بحران روایت ملی در افغانستان؛ غلبه گفتمان‌های قومی و ایدئولوژیک

نویسنده: مهرالدین مشید  بحران داعیهٔ ملی و جست‌وجوی رهبری راستین در…

نمونه های اشعار کهن فارسی، بخش دوم با اضافهء اشعار…

******** در ادامه مطالب فبلا ارايه و نشر شده در سایتهای…

پارادوکس انرژی در افغانستان: زغال‌سنگ یا آب؟

​تحلیلی بر گذار از سوخت‌های فسیلی به توسعه پایدار ​ ​افغانستان در…

افتضاح اپستین و فروپاشی وجدان بشریت در سرمایه‌داری پسین

نویسنده: مهرالدین مشید در دهه‌های اخیر، مطالعات انتقادی قدرت و جرم…

«او با تلخی، بیهوده‌گویی و خودپسندی را تمسخر می‌کرد…»

 به مناسبت دویستمین سالگرد تولد م. ای. سالتیکوف- شچدرین برگردان: رحیم…

مرگ ارزش و اخلاق

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

از دوری ی میهن سوزم!

امین الله مفکر امینی     2026-01-02! چنان از دوری ی میهن سوزم بجان…

        یک نـامـه به تاریخ؛ و یک نـخوانـدنی ترین!

با هدیه سلام ها و احترامات قلبی و وجدانی؛ این…

افغانستان؛ از کانون تروریسم فراملی تا عرصه‌ی مانورهای ژئوپلیتیک قدرت‌های…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در دو دهه‌ی اخیر به یکی از…

گلهای خشم کلان شهرهای بورژوایی

Baudelaire, Charles (1821-1867) آرام بختیاری شعر نو بودلر میان: نیما، هدایت، و…

                                            واقعیت چیست

واقعیت با نظریات مختلف و دید گاه ها ی متنوع…

هزیان تب آلود!

شدت تب تروریسم که بیش از نیم قرن استبلشمنت پاکستان…

 افغانستان قربانی سیاست‌های امنیتی منطقه‌ای است، نه متهم دائمی

نور محمد غفوری در سوسیال میدیا خواندم که وزارت دفاع طالبان…

وحدت نیروهای ملی دموکراتیک ومترقی

وحدت بمثابه واقعیت انکار ناپذیری ضرورت تاریخی در برابر استعمار…

عدالت اجتماعی

نوشتهء نذیر ظفر‎عدالت روزی پیـــــدا میشه آخر‎سفاکان ترد و رســـوا…

خودتحقیری و خودتخریبی؛ تبیین فلسفی مفهومی

۱. خودتحقیری (Self-Denigration) در معنای فلسفی، خودتحقیری حالتی است که در…

سرمایه‌داری لیبرال و واکنش سوسیال‌دموکراسی

نور محمد غفوری تقابل، اصلاح یا همزیستی انتقادی؟ مقدمه سرمایه‌داری لیبرال به‌عنوان نظام…

             تشدید تنش تهران و واشنگتن؛ پس‌لرزه‌های منطقه‌ای آن

نویسنده: مهرالدین مشید سرنوشت دیکتاتوری‌های دینی؛ آزمون بقا برای اخوندیسم و…

دربارۀ «اصولنامۀ جزایی محاکم» اداره طالبان

اعلامیۀ انجمن سراسری حقوق؜دانان افغانستان بنام خداوند حق و عدالت انجمن سراسری…

هر که را مشکلی است!

امین الله مفکر امینی          2026-30-01 ! هر که را مشکلی باشد ناچار…

«
»

د غني او مودي هڅو رنګ راوړ

وروسته له هغې چې د افغانستان په ګډون څلور هیوادونو هندوستان، بنګله دېش او بوتان د راتلونکې نومبر مياشتې په نهمه نيټه په اسلام آباد کې د د سارک یعني د سیمه ایزې همکارۍ لپاره د جنوبي اسیا د هیوادونو د ټولنې غونډه تحريم کړه؛ پاکستان د دغې غونډې د لغوه کيدو اعلان وکړ. د پاکستان د بهرنيو چارو وزارت د سارک سرمشريزې د ځنډيدو اعلان کړی او د هندوستان له خوا د دغې غونډې د جوړيدو پر ځنډ خواشيني ښودلې. د پاکستان د بهرنيو چارو وزارت د جمعې په ورځ د يوې خبرپاڼې په خپرولو سره ويلي چې د هندوستان لخوا په اسلام آباد کې په غونډه کې د نه ګډون  کولو پريکړې خواشينې کړي او دا يې د نريندرا مودي د هغو څرګندونو خلاف بللي چې د سيمې د غربت د له منځه وړلو په اړه يې کوي.

پاکستان په اسلام آباد کې په نومبر مياشت کې ترسره کيدونکې د سارک یا د سیمه ایزې همکارۍ لپاره د جنوبي اسیا د هیوادونو د ټولنې غونډه په داسې مهال لغوه کوي چې د هندوستان په ګډون له افغانستان او امريکا سره يې اړيکې خړې شوي دي. خو پوښتنه دا ده چې پاکستان ولې د دغې ارزښتناکې غونډې د لغوه کيدو اعلان وکړ؟

پاکستان د دوه هدفونو لپاره د سارک غونډې د لغوه کيدو پريکړه کړې ده:

۱ــ له نړيوال شرم نه ځان ساتل

پاکستان په وروستيو کې د خپلې ترهګر پالې پاليسۍ له امله په سيمه او نړۍ کې يوازې پاتې شوی دی او راتلونکی يې په انزوا کې ښکاري. د دغې هیواد په خلاف د افغان ولسمشر نه ستړې کيدونکې هڅې او د هندوستان لومړي وزير نريندار مودي سخت دريځ؛ د دې سبب شوی چې نړيوالو ته د پاکستان اصلي ترهګريزه څېره بربنډه شي. اوس هڅې داسې روانې دي چې پاکستان په نړۍ کې د ترهګرپال هيواد نه بلکې د ترهګر هيواد په توګه وپيژندل شي. له همدې امله دی چې لومړی هندوستان په اسلام آباد کې د نومبر په میاشت کې ترسره کيدونکې د سارک غونډه د پاکستان د ترهګريزو کړنو له امله د احتجاج په دود تحریم کړه او ورپسې افغان ولسمشر غني هم د مودي په ننګه او د پاکستان د ترهګرې څېرې د بربنډيدا په خاطر په دغې غونډه کې ګډون رد کړ. همداشان بنګله دېش او بوتان هم ممکن په همدې خاطر چې د پاکستان اصلي څيره په نړۍ کې افشا کړي او يا د نورو ستونزو له امله د سارک غونډه تحريم کړې وي. خو په ټوله کې په لویه کچه په ياده غونډه کې د څلورو هيوادونو نه ګډون د پاکستان لپاره يو نړيوال شرم و چې اوس ځان ته د اوړو پوزې د ايښودو په خاطر يې ياده غونډه لغوه کړه.

۲ــ له هندوستان او نورو مخالفو هيوادونو سره مخالفتونه يو طرفه کول

د راپورونو له مخې د ملګرو ملتونو سرمنشي بانکي مون ويلي چې د کشمير په لانجه کې به د هندو او پاکستان تر منځ منځګړيتوب وکړي. څو ورځې وړاندې په ملګرو ملتونو کې د پاکستان سفيرې مليحې لودهي هم ويلي و چې وضعيت په اټمي وسلو د دوو سمبالو هيوادونو تر منځ په بيړه د خرابيدو په لور روان دی او د ملګرو ملتونو سرمنشي دې په دې برخه کې مداخه وکړي. اوس بانکي مون د دواړو هيوادونو منځګړيتوب ته چمتووالی ښودلی او له دواړو هيوادونو يې غوښتي چې له صبر او زغمه کار واخلي. اوس پاکستان د دې لپاره چې له هندوستان سره د مخالفت مساله يو طرفه شي نو د ملګرو ملتونو منځګړيتوب ته انتظار باسي. کله چې د دوی تر منځ سوله وشي او تر منځ يې اړيکې عادي حالت ته راوګرځيږي نو پاکستان به بیا په دغه هيواد کې د  سارک غونډې د جوړيدو وړانديز کوي.

له پاکستان سره د هندوستان اړيکو په بیرته عادي حالت ته راتګ سره به د کابل ـ اسلام او اسلام ـ واشنګټن تر منځ اړيکو کې هم ښه والی راشي. نو پاکستان اوسمهال د همداسې يوې موقعې په انتظار دی چې د سيمې له هیوادونو سره اړيکې بیرته لومړني حالت ته راوګرځي او وروسته به بیا په دغه هيواد کې د سارک يا د سیمه ایزې همکارۍ لپاره د جنوبي اسیا د هیوادونو د ټولنې د غونډې جوړيدو لپاره وړانديز وکړي.

لیکنه : خوشحال آصفي