سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

«
»

زلمی خلیلزاد وطرح حکومت فراگیر


هرروزیکه از خواب برخیزی اعلان ساختن یک نوع حکومت را درتلویزونها وصفحات مجازی میخوانی. درکنار انواع طرحهای چندگونه سیاستگران افغان حالا آغای خلیلزاد نام ازتشکیل حکومت فراگیر میبرد.
درافغانستان اقوام وملیتهای مختلف زندگی میکند ، احزاب متعدد سیاسی فعالیت دارد ، اندیشه های سمتی وزبانی وملیتی خط مشی برخی سیاستگر ان است. درکشور تفکر چپی ، راستی ، مذهبی ولیبرال ازسالها بدینسو پیروان وطرفداران دارد . در رنگارنگی تفکرات ، اندیشه ها، احزاب، ملیتها وزبانها برخی جلابان وفرصت طلبان نیز اکت سیاست کرده دم از هستی وموجودیت سیاسی میزنند ومیخواهند قاچاقبری، فعالیتهای استخباراتی برای بیگانگان ، دزدی وچپاول ، بد معاشی واخاذی ازمردم را زیر پوشش سیاست دراورند به این سبب درارگانهای دولتی منجمله پارلمان نفوذ میکنند وبا قدرت پول در ارگان تقنینی راه می یابند .
درترکیب اجتماعی مردم ازلحاظ موقف طبقاتی بر دهقانان ، کارگران ، اهل حرفه وپیشه وران ، تجار ، سرمایه داران ملی ، روشنفکران ، کارمندان دولت ( ملکی ونظامی) ، روحانیون ، محصلان ومتعلمان ، کوچی ها، مالداران وصاحبان صنایع کوچک وبزرگ شامل است .
اگر منظور آغای خلیلزاد ازحکومت فراگیر رعایت این ترکیب درساختار دولت باشد این نوع حکومت فراتر از فراگیر باید باشد که برای حفظ ونگهداشت فهرست ترکیبی شان ارشیف خاص ایجاد گردد ومعاش انها هم از خلیلزاد فوندیشن پرداخته شود .
اگر منظور اغای خلیلزاد رعایت ترکیب ملی وزبانی و سمتی باشد حکومت موجود با همین ترکیب پنج سال زندگی مردم را قربانی رعایت ترکیبها کرد و هر سال ان درزدو وخورد وکشمکش قدرت وصلاحیت وامتیاز خواهی گذشت که بد ترین نماد ان قانون شکنی بود . قانون اساسی وسائر قوانین بر ترکیب انفرادی این حکومت اثر گذار نبود. نماینده خود ساخته هر قوم وملیت وسمت وزبان خودش را در ورای قانون قرارداده کوچکترین حرکت برای جلو گیری از اعمال ضد قانونی اش را نشان ضدیت با باترکیب قومی وسمتی وزبانی وانمود ساخته هرانچه خواست زیر این پوشش انجام داد .
اگر منظور اغای خلیلزاد از حکومت فراگیر رعایت ترکیب تنظیمها باشد با حفظ رعایت ترکیبهای بالا این حکومت زیر نام وحدت ملی مشتمل بر همه تنظیمها بود . کسی است که بگوید نماینده های تنظیمش صاحب کدام موقف درمقامات دولتی نبوده ؟ نوجوانان کم سن وسال شان هم درمقامات با رتب بلند جا داده شدند وبا بی دانشی وناکارگی کار حکومت را زار و نتایج دولتداری را خوار ساختند ، همه اینها مافوق قانون هستند وخلاف قانون بخاطر ترکیب تنظیمی در پستها باقی می مانند ، پارلمان سلب صلاحیت میکند ولی وزیر تنظیمی حاضر به قبول فیصله پارلامان نشده بکارش ادامه میدهد .
اگر حکومت فرا گیر آغای خلیلزاد جمع کردن انانیکه خود شانرا اثر گذار وانمود میسازند باشد تقریبآ همه ملوث به قاچاق ، سوء استفاده ، فساد ، پول اندوزی نا مشروع وسائر مفاسد بوده اند که درهمین حکومت جادارند ویا در خارج حکومت قدرت های تعین کننده میباشند .
حکومت فراگیر آغای خلیلزاد یک اصطلاح خود ساخته است که شاید مستجمع جمیع مفسیدن وناکاره های همه تنظیمها باشد وباز برای پنج سال دیگر کار وبار حکومت داری را درلابه لای بدترین شیوه های اداری بپیچد وپنج سال دیگر عمر مردم را برباد دهد .
شاید عده ای بپرسند که حکومت موازی نه ، حکومت موقت نه ، حکومت سرپرست نه، حکومت مشارکت ملی نه ، حکومت مصالحه ملی نه ، خیر چه ؟ بالاخره ارگان با صلاحیتی بنام دولت وجود داسته باشد تا جامعه را رهبری کند یا نه ؟
درمیان انبوه حکومتها، کردارها وپندارها، شیوه ها ورفتارهای سیاسی وسیاسی گونه ، دخل وغرضهای مزورانه هرکه باشد درین کشور سرگردان وادی سیاست میگردد.
سرنوشت افغانها بدست خود افغانها نیست یک ” حکومت سایه” برتقدیر وسرنوشت ملت حاکم است که همچون شبح نا مرئی چرخ اموررا بدست دارد . این شبخ مخوف یا ابوالهول حاکم در عقب پرده در کار گذاری ودولتداری باعث ان شده است که طی دو دهه مردم ممثل واقعی قدرت نشده مجال انتخاب نمایندگان خوب را برای خود نداشته باشند .
اگر گرداننده اصلی یا این شبح قدرت بخواهد هیچ یک ازین بازیگران صحنه نمیتوانند برهمین منوال سیاست کشوررا به بازی بگیرند .
چرا نمیگذارند جریانات وپروسه هادر مسیر طبیعی حرکت کند ؟ چرا از متمردین ومتقلبین حمایت میکنند ؟
پروسه قدرتمند سازی تکمیل شد ، پایگاه های نظامی بدست امد ،جانب دیگر جنگ شریک نیرومند قدرت میشود ، پس بگذارید که همه امور تابع قانون شود وسلامت وملامت در روشنی قانون نه امتیاز دهی وخاموش سازی برای ملت شناسایی گردد.