هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

وحیدالله نورزی بنیان‌گذار NIDA | افسر ارشد سابق ANP/ANCOP | استراتژیست…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په…

مهاجرت سیاسی ایرانیان به افغانستان؛ روایت ورود، اسکان، زندگی و…

https://www.youtube.com/watch?v=4VlvDEplC-8 گفت‌وگوی سیزدهم رسانه ما با اسدالله کشمند، از رهبران حزب…

پا شیده گی وحدت!

امین الله مفکر امینی                      2026-04-11 ســالها رنج کشیــدیم ز پاشیده گی…

محمد بشیر دودیال

د ښاغلي پروفیسور استاد محمد بشیر دودیال د یو خوندور…

کتابی در خدمت ایمان یا ابزاری برای تحکیم قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید  از ادعای حقیقت دینی تا بهره‌برداری سیاسی و…

ادبیات مدرن، شعار " هنر برای هنر " نیست

Modernism . آرام بختیاری ادبیات مدرن؛ پیش از انقلاب و قبل از…

 اندیشهٔ روشن، قلم آگاه و رسالت روشنگری

داکتر سید احمد جهش؛ داکتر سید احمد جهش از نویسندگان و…

غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

«
»

پس از ویتنام دومین شکست امریکا در اسیا

وقتی از جنگ و امریکا نام برده شود عمر بیش از ۲۰۰ سال ان کشور در ذهن تداعی میکند که چگونه از ۲۴۲ سال عمرش ۲۲۰ ان در جنگ سپری شده است .

جنگ و تجاوز بر افغانستان در  آغاز قرن ۲۱ زیر بهانه ۱۱ سپتمبر پیوند به خصلت جنگی امریکا خورده اهداف دور و نزدیک ان ارتباط به همان بهانه میگیرد ، شرق میانه را پایمال تروریسم نمود ، عراق را به خاک وخون کشید و در افغانستان ۲۰ سال به جنگ پرداخت .

بعد از حادثه ۱۱ سپتمبر علاوه بر تجاوز مستقیم‌ و جنگ بیش از ۲۴۰ هزار نظامی امریکا در ۱۷۲ کشور جهان جای به جای شده ۳۷۸۱۳ نظامی خاص ان مصروف ماموریت های مخفی در نقاط مختلف جهان گردید . کاندولیزا رایس مشاورامنیتی قصر سفید بی جهت ان حادثه رافرصت بزرگ برای کشورش تعریف نکرده بود .

اما در افغانستان  :

شکست امریکا در روز خروج ان از افغانستان رقم نمیخورد ، این شکست از زمانی آغاز گردید که ان کشور حاضر شد در دوحه با طالبان به مذاکره بنشیند  و در نتیجه موافقتنامه ای را بنام‌” موافقتنامه دوحه ” امضاء کند و ثبت ملل متحد نماید .

نظامی ها و برخی تحلیلگران‌امریکا در استانه یکسالگی خروج امریکا از افغانستان انرا بدترین موافقتنامه خواندند که خود نمایانگر ناکامی ایشان می باشد .

جنگ طالبان در مقابل امریکا ‌جنگ جبهوی نبود که ان کشور به یکبارگی در جبهات شکست بر میداشت . در جنگهای فرسایشی  و طولانی جانب مقابل با حفظ حالت جنگی برای پوشاندن ناکامی ، به مذاکرات آغاز میکند  وبا رسیدن به برخی توافقات دوجانبه حاضر به ختم جنگ شده جا برای جانب مقابل خالی مینماید .این نوع سکست برای امریکا در ویتنام رخ داد ، امریکا برای خروج از ویتنام مذاکرات پاریس را آغاز کرد و بر طبق یک توافق ویتنام را ترک گفت ، نتیجه ان‌ازادی ووحدت دو ویتنام گردید .

اتحاد شوروی در افغانستان با عین تعامل داخل اقدامات شده مذاکرات ژنیو را آغاز کرد و با یک توافقنامه باحامی خارجی مجاهدین حاضر‌به ترک افغانستان گردید .

اشاغلگران  با چنین پروسیجر ها وانمود میسازند که شکست نخورده اند ولی حاضراند   کشور تحت اشغال را ترک‌ گویند .

امریکا افغانستان را در ۲۵ اگست سال ۲۰۲۱ با قبول یک افتضاح جهانی ترک کرد اما از خود چه به جا گذاشت ؟

امور تعلیم و تربیه و تحصیلات عالی و صحت عامه طی ۲۰ سال نسبت به گذشته ها انکشاف کرد اما از کیفیت لازم برخوردار نبود ، شبکه های مختلف نشراتی صوتی ، تصویری و نوشتاری ایجاد شد که عمدتآ در خدمت حقانیت سازی اشغال بودند و با رفتن انها نسبت قطع پول یکی پی دیگر سقوط نمودند ، بیس از ۱۰۰ حزب ایجاد شد ، سفارت خانه های هر کشور برای شان زیر نام‌جامعه مدنی مبلغین و مدافعین تاسیس کردند ، درین راه هم مصارف زیاد نمودند ولی با‌قطع پرداختها گویی همه اب شدند و زیر زمین رفتند.

باقی از لحاظ مادی و معنوی کشور در منجلاب مفاسدی گیر انداخته شد که تلافی ان یک نسل را در بر خواهد گرفت .

انچه امریکا بدست اورد از دیدگاه داخل افغانستان و منطقه ارزش ان همه مصارف و لشکر کشی را نداشت ، امریکا دیگر ان کشور صاحب عظمت و طلسم‌شکست نا پذیری نیست ، ماهیت دموکراسی و اصلیت حقوق بشر ان برای افغانها و جهان افتابی و رسوا گردید . امحای تروریسم صرف به حالت شعار باقی ماند ه بر خلاف به اثر فجایع امریکا زمینه رشد و عرصه بیشتر مانور پیدا کرد . عدم صداقت ان در مبارزه با تروریسم بیشتر از هر زمان دیگر نمایان گردیده معلوم شد که امریکا به این سلاح بخصوص در ممالک اسلامی اشد نیاز دارد که حالا پلان ارایش جدید و تجدید سازماندهی ترکیبی شبکه های مختلف انرا برای شرق میانه روی دست دارد .

امریکا که میخواست افغانستان گارنیزیون‌عملیات نظامی و تروریستی علیه چین و روسیه باشد ان موقعیت را بدست نیاورد بلکه دو کشور رقیبش منافذ نفوذی در شبکه های مختلف جنگی را دریافتند و توانستند از یکتایی نقش امریکا برای نفوذبه سرزمین های شان جلو گیرند .

امریکا چه کرد و نتایج ان چه بود ؟

پروفیسور ( الون بن مایر ) استاد امور بین المللی در مرکز امور جهانی نیویارک در مقاله تحلیلی مورخ ۲۱ جولای سال۲۰۱۷ زیر عنوان ” جنگ فاسد و غیر اخلاقی در افغانستان ” برخی ارقام را نگاشته و خواهان خروج عساکر امریکا از افغانستان شده بود ارقام ازین قرار بود :

— درین جنگ تا کنون ۲۰۰۴ سرباز امریکایی کشته شده است .

— بصورت مجموع تلفات شهروندان افغانستان ۲۲۵ هزار نفر بوده حدود دو ملیون و شسصد هزار نفر مهاجر و بیش از یک‌ملیون‌بیجا شدگان‌بجا مانده است .

نویسنده گفته بود این جنگ تا کنون یک ترلیون دالر مصرف داشته است اما مافیای امریکا ازین جنگ سالانه ۲۵۰ ملیارد دالر وارد امریکا میکنند . پس این جنگ از جمله کم‌مصرفترین جنگهای امریکا در جهان است .

مرکز مطالعات ( نورس ) در ترکیه رقم تفصیلی تلفات امریکا را چنین ثبت کرده بود :

امریکا در افغانستان از اکتوبر ۲۰۰۱ تا اکتوبر ۲۰۱۸ متحمل این تلفات شده است :

— ۲۴۰۱ نیروی نظامی وزارت دفاع ، شش نفر نیروی ِغیر نظامی ،  ۳۹۷۳ پیمان کار امریکایی ، ۵۸۵۹۶ نفر نیروی نظامی افغانستان ، ۱۱۴۱ نفر نیروی کشورهای ائتلاف برهبری امریکا ، ۴۳۱۰۰ نفر نیروی مخالف از گروه تروریستان ، ۵۴ نفر خبرنگاران ، ۴۰۹ نفر نیروهای ارگانهای بشر دوستانه جان شانرا از دسته داده اند .

این اعداد و ارقام‌بی جان نیست خون لکها انسان ریخته شده است تا امریکا به امیال شوم‌و غیر انسانی اش دست یابد ، اما به کدام‌سرنوشت مبتلا شد ؟

شکست ، افتضاح جهانی ، ناکامی مراکز استراتژی سازی ان‌برای جنگ با افشای دروغها و جعلیات ساخته و بافته شده در قصر سفید ، پنتاگون ، سی.آی.ای. و سائر مراجع سیاستگذار جنگ و تباهی.

افغانستان پس از ویتنام‌افتخار شکست ننگین و مفتضح امریکا را ثبت تاربخ ان کشور نمود .

روز ۱۵ اگست سال ۲۰۲۱ همچون سال ۱۹۱۹ باید در تقویم سیاسی کشور بحیث روز ازادی از قید استعمار نو برگزار گردد تا خاطراتش نسل در نسل زنده بماند .

امریکا از لحاظ نظامی افغانستان را تخلیه کرد اما از لحاظ استخباراتی شبکه های وسیع جاسوسی رادر افغانستان بجا گذاشت ، قوماندانی مرکزی امریکا ( سنتکوم) اعلان کرده بود که امریکا جنگ با تروریسم را از دور اداره میکند و توانست با ادعای قتل ایمن الظواهری در شیر پور کابل این قدرتش را به نمایش بگذارد .

اگر امریکا حضور فزیکی نظامی در کشور  ندارد اما اشباح مرموز ان حضور مخفی داشته از کابل تا سنتکوم فعال اند . این شبکه از هر قشر و طبقه  به شمول زنان و مردان را شامل میباشد . تفاوت ویتنام و افغانستان در همین است که امریکا مجال دخالت ها از نوع دیگر را در ویتنام نداشت اما در افغانستان بنابر نفوذیکه میان روحانیون و روشنفکرا و سائر اقشار کشور دارد میتواند با اِعمال فشار های گوناگون نقش  ونشان اثر گزاری موثر در افغانستان داشته باشد .