پیاوړی او نومیالی لیکوال

له (ډاکټر طارق رشاد) سره چې پیاوړی او نومیالی لیکوال،…

دموکراسی در بستر سرمایه‌داری؛ فرصت‌ها، محدودیت‌ها و تناقض‌ها

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه دموکراسی و سرمایه داری؛ از همگرایی تا…

افغانستان زخمی؛ نیازمند همدلی و همگرایی

نویسنده: مهرالدین مشید تنوع قومی و مدیریت آن در چارچوب هویت…

شکسپیر 

« آن ‌جا که انسان برای نخستین ‌بار خود را…

وحدت نیروهای مترقی در روشنی  اصول و بدون آن

وحدت، یکی از نیازهای اساسی و اجتناب‌ناپذیر نیروهای مترقی، ملی…

دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین…

سه‌ شعر کوتاه از لیلا طیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

شب

شب همین نزدیک‌هاست و  ستارگان  گیسویشان را بر صورت ماه افشانده‌اند، در سکوتی…

پیامد های منفی ،تثبیت رتبه نظامی در ساختار های کشفی…

مقدمه . خداوند ( ج) در قرآن کریم چنین می فرماید…

چند شعر کوتاه از لیلاطیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از…

بیست سال امریکا غرب و ناتو درین سرزمین بساط خون…

افغانستان از تنگناهای خونین و ویرانگر عبور داده شده و…

تمنای رهایی

رسول پویان تبسـم حال خـوش در خاطر دل می کند جاری ولی…

بیکس محمد قادر

استاد "بیکس محمد قادر" (بێکەس حەمە قادر) شاعر و نویسنده‌ی…

عشق بود آن !

امین الله مفکر امینی                        2026-22-!06 در ایــن دهری ِ مجاز مجوییـــد ومگویید…

اسلام‌گرایی؛ از رستاخیز ضد استعمار تا چالش افراطیت و امکان…

نویسنده: مهرالدین مشید مطالعه‌ای در اندیشه متفکران مسلمان و تجربه افغانستان،…

لرمانتوف نابغه سرکش ادبیات روسیه

برگردان. رحیم کاکایی «خانه من هر جا که آسمانی باشد، آنجاست...» مترجم: همپای…

افغانستان در چهار راۀ رقابت های ژیوپلیتیک و ا ستراتیژی…

نویسنده: مهرالدین مشید از عمق استراتژیک پاکستان و هند تا عمق…

جنگ های فناورانه وفکری در عصر جدید ، بررسی جایگاه…

مقدمه . إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلا غالِبَ لَكُمْ وَ إِنْ يَخْذُلْكُمْ…

خطر متافیزیگ نادیده گرفته شد

Metaphisiker. آرام بختیاری فلسفه متافیزیک؛ رونق دین، اعتراض سکولاریسم.  نوع تفکر متافیزیکی در…

«
»

دا ‎څنګه زړه دی ؟

مولانا داکتر محمد سعید « سعید افغاني »

په دی زړه کښی  دننه  د اور سکروټی او لمبه  ده ، د دی اور د سکروټو  د لمبو تاو ډیر شدید دی ، دا تاو کولی شوی چی فولاد هم  ولي کړی .  

خو وی نه کړی شول چی د پاخه تصمیم د خاوند د غوښو زړه له مینځه  یوسی او یا یو ویښته منفی تاثیر ورباندی  واچوی ، نو په  دی اساس  دا زړه  له فولادو  څخه  هم  قوی دی او هم  د دی  زړه   د فولادی عزم او تکل  دلیاری کیدی شی  چی هغه  هیلی او هڅی  ښی تر سره شی کومی  چی سست عنصرو خلکو به ناشد ، ګڼلی .

دا هیلی او هڅی که څه هم ډیری پاکی هیلی او هڅی وی  او د عمومی منفعت د تامین لپاره ئی  پوره  ارزښت در لوده  خو ارمان چی په کلو کلو د نا مساعد شرایطو په اثر لکه  د مصری تور ی په  شان په بد غلاف کښی زنګ شوی دی .

شکر اوس د دی توری غلاف  زرین شوی دی ، دا توره د زنګ  د دورو څخه  ووتله ، دا توره اوس ښه  تیره  شوی ده ، ښه اور ورته  ورکړی شوی دی .  په خوائی هم  کارکولی  شو ، خو په بد  کیتی کښی پرته وه ، اوس ئی کیتی ډیر ښه  او تیزوالی ئی د پخوا په نسبت څوچنده  دی .

د خلکو لاس  اوس په همدغه توره دی او دپخوا په شانی نه دی چی هسی خوښ بی لاسه استین  به وی ، دا توره د ښه استعمال لپاره  تیاره ده  او د دښمنانو  په مقابل  کښی  د تجاوز په صورت  کښی ضرور  استعمالږی ، نور په دی توری مظلومان نشی  وهل کیدلی او نه دا توره د ظالم او غاصیب په لاس کښی ورتلی شی. همدا وجه ده چی ورځ په ورځی  د  امید واری اندازه ئی زیاته او ناشد کارونه  تر سره کیږی .

دا زړه  اور نه  لری ؛ او د پوره عاطفی له لیاری غواړی  چی د خلکو ژوند ښه  او په دی روان  قرن کښی  دغه پاتی قافله په لږه موده  کښی تر مطلبه  پوری ورسوی .

دا زړه  که څه هم  ډیر ځوریدلی  دی او  د ځوریدو زیاتی  لیل  او نهار ورباندی تیر شوی دی  خو بیا هم  د عشق ، وجد  او جذبی  اندازه ئی قوی  ده او  د تاثیر اچولو  برخه ئی هم  پوره  قوی او غښتلی  ښکاری .

د دی زړه په  دننه پردو کښی د ډیرو مترقی او انقلابی  افکارو ذخیره پرته  ده  او د نوی عصر ټولو ټکولو انسانی غوښتوته هڅه او تمایل لری او حتمآ غواړی چی په زړه پوری تحول ، تطور او بدلون راولی ، دا هغه تحول ، تطور او بدلون  دی چی  په کلو کلوئی  زمونږه  پلرو ، پرګنو او وطنوالو هیله او ارمان  در لوده  او په دی لیاره کښی  ډیری قربانی  ورکړل شوي دي .

دا زړه  نه  ستومانیدونکی هلی ، هڅی او هیلی لری !

دا ټولی هلی ، هڅی او هیلی هسی عادی هلی ، هڅی نه دی؛  بلکه د دی هلو ، هڅو او هیلو قیمت او ارزښت  په یوه  لویه  لابراتوار کښی ، د عمومي اجتماعي ښیګنو په اساس اټکل او تخمیندی شی .

د دی  زړه هڅی او هیلی  د ورځو په  تیریدو ، پخی شوي دي او  د عمل میدان  ورته  ښه  برابر دی هو :

هغه ورځی تیری شوی چی اجتماعي هیلی اوهڅی به ګناه ګڼل کیدلی او یا  دښو هیلو اوهڅو خاوندان به ربړیدل . نو په دی اساس ؛ ښه تدبیر دادی  چه  په ډیر  منطقي  تعقل  او سالم تفکر سره  د انسان  د زړه د ارمانو او د هغه د سعادت او آرامي  لپاره ؛  ډیر متین  او منظم  خیرخواهانه  ګامونه  وچت او عملي شی .

سعید افغاني