نگاهی به انفجارهای ترکیه !
بر اساس آخرین گزارش های رسمی دو سوءقصد انتحاری آنکارا که روز شنبه دهم اکتبر 2015 روی داد ۹۵ کشته و ۲۴۶ زخمی به بار آورده اند. در این حال وضعیت ۶۲ تن از زخمی شدگان وخیم گزارش شده است. دفتر نخست وزیر ترکیه تصریح کرده است که تاکنون ۵۲ تن از قربانیان این سوءقصدها شناسایی شده اند و تحقیقات پزشکی برای شناسایی اجساد دیگر قربانیان ادامه دارد.
موضوع انفجارها البته جای تردید و موشکافی زیادی دارد . تا جایی که به موضعی انسانی برمیگردد این انفجارها تحت هر شرایطی و با هر قصدی محکوم است . اما بعد از محکومییت ، خود انفجارها علامت سوال اول میشوند و نه عاملان آن ! دولت عوامل غیر دولتی را عامل معرفی میکند و بقیه روی دولت علامت سوال میگذارند ! “حزب دموکراتیک خلق های ترکیه” شمار کشته شدگان دو انفجارآنکارا را ۱۲۸ تن اعلام کرده و افزوده است که این حزب توانسته به استثنای هشت تن، کلیه قربانیان سوءقصدهای تروریستی آنکارا را شناسایی کند.
احمد داوود اُغلو، نخست وزیر ترکیه، گروه “دولت اسلامی” و “حزب کارگران کردستان ترکیه” و یک گروه چپ افراطی این کشور به نام “جبهۀ انقلابی رهایی خلق” را به عنوان مسببان احتمالی سوءقصدهای آنکارا معرفی کرده است . در واکنش به این ادعا، “دیدیه بییون”، معاون بنیاد مناسبات بین المللی و راهبردی درپاریس، ادعای نخست وزیر ترکیه را رد کرده و افزوده است که به نظر او “سلول های مخفی” دستگاه دولتی ترکیه می توانند عاملان اصلی سوءقصدهای آنکارا باشند.”دیدیه بییون” در جای دیگری از سخنانش افزوده است که رییس جمهوری ترکیه، رجب طیب اردوغان، “راهبرد تنش” را در ترکیه انتخاب کرده تا با قطبی کردن مواضع سیاسی، بخشی از آرای ملی گرایان ترکیه را در انتخابات آیندۀ پارلمانی جلب کند.
ویکی پدیا : سازمان اطلاعات ملی ترکیه «میت» دارای ۸ هزار پرسنل و افسر اطلاعاتی است . حوزه عملیات سازمان میت بسیار گسترده است، به طوری که هم اکنون در منطقه خاورمیانه در جریان بحران سوریه و عراق بسیار فعال است. سازمان میت در منطقه اقلیم کردستان عراق به طور ویژه در دو حوزه نفت و گروه پ ک ک تمرکز کرده است . کشور ترکیه درحال توسعه نیاز شدیدی به نفت دارد و منطقه نفت خیز کردستان عراق یعنی منطقه کرکوک میتواند گزینه بسیار مناسبی برای تا مین نفت باشد. در جریان بحران سوریه و عراق دولت اردوغان یکی از حامیان داعش بود و بارها به طور غیر مستقیم از داعش حمایت کرده است و در نتیجه داعش نیز در قبال این حمایتها به ترکیه نفت ارزان تحویل می دهد. به طور کلی سیاست فعلی دولت ترکیه سعی در تداوم بحران و پیگیری منافع اقتصادی و سیاسی ناشی از بحران است. سازمان میت در منطقه خاور میانه با سازمانهای اطلاعاتی ایران در حال رقابت است به طوری که وزارت اطلاعات و سپاه قدس ایران هر دو درلیست رقیبان این سازمان قرار دارند. سازمان میت با سازمانهای اطلاعاتی کشورهای آمریکا، اسرائیل و عربستان رابطه کاری دارد و در مواردی این سازمان همکاریهایی با آنها داشته است . در آوریل ۲۰۱۴ میلادی، پارلمان ترکیه با تصویب قانونی جدید اختیارات سازمان اطلاعات و امنیت ملی را افزایش داد. به این ترتیب سازمان اطلاعات ترکیه میتواند بدون حکم قانونی به جاسوسی و شنود تلفنهای خصوصی در داخل و خارج از ترکیه بپردازد.
درخواست رسمی ترکیه برای پیوستن به اتحادیه اروپا در ۱۴ آوریل ۱۹۸۷ ارائه شد.ترکیه از ۱۲ دسامبر ۱۹۹۹ به طور رسمی به عنوان کاندید عضویت در اتحادیه شناخته شد.مذاکرات برای الحاق ترکیه از ۳ اکتبر ۲۰۰۵ آغاز شد و به نظر میرسد روند عضویت کامل ترکیه در اتحادیه اروپا به سادگی نیست . مهمترین موضوعات مورد نظر اتحادیه اروپا عبارتاند از:
ماده ۳۰۱ (قانون کیفری ترکیه) که بر اساس آن توهینکنندگان به ملت و اقوام ترک و دولت ترکیه از شش ماه تا دو سال به زندان محکوم میشوند.
مسئله قبرس و بستن بنادر ترکیه به روی قبرسیهای یونان.
مسئله نسلکشی ارمنیها در سال ۱۹۱۵.
ساختارهای زیربنایی دموکراسی .
انفجارهای اخیر ترکیه در آنکارا با هر وزن و جایگاهی ، بدون شک محصول و میوه ای سیاسی را پرورش میدهد . حزب اردوغان در بیش از یک دهه گذشته خیلی بد و ضعیف عمل کرده است . هر چند اردوغان توانست اصلاحات اقتصادی را در کشور آغاز کند ، اما با سکولاریسم میراث آتاتورک فاصله گرفت . شاید به همین دلیل درسال های اخیر اردوغان به عنوان یک فرمانروای خودکامه مسلمان شهرت یافته است که تلاش می کند پایگاه قدرت خود را به هر قیمتی تحکیم کند.
به اعتقاد «ایشان تارور» نویسنده واشنگتن پست درگیری های سوریه از دیگر موضوعاتی است که می توان به عنوان عامل تشدید تنش ها در ترکیه به آن اشاره کرد . جنگ داخلی سوریه که وارد پنجمین سال خود شد ، فرار 2 میلیون پناهجوی سوری به ترکیه را به دنبال داشته است. از طرف دیگر موفقیت جناح های کرد سوری هم موجب نگرانی آنکارا شده و هم احساسات ملی گرایانه کردها در ترکیه را تحریک کرده است. روزنامه واشنگتن پست نوشت: دو انفجاری که روز شنبه در پایتخت ترکیه به وقوع پیوست ، مرگبارترین حمله در تاریخ معاصر ترکیه توصیف می شود . این روزنامه آمریکایی افزود: درحال حاضر مشخص نیست چه کسی در پشت این حمله انتحاری قرار دارد اما آنچه مشخص است این جنایت باعث تشدید تنش ها در ترکیه خواهد شد . دولت فعلی ترکیه از انفجارهای مرگبار اخیر به صورت تاکتیکی مسائل امروزش را شاید حل میکند ، اما این عقب گرد وبا چنین تصویری از ترکیه ، عضویت ترکیه در اتحادیه اروپا را کلا فرموش کنیم !
نگاهی به صحبت های دو پهلوی صلاح الدین دمیرتاش رئیس حزب دموکراتیک خلق در گفتوگو با یک شبکه تلویزیونی کردی نیز تا حدودی واضح است . او در این گفت و گو عنوان می كند «شاید این حمله را گروه تروریستی داعش انجام داده باشد اما صرف نظر از آن، مسئول اصلی دولت ترکیه است ، زیرا چشمانش را بسته بود . » خبرگزاری اسپوتنیک در خبری عنوان كرد كه تركیه از انفجار تروریستی دوشنبه به عنوان بهانه ای برای مداخله نظامی در سوریه با هدف ایجاد منطقه حائل استفاده خواهد کرد. در این بین فارغ از اینكه در آینده چه اتفاقی روی دهد وضعیت تركیه شكنندگی حادی پیدا كرده است….
عمكرد دولت اسلامگراي اردوغان ،حداقل توانست ثابت كند كه تركيه ازمؤلفة هاي خاورميانه بزرگ است و نه جاي ديگر!همین مقدار سرعت و وزن و عمق “سکولاریسم” موجود در رگهای جامعه ترکیه ، ظاهرا حال ماموتهای حاکم در کل منطقه را بد میکند ! اگر قرار بوده یا هست که ترکیه سرمشقی برای بقیه ماموتهای حاکم در منطقه خاورمیانه بزرگ شود ، پس لازم است تا سرعت و وزن آن کاهش پیدا کند . این همان کاری ست که تا امروز اردغان به خوبی از عهده اش برآمده است !
اسماعیل هوشیار
12.10.2015
