قلۀ پیروزی

از قلـب خراسـان کهـن آمده ام با یعـقوب لیث و تهمتن…

بخاطر انفاذ قانون اساسی به مثابه شاه کلید نجات افغانستان

اعلامیه و فراخوان ملی بنام خداوند حق و عدالت با اتکا بر…

 لیبرالیسم، جنبش روشنگری، و نبوغ جان لاک

john locke (1632- 1704) آرام بختیاری جان لاک ؛ آغاز تئوری تقسیم…

از ترور میر اکبر خیبر تا کودتای ثور؛ بهای سنگین…

نویسننده: مهرالدین مشید تروریکه هنوز هم مردم افغانستان بهای آن را…

با عاشقان وعارفان همصحبت!

امین الله مفکر امینی                     2026-19-04! دل منــــــور میکـــند صحبت بـــا اهلـی عشق…

اهمیت و ضرورت آسیب شناسی تاریخی ، برای امروز و فردا های…

نوشته از بصیر دهزاد   این  مقاله که در کنفرانس علمی انجمن سراسری حقوقدانان…

داستایفسکی شوروی: داستایفسکی در فرهنگ، ایدئولوژی و فلسفه شوروی

 برگردان . رحیم کاکایی سه گفتار در واکاوی جایگاه داستایفسکی، نویسنده…

در مرز سایه و روشنایی انسان

 « از عشق تا خشونت ؛ سفربه درون انسان » تهیه…

نظم نوین

رسول پویان سازش به دشمنان وحشی ننگ است افـتــادن پا بـه پنجـۀ…

از  روح الله خمینی تا هبت الله؛ دو گلوله، دو…

نویسنده: مهرالدین مشید هبت الله گلوله ای از اعماق تاریخ؛ اما…

اولادی مبارزِ وطن!

امین الله مفکر امینی                    2026-13-04! بــی بنیاد میگردد پایه های ظلم وستـــم…

بلز پاسکال

هغه فرانسوی فیلسوف، اختراع کونکی، ریاضی پوه، فزیک پوه، الهیات…

مذاکرات هیئت های افغانستان

و پاکستان با پا در میانی چین یک روز قبل از…

افغانستان در آجندای مذاکرات اسلام آباد

عبدالصمد ازهر                …

شماره یکم سال بیست و نهم گاهنامه محبت

شماره یکم سال بیست و نهم گاهنامه محبت نشر شد 

رنه ډکارت

دی د پنځلسمې پېړۍ یو فرانسوي فیلسوف، ریاضی پوه، فزیک…

ماکسیم گورکی

برگردان. رحیم کاکایی نویسنده‌ی کلاسیک ادبیات روسیه و شوروی، نویسنده‌ی برجسته‌ی…

جنگ‌های ژئوپلیتیک و فروپاشی عقلانیت سیاسی در جهان معاصر

نویسنده: مهرالدین مشید فاجعهٔ فکری و سیاسی در پرتو منطق ساختاری…

آمریکا و سیاست بیطرفی افغانستان

سیاست بی‌طرفی افغانستان برخاسته از موقعیت جغرافیایی آن است ،…

شرم و حیا

بزرگانِ اهلِ عرفان و تصوف، در بابِ حفظِ شرم و حیا بسیار تأکید نموده‌،  آن را بلند ترین درجه…

«
»

څه رنګه ریس جمهور ته ضرورت دی ؟؟؟؟

لیکونکۍ : دفلسفی دکتور طاوس وردک لندن د جون دوهمه ۲۰۱۷ کال .

هیواد والو افغانستان د تقریبا ۳۰ ملیتو یا قومو هیواد دی ، او هر قوم یا ملیت ځانته خوی ، عادت او خصلت او کرکتر لری ، او بیا هر انسان پدیدو ته د خپل عقل او درک او احساس له مدرکه قیمت ورکوی او هغه وینی ، هیڅوک هیڅکله یو شانته نظر نه لری ، لکه چی موږ وینو دوه ملګری یو رستورانت ته ځی او هلته یو چاینکی فرمایش ورکوی اوبل قابلی ، یعنی ډیر کم خلک یو دبل سره هم نظره لیدل کیژي همدا وجه ده چی جمهورو ریسانو ، پادشاهانو ، امیرانو ،  وزیرانو او والیانو په خپله زمامداری کی ډیر اشتباهات او خطاګانی کړی او نن هم د ( احساساتو او هیجاناتو ، خودخواهیو او حرص او آز) له خاطره یو دبل سره نه جوړیژي ،پرون په یوه قوم کی یو لوی زمیندار وو یا یو لوړرتبه افسر یا جنرال یا والی یا وزیر وو چې پلار او نیکه ېې هم جایداد لرلو ، خو د کودتاچیانو یا انقلابیونو یا مجاهدینو یا طالبانو له خوانه سپک او یا ورباندی ظلم وشوو ، یا د مجاهدینو په صفوف کی داسی کسان ډیر وو چی پرون په یوه ګوله ډوډۍ ماړه نه وو ، خو نن د پلوو او کبابو سره هره لحظه ژوند او عیش کوی ، ډیرو یی حرامی د بیت المال یا منفردو کسانو جایدادونه اوپیسې  غلا کړې ،جایدادونه ، کورونه او اپارتمانونه ېې غصب یا نیولی او نن یو ملیونر دی ،بل ېې ملیاردر دی، خلک یی وژلی ، بندی کړی ، تهدید کړی دخلکو په نجونو او هلکانو ېې تیری کړی او اوس د وسلو انبارونه لری او دولت هم څه نه شی ورته ویلای ، زرهی موټران لری او ډیر زیات سړی وژونکی د ځان د ژوندی پاته کیدو له پاره د یوه معین معاش په بدل کی ساتی، په دولت او ادارو کی ېې هم خپل اولادونه او طرفداران یا مزدوران تعین کړی او ددوی له طریقه خلک نعل کوی او کډ نپوی او وژنی  ؟؟

حکومتی چارواکی په سر ددې چې د خارجی هیوادو له خوانه د ادارو په راس کی ګمارل شوی او خارجی اشغالګرو ته ېې د اشغال زمینه برابره کړی ده ، نن د خارجیانو د مادی او معنوی مرستو او حمایت نه برخورداره دی ، او همدا وجه ده چی ریس جمهوران ېې نه شی صلب صلاحیت کولای ، که ېې صلب صلاحیت هم کړی مجبور دی چی د اشغالګرو نه مرسته او د حل لاره  ورنه وغواړی او مشوره ور سره وکی ، د  دا ډول هیوادو د حکومتونو عمر ډیر کم وی ؟؟ ځکه که یوه ورځ د خارجی په خوله ونه کړی دوهم واری ورته توطیه جوړوی او داسی ېې وژنی یا بد ناموی لکه چی ضیاولحق ته یی جوړه کړه ، یا ېې مرسی ته په مصر کی جوړه کړه یا ېې داود خا ته جوړه کړه، یا ېې ربانی ووژلو یا ېې فهیم تیر کړو ، یا ېې احمد ولی تیر کړو ،یا ېې دوستم ته جوړه کړه   ؟؟

د افغانستان د اداری له پاره په او سنیو شرایطو کې ریاستی نظام یوازنی سیستم بولم ځکه د پارلمانی نظام معنی د ننیو مجاهدینو یا تجزیه طلبو خود خواه ، مقام او څوکۍ غوشتونکو بیسیواده ټوپکسالارانو په وخت کی زهر قاتل دی ،ځکه دوی د صدارتی نظام په ماهیت نه پوهیژي ، صدر اعظم باید موازی  حکومت ونه لری ، یا ۵۰٪ شریک نه وی  زموږ هیواد وال د پوهې هغو حد ته نه دي رسیدلی چی اقلا ( پوهه – حیا – حوصله – صبر – برده باری – تحصیل – تعلیم – تخصص – نظم او اداره – دځان او بل حقوق – د ښځوحقوق – د کار او مزد حقوق –)  او ډیر نور شیان ېې  زده وی اوس له پاره ددی چی د تفرقه اچونکو – تجزیه غوښتونکو – ډ پاکستان او ایران د هیوادو د نوکرانو او مزدورانومخه ونیول شی باید یوه ( مستقل افغان ، یوه اصلی افغان ، یوه بیطرفه افغان ، یوه با جراته افغان ، یوه جدی او ازادی دوسته افغان ، یوه معتدل  مسلمان افغان ، یوه همدیګر پذیر افغان ، یوه دملی وحدت غوشتونکی افغان ، ) د نوی موقتی دوری له پاره وټاکل شی ضرورت دی، او اشرف غنی او عبدالله ته رخصت ورکړی ، ترڅو د داخلی او خارجی ( رنګ په رنګ دشمنانو او دسیسه کارانو ) خوله ورماته کړی اشد ضرورت دی :

ولی او په څه باید داسی ریس جمهور را منځ ته شی ؟؟؟

تر څو ددغو لاندې شیانو مخنیوۍ وکړی ،او اصلی مجرم ددغو ټولو ناخوالو شاغلۍ حامد خان کرزۍ وو چی دغو فاسدو عناصرو ته مخه ورکړه او سر ېې ورته ټیټ کړو ،څوک ېې قهرمانان کړل ، څوک ېې مارشالان کړل ،   او ننۍ اشرف غنی او عبدالله چون خرڅ شوی دی ( با زاغ بودنه ګرفته نمی شود ) ؟؟؟ ددوی دوسه نه ده پوره نو زما په عقیده یوه داسې ریس جمهور ته ضرورت دی ، کوم چی ما دده صفات پورته ولیکل ،  تر څو دغه کارونه تر سره کړی ؟؟؟

اول ::::- دمجاهدینو بیسیواده ، خوار ، بیکاره ، مزدور ، قاتل ، غاصب ، رشوت خواره ، رهبران او قوماندانان چی د جهاد له برکه نن ملیونران شوی غواړی د تل له پاره نسل بن نسل ریس جمهوران ، دجمهوروریسانو معاونین ، وزیران ، معینان ، والیان او قوماندانان او د امنیتی ارګانو مشران ووسېې ؟؟؟؟

دوهم :::- دغه ملیونر شوی ، ملیاردر شوی ، دقصرو او بنګلو خاوندان شوي ، دبلند منزلو خاوندان شوي اود شخصی بانکو او شهرکو خاوندان شوي ، ویریژي چی یوه ورځ به ددوی نه پوشتنه کیژي چې د کومه د کړله دغه آرګاه او بارګاه ، جهاد خولو افغانانو وکړو ، ولی ټول ددغو سرمایی خاوندان نه شول ؟؟؟

دریم :::- پاکستان – ایران – عربستان سعودی او نور عربی هیوادونه لکه قطر، کویټ ، امارات متحده عربی  – چین – هندوستان – روسیه – ( غربی هیوادونه په راس کې ېې امریکا ) ، دیوی خوانه خپلو ستراتیژیکو اهدافو ته درسیدو په خاطراو دبلی خوانه د اقتصادی ګټو په خاطر ، د وسلو او قاچاق او قاچاقبرانو د حمایت او ساتلو په خاطر نه غواړی په افغانستان کې دغه ډیری شدی ورکونکی غوا له لاسه ورکړي ، دوی غواړی همیشه ماجرا جویی وکړی ، انتحار او انفجار وکړی تر څوخپلی اشغالګرې سلطې ته دوام ورکړي  او ددغو  تیورۍ نه په استفادی سره ( سرکوزي – بی ننګه – بی غیرته – خرڅ شوی ـ پردی پرسته پرونی او ننی جهادی مشران په غیږ کی ونیسی  او ددوی نه د خپلو اهدافو د پوره کولو استفاده وکړي ؟؟؟

دپورتنیو موادو د عملی کیدو په خاطر باید یو داسې غیر جهادی مشر ، یو پاک ( چې لاسونه ېې د خلکو په وینو او رشوت ککړ نه وی ) را منځ ته شی ، او داسې اداره جوړه کړی چی ملی – وطنی – مستقله او خودمختاره وې د شرق او غرب ، خاصتا پاکستان – ایران او عربانو نوکره او مزدوره اداره نه وی ، تر څو ملی او مردمی اهداف په ښه توګه او پوره استقلالیت سره عملی کړې دا یوازڼۍ درست او منطقی کار دی چی باید عملی شی ؟؟؟؟