریکا نه غواړې چې سوله قایمه شې که نه نو داسې دسولې ضد اشخاص به یی په راس کي نه راتلل نو ځکه یې دسولې ضد دسولې شورا مشر ترور او وواژه .

ګوندې دهغه په مړینه سره دسولې لار هواره شې خو ګوډاګې حکومت سولې شورا ته میراثي رنګ ورکړ او د ربانې پرځآی یی دهغه ځوې چي نه سیاسی او نه ملي شخصیت وه او نه هم اکثریت ملت او طالبانو ته دمنلو وړ وه همغه وه چې بیا هم دمظلوم ملت دسولې ارمان په هوا کې پاتې شو .

دغنې دحکومت په رامنځته کیدلو سره تمه کیده  داچې نور ارمانونه دملت  دګډ حکومت په رامنځته کیدلو سره دخاورو سره خاوري شول خو حد اقل سوله به تامېن او هیواد او هیوداوال به مو دارام ساه واخلي نوري ستونزی بیا دهواري چانس لري خو مهمه سوله ده مګر دیونس قانوني ګمارل دسولي شورا په راس کې یو ځل بیا دتیر تاریخ تکرار او ددې مظلوم ملت خصوصاً پښتون مظلوم اکثریت سره یو ستره جفا ده .

یونس قانوني همغه شخص دې چې دطالبانو باندې دلويو لویو توغندي غوښتنه کې دربانې سره شریک وه .جمعیت او قانونې دسولې طرف دي څنګه کیداې شې ددوه تاریخې دښمنانو تر منځ بیدون ددریم ګړې سوله وشې اصلاً طالبان دچا سره سوله وکړي دسولې مشر بیاد بې طرف شخص وایی.

نه دطالبانو مقابل جانب نو ځکه دمقابل طر تر مشرې لاندې سوله هیڅکله نشې راتلاې .

او طالبان به دده سره نه یواځې داچې دسولې ته درسیدلو په هکله موافقي ته ونه رسیږی بلکه دده ګمارنه لکه چې معلومه ده دسولې دپروسې دناکامې او یواځي دسولې په نوم د امکاناتو دحیف او میل څخه بل څه هدف نه لري .

دده دګمارني څخه معلومیږی چې حکومت او نړیواله ټولنه  دسولې دراتلو په هکله واقعې او حقیقې او قوې اراده نه لري بلکه یواځې غوړاې چې افراد او اشخاص مصروف وساتې او ټول امتیازات او امکاناتو څخه یو خاص قشر چې په تیرو دیارلس کالو کې په میلیاردونو ډالرو روږي شوې دهغوي دعیش او عشرت لپاره دسولې شورا دبودیجې څخه هغوې ته لازې اسانتیاوې برابرې کړي او بس.

نو اوس په کار ده چې ملت ،سیاسي او مدنې ټولنې قومې شوراګانې او ملې مخور د دې څلورو لسیزو ځپلې ملت په خاطر په دې حکومت او نړیوالې ټولنې فشار راوړي تر څو نور زموږ افغانانو وینه هدر لاړه نشې او واقعي سولې او هیواد رغوڼي ته یی متوجه کړې .که نه نو دوه لسیزي به نور هم په دي اورکې سر وسیځل شو .