زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

اصلاحات که سياسي رشوت؟

په خره سپريدل یو شرم، ښکته کيدل بل شرم

د سياسي، سليقوي او حزبي ګمارنو تازه بیلګه

تيره ورځ د ګډ حکومت ولسمشر غني د کورنېو چارو پخواني وزير، نور الحق علومي استعفا منلې او د يو فرمان پر اساس يې تاج محمد جاهد د کورنېو چارو وزارت ته نومولى دى. ښاغلى جاهد وړاندې په هرات کې د ٢٠٧ ظفر قول اردو قوماندان و. همداشان علومي اوس په هالينډ کې د افغانستان د سفير په توگه ټاکل شوى دى. د غه راز جنرال عبدالرحمان رحمان د کورنېو چارو د وزارت امنيتي معين ټاکل شوى دى. اوس به د کورنېو چارو نومول شوى وزير او نومول شوى څارنوال له ولسي جرگې څخه د باور رايې ترلاسه کولو ته وړاندې کېږي.

په داسې حال کې چې له استعفا وروسته علومي په ټولنيزه ميډيا فیسبوک باندې له وزارته د لاس په سر کیدو په دلايلو کې؛ ولسمشر ته په خطاب کې ويلي چې په تېر شوي يوه کال کې هغه ملاتړ چې د حکومت د مشرتابه له لوري بايد ورسره شوى وى، نه دى احساس کړى؛ خو د علومي استعفا او پر ځای يي يو دولسم پاس او مسلکي زده کړه نه درلودونکي کس ګمارلو او ددې تر څنګ يو پوځي کارکوونکی (علومي) د ډيپلوماسۍ ډګر ته داخلولو ګڼې پوښتنې زيږولي دي.

لومړی لويه پوښته دا ده؛ په داسې حال کې چې د پنځوس پنځوس سلنې ونډې پر اساس خو د کورنيو چارو وزارت څوکۍ د ګډ حکومت اجرايه رييس عبدالله عبدالله ته رسيدلې وه او علومي هم د عبدالله له لوري ټاکل شوی و چې ولسمشر غني هم ورسره پرې موافق و او له پارلمانه يي هم ۱۳۱ تاييد رايي اخيستې وې؛ طبيعي ده چې  پارلمان به يي مسلکي توب اصل او تجربه په پام کې نيولې وي ځکه يي خو پرې د وزير په توګه باور وکړ؛ نو اوس ولې له يو کال خدمت کولو وروسته يي استعفا منل کيږي؟
آيا د ياد وزارت وړتيا يي نه درلوده؟ که وړتيا يي نه درلوده نو بیا ولې يي له پارلمانه د تاييد رايه ترلاسه کوله؟
آيا پارلمان خو د کومې معاملې پر اساس نوموړي ته د تاييد رايه نه وه ورکړې؟
دا هغه پوښتنې دي چې تر اوسه لا نه دي ځواب شوي.

بله مهمه موضوع بيا د يو ډيپلومات په توګه د يو پوځي کدر ګمارل دي. علومي اوس په هالينډ کې د افغانستان د سفير په توگه ټاکل شوى دى. داسې ويل کيږي چې علومي د عبدالله د پرله پسې فشار له امله استعفا ته اړ شوی دی او بيا د خوښ ساتلو په موخه په هالينډ کې د سفير په توګه ګمارل شوی دی. پوښتنه دا ده که ولسمشر او اجرايه رياست په کورنيو چارو وزارت کې د اصلاحاتو په موخه د علومي استعفا منلې وي نو دا څنګه اصلاحات دي چې يو پوځي کارکوونکی دې د ډيپلومات په توګه وګمارل شي؟

اصلاً دا ټول سليقوي ګمارنې دي چې د حکومت په راس کې ترسره کيږي. همدا اوس چې کورنيو چارو وزارت ته د تاج محمد جاهد په نوم څوک نومول شوی دی؛ داسې شخص دی چې مسلکي نه دی، بريالۍ کاري مخينه نه لري، لوړې زده کړې نه لري خو دا چې ولې د کورنيو چارو وزارت ته نومول شوی؟ تر شاه يي د عبدالله عبدالله پشتيوانه ده. جاهد عبدالله عبدالله ته وفاداره نيږدې کس دی. همداشان هغه څوک چې د جنرال عبدالرحمان رحمان په نامه د کورنېو چارو د وزارت امنيتي معين ټاکل شوى دى؛ نوموړی هم د ولسمشر غني نيږدې وفاداره کس بلل کيږي.

نو له پورته جوړښته په ډاګه کيږي چې ګمارنه د وړتيا، تجربې او مسلک له مخې نه بلکه د سليقې له مخې شوې چې پر اساس يي عبدالله خپل وفاداره اشخاص او غني خپل وفاداره اشخاص په لويو پوستونو ځای پر ځای کړي دي.

لیکنه : خوشحال آصفي