ادامه ی جنایات خونین و نسل کشی علیه هزاره ها…

    نوشته ی : اسماعیل فروغی     حمله ی وحشیانه انتحاری درغرب کابل…

قتل عام

رسول پویان جهـان نظاره گـر قـتـل عـام انسـان است نه رحم وشفقت…

اعلامیۀ سازمان سوسیالیست‌های کارگری افغانستان

ماشین کشتار فاشیسم اسلامی همچنان از انسان‌های محروم قربانی می‌گیرد بامداد…

وحدت یا ائتلاف؟

داکتر آرین اگر واقعیت دارد که احزاب چپ و میهن پرست…

بند قفس

                                 آمد خزان به دیدن گلشن هوس نماند  ذوق هوای نسترن و…

آزادی و حق زندگی

رسول پویان باید از نو جنبش و حماسـه ها برپا کنید گرز…

صدای الهام بخش آزادی زنان !

امین الله مفکر امینی 2022-29-09 دختر کنار مادری رفته…

بدترین سال تاریخ جهان!

یدترین سال تاریخ بشریت، متعلق به کدام دوره زمانی است…

افراطیت طالبانی هرگونه بازخوانی از اسلام را به چالش کشیده…

نویسنده: مهرالدین مشید استفادۀ ابزاری از اماکن و شعایر دینی، ضربه…

کوتاه سخنانی از میلاد تا رحلت حضرت محمد«ص»

نصیراحمد –مومند                                                                        سدنی - آسترالیا خدا درانتظار حمد ما نیست       محمدچشم براه…

نوای آزادی

ای آنکه سرزمینم ، بسپرده ای به دشمن زیبا بهار آن…

عشق تکامل

پویان رسول است دل عشـق خـدا و هستی و…

معشوق تاريخي

بیژن باران  مرا معشوقي است ابدی.  قرابت با او غدغن است. از دور،…

پیام انجمن حقوقدانان افغان در اروپا به مناسبت ۲۶ مین…

۲۶ سال قبل در شب تاریک و غم آفرین ۷۲…

ماما شوخك كِى بود؟

مجله شوخك كه از جمله مجلات طنزى وطن بود در…

بسم‌الله شریفی

استاد "بسم‌الله شریفی" فرزند "الحاج محمد شریف" شاعر و نویسنده‌ی…

افغانستان دستخوش بدترین و خطرناک ترین بازی های استخباراتی 

نویسنده: مهرالدین مشید هرچند افغانستان از چندین دهه بدین سو دستخوش…

در دفاع و حمایت از حرکتهای اعتراضی مردم آزادي‌خواه و…

قتل ژینا امینی‌(مهسا)، جوان 22 ساله، چون دشنه بر قلب…

خزان

آمد خزان و موسم شاد زمان گذشت بلبل ز نغمه ماند…

«
»

از شمس النهار تا نشريه شريعت طالبان

A person in a suit

Description automatically generated with medium confidence

میرعبدالواحد سادات 1

افغانستان در شرق و اسيا در رديف محدود كشور هاى قرار دارد كه سابقه داشتن مطبوعات ان تا يك و نيم ميرسد 

سوم ماه مى روز جهانى ازادى مطبوعات است و افغانستان زیر سیطره طالبان و در هشت ماه اخیر بسرعت دراه تهدید و تحدید ازادی مطبوعات سیر مینماید و حسب گذارش منتشره امروز ( ۳۴ ) مرحله سقوط نموده است . 

ریچارد بینت، گزارشگر ویژۀ سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر افغانستان در پیام ویدیویی بهمناسبت « روز جهانی آزادی مطبوعات» در صفحه تویتر خود از خشونت ، تهدید و سانسور در قبال خبرنگاران یاد نموده است . 

بدینترتیب کلام شاعر مصداق حال ما است که : 

ترقیات عالم روبه بالاست 

ما از بالا به پایین می ترقیم 

شمس النهاربحيث اولين اخبار درنخستین مطبعه سنگی کشور به اهتمام مرحوم میرزاعبدالعلی خان ، بچاپ رسيد . این اخبارنقطه عطف تلاش امیرشیرعلیخان درتطبیق ریفورمها بخاطر دولت سازی و تغیرات اجتماعی بود و نشر ان درفهرست پیشنهادی سیدجمال الدین افغان به امیر موصوف نیز وجود داشت . 

از آن زمان تا کنون سیر و تطور مطبوعات با فراز و فرود های جدی همراه بوده است ، ریفورم های امیر حبیب اله ، زمینه نشر اولين و دومین اخبار ( سراج الاخبار ) را بوجود آورد و جنبش مشروطیت اول و دوم و تلاشهایمحمودطرزی که بحیث پدر ژونالیزم شناخته میشود ؛ صفحه یی با اهمیت در گشودن دروازه های مطبوعات مدرن درکشورمیباشد .

در دهه دیموکراسی شاهی بیشترین اخبار غیر دولتی و آزاد فعال بود و تعداد آنرا تا ( ۳۴ ) قید نموده اند وزیادترین اخبار و نشرات دولتی بعد از نهضت امانی در سالهای حاکمیت ح د خ ا ( حزب وطن ) وجود داشت ، البته آزادی مطبوعات درتمام این چهارده دهه با مد و جذر های جدی و متفاوت همراه بوده است . 

در دو دهه اخير در افغانستان ( ۸۶ ) تلویزیون ؛ ( ۲۲۲ ) رادیو و ( ۱۴۶ ) اخبار و مجله بنشر میرسد و جایگاه ( ١٢٢ ) را در جهانبحساب مطبوعات و آزادی آن احراز مینمود . البته در سالهاى اخير چندين مليون افغان در داخل و خارجافغانستان در فیسبوک ، تويتر و …فعال می باشند . 

Text

Description automatically generated

واضع است که تغیرات کمی چشمگیربود و اما متاسفانه « رکن » چهارم قدرت ( مطبوعات و رسانهها ) از لحاظ کیفی درسطح نازل قرار داشت .

طرح این سوال حایز اهمیت جدی است که :

چرا مجموع نشرات به محور منافع افغانستا ن فعاليت نميكردند ؟ 

موثریت این نشرات در مسایل اساسی صلح ؛ ثبات و گذار به بازسازی و رفتن بشاهراه ترقی از چه قرار بود ؟

آیا در راه وصل کردن روان بودند و یا در مسیر فصل کردن تیشه میزدند ؟

و در یک سخن ، در جدل تاریخی علم و جهل جایگاه ان در کجا بود ؟

البته بررسی این سوالات ایجاب نقد و ارزیابی دقیق و مسلکی را مینماید . 

در یادهانی ازین روز روان خبر نگاران و مبارزان آزادی مطبوعات را که جام شهادت نوشیده اند و قافله سالار ان رهبرمشروطيت اول و مؤسس سراج الاخبار ( دور اول به محررى مولوى عبدالروف قندهارى ) ، شهيد مولانا محمدسرورواصف قندهارى است ، شاد میخواهیم . مولانا واصف همان راد مرد بزرگ و ازاديخواه سترگ بود كه در پاىچوچهاعدام به اخلاف خود اين توصيه را نوشت : 

ترك مال و ترك جان و ترك سر

در ره مشروطه اول منزل است

كمال مطلوب است تا حسن ختام با ذكر خير يكى از سابقه داران اهل مطبوعات و مبارز استوار و پيگيرازادىمطبوعات كه خوشبختانه در قيد حيات ميباشد ، اين ياداشت را پايان دهيم : 

اين شخصيت ارجمند ملى و حقوقدان سابقه دار جناب عبدالحميد ” مبارز ” ، نويسنده اثار فراوان ميباشدکه با مشروطیت سوم افغانستان حشر ونشر داشته و درسال ( ١٩٥٧ م ) مدير مسوول روزنامه انيس و در رژيم هاى مختلف عهده دار وظايف مهم بوده است .و در بيشتر از نود سالگى كماكان مدافع ازادى مطبوعات است و حسرت ازادی را در دل دارد ، ضمن اداى حرمت ، سلامتى و طول عمر شانرا ارزو میبریم . 

در یادهانی ازین روز روان خبر نگاران و مبارزان آزادی مطبوعات که جام شهادت نوشیده اند ، شاد میخواهیم . 

باذکر شعری که در پیشانی اخبار شمس النهار درج است و به امید ازادی و مطبوعات آزاد این یادواره را می بندیم : 

کاری که بر تو کل تو کردم ابتدا

یارب به فضل خویش رسانش به انتها

با حرمت

A group of men sitting at a table with microphones

Description automatically generated with low confidence