بگذریـــد!

امین الله مفکر امینی          2026-27-04! بـگذرید زحرف وسخن های ممــلو ا زریـــــــــا نـــــدارد…

شب سیاه

رسول پویان شب سیاهی گریخته ماهی، شکـسته چنگی گـرفته نایی سحـر نیامد…

همدیگر ناپذیری

نفاق ، همدیگر ناپذیری ، بلند پروازی ، امتیاز طلبی…

مدافعان خط دیورند؛ واقع گرایان ژیوپلیتیک یا متهمان به همسویی…

نویسنده: مهرالدین مشید موافقان دیورند؛ بازیگران واقع گرا در برابر ستون…

‬‬نه به جنگ و نابرابری، آری به همبسته‌گی جهانی کارگران‬‬‬‬

 ‬‬‬‬اعلامیۀ سازمان سوسیالیست‌های کارگری افغانستان به‌مناسبت اول ماه می، روز…

توهم برتری و بازی قدرت

«جستاری در خودبزرگ‌ بینی و بازی‌های پنهان برتری» تهیه و تدوین…

بالیستیک چی‌ست؟

چرا این واژه‌ی صفت را به جای نام اصلی کار…

طالبان؛ پیامد فساد ساختاری و سازمان یافته حکومت‌های کرزی و…

نویسننده: مهرالدین مشید از امید تا انحطاط؛ فساد ساختاری و بازگشت…

قلۀ پیروزی

از قلـب خراسـان کهـن آمده ام با یعـقوب لیث و تهمتن…

بخاطر انفاذ قانون اساسی به مثابه شاه کلید نجات افغانستان

اعلامیه و فراخوان ملی بنام خداوند حق و عدالت با اتکا بر…

 لیبرالیسم، جنبش روشنگری، و نبوغ جان لاک

john locke (1632- 1704) آرام بختیاری جان لاک ؛ آغاز تئوری تقسیم…

از ترور میر اکبر خیبر تا کودتای ثور؛ بهای سنگین…

نویسننده: مهرالدین مشید تروریکه هنوز هم مردم افغانستان بهای آن را…

با عاشقان وعارفان همصحبت!

امین الله مفکر امینی                     2026-19-04! دل منــــــور میکـــند صحبت بـــا اهلـی عشق…

اهمیت و ضرورت آسیب شناسی تاریخی ، برای امروز و فردا های…

نوشته از بصیر دهزاد   این  مقاله که در کنفرانس علمی انجمن سراسری حقوقدانان…

داستایفسکی شوروی: داستایفسکی در فرهنگ، ایدئولوژی و فلسفه شوروی

 برگردان . رحیم کاکایی سه گفتار در واکاوی جایگاه داستایفسکی، نویسنده…

در مرز سایه و روشنایی انسان

 « از عشق تا خشونت ؛ سفربه درون انسان » تهیه…

نظم نوین

رسول پویان سازش به دشمنان وحشی ننگ است افـتــادن پا بـه پنجـۀ…

از  روح الله خمینی تا هبت الله؛ دو گلوله، دو…

نویسنده: مهرالدین مشید هبت الله گلوله ای از اعماق تاریخ؛ اما…

اولادی مبارزِ وطن!

امین الله مفکر امینی                    2026-13-04! بــی بنیاد میگردد پایه های ظلم وستـــم…

بلز پاسکال

هغه فرانسوی فیلسوف، اختراع کونکی، ریاضی پوه، فزیک پوه، الهیات…

«
»

د طالبانو هوايې خبرې د هوا ګزول

ورسته له هغې چې د افغان حکومت او اسلامي حزب تر منځ بین الافغاني خبرې وشوې او په بريا پايته ورسيدې؛ ليدل کيږي چې له وسله والو طالبانو سره هم په قطر کې د افغان حکومت خبرې تر سره شوې دي. اوس یو شمېر افغان شخصیتونه وايي چې د طالبانو د قطر د دفتر له غړیو سره یې درې ځلې خبرې کړي او دا ډله نور د بهرنیو ځواکونو پر وتلو ټینګار نه کوي. د ولسي جرګې غړی سید اسحق ګیلاني وايي، د طالبانو د قطر له دفتر او دغه راز د کوټې له شورا سره یې تماسونه نیولي دي. د نوموړي پر وینا، د طالبانو د قطر د دفتر غړیو ورته ویلي چې په تېرو ۱۵ کلونو کې دې په ټولو تصویب شویو قوانینو له سره غور وشي او هر هغه قانون چې له شریعت سره په ټکر کې نه وي، ورسره مخالفت نه لري. ګیلاني وايې طالبان دغه راز د موقت حکومت د جوړېدو غوښتنه لري او وايي چې د موقت حکومت له جوړېدو وروسته دې په دوو کلونو کې ټاکنې وشي. افغان حکومت او وسله والو طالبانو تراوسه پوري په دې اړه څه نه دي ویلي.

که څه هم وسله والو طالبانو د سيد اسحق ګيلاني د خبرو په اړه په رسمي توګه څه نه دي ويلي خو په ټوله کې که طالبان په رښتيا هم نور د لويو استخباراتي ادارو له مزدورۍ په تنګ شوي وي او له حکومت سره سوله کوي او د موقت حکومت او د ټاکنو غوښتونکي وي نو ځنې پوښتنې شته چې بايد وسله وال طالبان ورته ځواب ووايې.

  • تر اوسه خو وسله والو طالبانو له افغانستانه د ټولو بهرنيو ځواکونو وتل د سرې کرښې په توګه يادول؛ اوس يې څنګه په نظر کې ۱۸۰ درجې بدلون راغی چې د بهرنيو ځواکونو له وتلو تيريږي؟
  • د اساسي قانون کومه ماده له اسلامي شريعت سره په ټکر کې ده؟
  • شريعيت اصلاً دوی څنګه تعريفوي؟
  • دوی خو انتخابات ناروا ګڼل او له رايه ورکوونکو خلکو يې ګوتې پرې کولې؛ اوس څنګه ورته انتخابات حلال شول؟

همداراز په ټوله کې د هيواد اوسنيو حالاتو ته د نظام د بدلون اړوند هم ځينې پوښتنې شته چې د طالبانو د نويو شرطونو د پوره کيدو پر وړاندې خنډونه جوړولی شي.

  • د هيواد اوسنيو شرايطو  او حالاتو ته په کتو آیا ددې زمينه برابره ده چې موقت حکومت رامنځته شي؟
  • آيا د ملي يووالي د حکومت مشران (ولسمشر او اجرايه ریيس) او امريکا د موقت حکومت له جوړيدو سره موافق دي؟

که د ملي يووالي حکومت په خپله دوه کلنه دوره کې د ولس رضايت هغسې چې لازمه وه؛ نه دی ترلاسه کړی خو بيا هم د هيواد اوسنيو سياسي او امنيتي حالاتو ته په کتو د وسله والو طالبانو نوي وړانديزونه د منلو وړ نه دي. ځکه موقت حکومت په همدې لسيزه کې افغان ولس تجربه کړی دی او يو ځل بيا يې د تجربه کولو غوښتونکي نه دي. اوسني حالات داسې برابر شوي دي ورځ تر بلې بدتري راتلونکې ده او بهتري نشته. که د ملي يووالي دا نظام بدليږي نو پرته له شکه چې د هيواد امنيتي او سياسي حالات به لا پسې کړکيچن شي او دښمن چې تيار په کمين کې ناست دی؛ له دې فرصته به پوره ګټه واخلي.

دويم دا چې نه د ملي يووالي حکومت مشران او نه هم امريکا د دې غوښتونکې ده چې په افغانستان کې دې موقت حکومت جوړ شوي. د ملي يووالي د حکومت دواړو مشرانو په ځلونو ويلي چې د حکومت دوره پنځه کلنه ده او هغه څوک چې د نوي يا موقت حکومت د جوړيدو خبرې کوي نو دا يې یو خيال او محال دی. همداراز امريکا هم په افغانستان کې د موقت حکومت د جوړيدو طرفداره نه ده. ځکه د ملي يووالي حکومت د ولسمشرۍ د دواړو ټيمونو تر منځ د سياسي هوکړه ليک د لاسليک له مخې يې د دې حکومت بنسټ ايښی دی او دوی هيڅکله نه غواړي چې د دوی په نسخي جوړ شوی حکومت دې ناکام ثابت شي.

پر همدې دليلونو چې د اساسي قانون هيڅ ماده له اسلامي شريعت سره په ټکر کې نه ده، اوسنيو شرايطو ته په کتو د موقت حکومت جوړيدل ناشوني دي، او همداراز نه د ملي يووالي حکومت مشران او نه امريکا د موقت حکومت د جوړيدو طرفداران دي؛ په همدغو دلايلو ويلی شو چې د طالبانو د دريځ اړوند د ښاغلي سيد اسحق ګيلاني خبرې به تش د هواز ګزول وي او بس.

لیکنه : خوشحال آصفي