زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

فرهنگ مطالبه گری برای افغان ها در مبانی عدالت اداری

(تحلیل موردی چرایی تداوم مهاجرت)

فرهنگ مطالبه گری عبارت از نبوغ سیاسی اعضا جامعه استکه دولت را٬ به هدف منافع عمومی ضمانت بر عدالت اداری می بخشد. یعنی رسیدن به عدالت اجتماعی را٬ در بستر ثبات سیاسی حقوقی٬ از آرمان واقعیت عینی می بخشد.

در فقدان فرهنگ مطالبه گری از دولت چون خدمات عامه٬ اکثریت مردم افغانستان در جستجوی فرصت مهاجرت اند. البته در تبعید و در فضای آزادی بیان برای افغانستان فعال بودن ستودنی بوده٬ که برای رفاه و آرامش فردی و به گونه همگانی٬ گزینه مهاجرت و پناهندگی در واقع جزیه دادن به استبداد و تداوم حکومت فاقد عقلانیت طالبان می شود٬ که آهسته آهسته رسیدن به حکومت قانون به آرمان مبدل گردیده است.

هرچند جنایت بشری سرحدّی توسط نیروی مرزی ایران قابل توجیه نیست. که صحت آن٬ هنوز به درستی نیز اثبات نشده است. که در موجودیت تهدیدهای چون ۲۲ گروه تروریستی فعال در افغانستان٬ ورود جمعی پناهندگان فاقد مدرک٬ از سرحدّات برای کشورهای همسایه تهدیدی پُر خطر می توان گفته شود.

در نتیجه:

آنچه از تبعید و رنج مهاجرت بالای مردم ما٬ تحمیل می گردد. در نخست عامل آن داخلی یعنی فقدان یا نبود اراده جمعی یا فرهنگ مطالبه گری منطقی که شامل نزاع ها و کشمکش های سیاسی می شود٬ است. که تداوم بدویت و سیر نکردن به حالت ایده حال فکری = ادامه داشتن سریال مهاجرت که دربرگیری آن شامل چندین نسل…

محمدآصف فقیری