جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

«
»

د طالب په جامه کې بلا

امین الله حقپال

وایي چې د موسی(ع) پر مهال یو سپی و چې د عادت له مخې به یې هر چا ته غفل.

یوه ورځ دې سپي یو ملا ولید چې پاکې او سپنې جامې یې په تن وې د تمې خلاف سپي د ملا د احترام په خاطر ملا ته ونه غفل او په یوه لوړ ځای کې کښېناست او یا څملاست. ملا چې سپی ته ښه را لنډ شو؛ نو یوه غټه ډبره یې را واخیسته او ناڅاپه یې سپی په دا سترګه وویشت او د سپي سترګه یې ړنده کړه؛ نو کله چې خبره د وخت پیغامبر ته رسي او توره سپینه پیل شي؛ نو نوموړي ملا ګرم بلل کېږي؛ ځکه چې ملا له کوم دلیل پرته سپی په کاڼی ویشتي و؛ نو وروسته تر دې محکمه پرېکړه کوي چې په بدل کې یې باید د ملا سترګه ړنده شي؛ نو جلاد ته امر وشو چې د ملا سترګه وباسي؛ خو نا څاپه سپی آواز کوي چې زه دا کس په یوه شرط بخښم، هغه دا چې دا کس به له دې وروسته سپنې جامې نه اغندي دا اصلاً ملا نه دی، زه د ده په جامو غلط شوم؛ نو هسې نه چې د دې سپینو جامو له امله نور پرې دوکه شي؛ ملا معاف شو؛ خو له سپینو جامو سره یې مخه ښه وکړه.

د نن سبا طالب هم یاد، ملا ته ورته دی. نوم یې د طالب؛ خو کارونه یې له طالب سره د ځمکې او آسمان په اندازه توپیر کوي.

په غزني ولایت کې چې کوم وحشت تر سره شو د خلکو شتمني او مالونه وسځېدل او وینې تویې شوې چې دا له انسانیت او له انساني کرامت ډېر لیرې دی. ملا څه چې بلا هم دا کار نه کوي. پرته له دښمنه چې پرې خوشحالېږي نور هېڅ بشر له دې ناورینه نا خوښه دي بشر پرې زړه خوړني کېږي، ویرجن کېږي او …

وایي چې جګړه له انسان څخه وحشي جوړوي چې دا دی عملاً مو ولیدل چې وحشي هم داسې کړنې نه ترسره کوي؛ نو اې هېوادوالو خبردار اوسئ دا طالب نه دی! دا ملا نه دی! دا بلا ده؛ ځکه دوی د تعلیم خلاف دي، دوی د سولې خلاف دي، دوی انساني کرامت تر پښو لاندې کړی، دوی موږ نړۍ ته وحشي معریفي کول غواړي. دوی ته یوازي خپلې شخصي ګټې او زموږ مجاهد ولس د دښمن خوشحالول مهم دي.

دوی د سړکونو له جوړولو سره مخالفت کوي؛ خو چې د شرکت له قرارداد کوونکي یو څه په جبر تر لاسه کړي؛ نو مخالفت ختم او د سړکونو کار پیل شي؛ نو آیا دا غلا نه ده، دوی له بې وسو او بېکسو څخه په زور د ځای، چای او عشر غوښتنه کوي او د خلکو له زورولو خوند اخلي او همدا شان دوی د خلکو له کورونو او سوداګریزو مرکزونو او افعانان د سپر په توګه ګټه اخلي او دا کارونه ځان ته روا بولي په داسې حال کې چې د خلکو زورول او د یوه بې ګناه انسان وژل د ټول بشر د وژلو په معنی ده نو آیا دا له شریعیت سره په ټکر کې کړنې دي. آیا په دې جګړه کې بې ګناه انسان شهیدان نه شول؟

او بیا په همدې د عشر او زکات په نوم کومې پیسې چې تر لاسه کوي همدا طالب پرې وسلې او مهمات چمتو کوي او وروسته یې د خپل ملک چې د مور حیثیت لري، پلونه پرې الوزوي، د قراني ارشاداتو خلاف ښوونځي پرې بندوي د نبي کریم صلی الله علیه وسلم د هدایت خلاف واړه او تنکي ځوانان د دې پر ځای چې تعلیم ته یې تشویق کړي دوی ماشومان جګړې ته تشویقوي او له درس او تعلیم او پرمختګ څخه یې محروموي؛ نو اې افغان مسلم وروره او اې مسلمانې خورې نور د دوی په مکر او ذکر مه دوکه کېږي دوی د پاکستان، ایران او … د خوشحالولو په خاطر له ما او تاسو ناوړه ګټه اخلي او خپل دښمن زموږ د ملک او خلکو د وینو په تویولو خوشحالوي. یعنی په اصل کې له خپلې مور یا خاورې سره خیانت کوي او هغه ایران پرې خوشحالوي چې هلته اسلامي ارشادات د خپلو ګټو دپاره قرباني کېږي، هلته چې حنیفي مذهب په ښکاره تحقیر کېږي، ځپل کېږي هلته چې مسلمان افغان ته، چې خدای پاک ورته اشرف المخلوقات ویلي د افغان کثافت او په نورو نومو سره یادېږي او د هغه پاکستان د خوشحالولو په خاطر زموږ وینې تویوي چې زنا او د زنا کاري او فحاشۍ کارونه په ښکاره فعالیت لري؛ نو راځئ نور دا طالب په تمامه معنی وپېژنو او له طالب څخه نور د طالب لقب یا نوم واخلو او په اصطلاح د ملا جامې ترې وباسو تر څو نور خلک پرې دوګه نه شي او دوی د بلا په نوم وپېژني.

راځئ چې د یوه هوسا، آرام، خوشحاله او پرختللي او با سواده نسل ننګه وکړو او دا نسل نور د جګړې پر ځای د سولې او پرمختګ او تعلیم پر لور تشویق کړو او په همدې هیله او اې لویه خدای سوله.

 امین یا رب العالمین