وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

«
»

ولي د افغانستان خلک په لر او بر وويشل شول

ولي زموږ هيواد وال تل داستعمار چيانو تر لاس لاندي ژوند وکړو اوکوي يي

هر پاد شاه يا امير چي د افغانستان د خاوري او خلکو مشري يا زعامت په لاس کي نيولي ،

هرو مرو يي په اول قطار کي ( غدار ، خونخوار ، بيسيواده ، ظالم ، بيرحمه ، قاتلين ، زورمندان ، غله ، رشوت خواره ، چپاولګران ، زنکه بازان او بچه بازان ، پيسه دوسته حرام خواره ، مقامپرسته ، ملان ، آخوندان ، طالبان ، روحانيون ، خانان ، بايانو  غونته ) کسان معاونين ، وزيران ، معينان ، ريسان ،او مديران ، ولسوالان او واليان تعينول سيواد مهم نه وو ، ټاپه يا مهر يي د امضا په ځاي استعمالولو ؟؟

په دغو تعيناتو کي د انګريزانو نقش ډير مشهود وو ، بلي يوه ډيره جالبه خبره ياد ته راغله ، ۵ کاله پخوا د انګلستان سفارت په پذيرايي دفتر کي د راجستر کولو په خاطر ناست وم ، چي د سفارت يوه پکتيا وال يو جهادي ګوډ سړي د “” بدرکي “” په نامه چي قواره  او لباس يي سقو ته ورته وو او يوه پښه يي داوسپني وه او ما هم پيژندو ځکه غياث وردک ماته معرفي کړي وو د ځدرانو يا منګلو د قوم نه وو ، دايي مهمه نه ده زموږ وزير دفاع رحيم وردک هم د ( آي اس آي )، اجنټ وو ، خير هدف مي داوو چي د انګريزانو وظيفه تل دا وه چي شاه او ګدا د افغانستان د ځان نوکر او مزدور وګرزوي او په ډير آساني افغانان هر قوم او مليت ته چي مربوط وي د ډالرو او مقام په خاطر د ناموس نه هم تيريژي ، البته يو ه ډير ه کمه فيصدي يعني ۱۰٪ مستثني دي چي د هيڅ شي په مقابل کي ځان نه خرڅوي  ؟؟؟؟؟؟

زموږ خلک په دي په لر او بر وويشل شول چي د سر سړي نه په بر او نه په لر افغانستان کي موجود وو ، دوه سره خانان ، سپينګيري ، متنفذين ، بايان ، وو خو هر يو يي د مقام او څوکي شايق وو ، اصلي علت يي عموما بيسيوادي او تحصيلاتو نه شتون وو ، زموږ د خلکو واکداران او خوله ور او فيصله کونکي نسل (( آخندان ، طالبان ، ملان او موليان ، روحانيون ، دهزاره طايفي سيدان ، خليفه ګان ، ميران ، مقتداصاحبان ، مياګل خيلان ، ميران ، خواجګان وو ))، چي د جوماعت نه يي سپاره بغدادي ، پنج کتاب ، خواجه حافظ ، خلاصه ، قدري ، کنځ ، مستخلص ، مراح ، صرفه مير زده کړي او لوستي وو؟؟؟

تاسي ته معلومه ده چي هغه وخت چي انګريزانو (هند برطانوي )،په هندوستان پوره حاکميت لرلو ، انګريزانو تل د افغانانو له تعرض او حملاتو نه ډيره ويره لرله نو څو واري يي د افغانستان سره جګړه وکړه اول جنګ په ۱۸۳۹-۱۸۴۲ پوري دري کاله دوام وکړو چي ۴۵۰۰ انګريزي سربازان او ۱۲۰۰۰ د انګريزانو دکورنيو غړي ووژل شول ، خو د کابل په جنګ کي انګريزان بريالي شول او دوست محمد خان هند ته لاړو او شاه شجاه په بالا حصار کي پادشاه شوو ، دا جنګ د بازي بزرګ په نوم هم ياديزي چي د تزاري روسيي او انګريزانو مقابله وه د اسياي مرکزي له پاره ؟؟

——-

دوهم جنګ د لومړي جنګ ادامه وه چي د ۳۵ کالو متارکي په موده کي دواړو خواوو د جنګ د پاره تياري نيوله ، دلته انګريز ته د ستلج د ساحله تر قندهاره ۴۰۰ مايله په اوشانو تګ او راتګ سخت وو نو په دريمه د سپتامبر ۱۸۷۹ کي چي کيوناري د هملتن په مشري کابل ته راغي او په بالا حصار د کابل کي د يعقوب خان له خوا بدرقه شو ، خو دوي هم د مکناتن غونته د افغانانو په کارو کي مداخله کوله چي د کابل خلکو قيام وکړو او مداخله يي رد کړه ، لکه نن چي  د کرزي او اشرف غني په کارو کي ټول فرامين د امريکا تطبيقيزي عين باد شاهي د يعقوب خان ده ، شاه شجاه اشرف غني به ډير زر مردار شي ؟؟

دريم جنګ هم د انګريزانو سره په څلورم د مي ۱۹۱۹ شروع شو او تر ۲۶ م د مي ۱۹۱۹ دوام وکړو او د ( ټل )، د جنګ په نامه مشهور دي او انګريزانو د افغانستان ازادي او استقلال د امان الله خان په مشري په رسميت و پيژندو ؟؟؟؟

يعني چي که يي خلاصه کړو زموږ د هيواد پادشاهان – اميران – سلاطين – جمهور ريسان – اميرالمومنين ، ديوه سره “” خود خواه ، د سياسي سيواده محروم – چوکي او مقام پرست – زباني ، سمتي ، قومي ، مذهبي ، خانواده ګي تعلقاتو لرونکي کسان وو ، چي وطن ( لوي افغانستان)  پا برجا پاتي نه شو او زموږ خلک د ( طالب ، اخوند ، ملا ، روحاني ، خليفه او پير ، دوه سره خانانو )، تر امر او فرمان لاندي پاتي شول او نتيجه يي لراو بر پاتي شول او تر ننه پوري د اسلامي او ديني ټيکه دارانو خاصتا مجاهدينو او طالبانو دغه د پاکستان سربازانو اسير او غلامان د برده غونته ژوند کوي او اشغالګران به تل ورباندي حکومت کوي .