کتاب راز هستی

رسول پویان به زندانی که دل دربند آن زنجیر و برپا…

 اسلام سیاسی؛ از اصلاح دینی تا ایدئولوژی قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید اسلام سیاسی یکی از مهم‌ترین پدیده‌های فکری و…

روزهای آخر امین؛ روایت ناگفته از ورود شوروی و تغییر…

https://www.youtube.com/watch?v=K0xOd1gPFV0 تاریخ معاصر افغانستان؛ روزهای آخر حکومت حفیظ‌الله امین. روزهایی که…

وقتی عقل به راز و نیاز رسید

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

شورا در اسلام!

مقدمه  شورا ومشاوره واژه عربی است به معنی ابراز رای ،…

آئوزوف نویسنده‌ی شوروی و قزاقستان

برگردان. رحیم کاکایی نویسنده . روسلان سمیاشکین  ،فرزانه‌ای از شرق و…

۲۰۲۱؛ افغانستان چگونه به نقطه عطف شکست غرب تبدیل شد؟

سقوط یک نظام، پایان یک جنگ یا آغاز یک نظم…

 از بیست سال جمهوریت قلابی تا پنج سال امارت استبدادی…

 نویسنده: مهرالدین مشید مردم افغانستان پس از سرنگونی دور نخست حاکمیت…

 اقلیت های کامران، طردشدگان گناهکار؛ و دفاع میشل فوکو.

Michel Foucault (1926- 1984 ) آرام بختیاری فلسفه فوکو؛ ضرورت انحلال زندان…

افغانستان؛ قلب آسیا — سرزمینی که دردش از مرزهایش عبور…

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Strategic &…

د فکر خونه یا (Think Tank) څه ته وایي؟

نور محمد غفوری د سیاسي، ټولنیزو، علمي او اقتصادي ډلو او…

افغانستان؛ سرزمینی میان جغرافیا و تاریخ

چرا راه‌ها همیشه سرنوشت ما را تعیین کرده‌اند؟ گاهی برای فهم…

از اصلاحات تا شورش؛ چه بر سر انقلاب ثور افغانستان…

https://www.youtube.com/watch?v=l0ow4OzGHJQ https://www.youtube.com/watch?v=Hyq-bga7Suc https://www.youtube.com/watch?v=tOXvTwiDiOM https://www.youtube.com/watch?v=H1Qje9nj1e0 https://www.youtube.com/watch?v=oaAMDDVRm44 دوم سپتامبر ۲۰۲۶، پنجمین جلسه از سلسله گفت‌وگوهای ما با…

وقتی دین و فلسفه به ایدئولوژی بدل می‌شوند

 نویسنده: مهرالدین مشید ایدئولوژیک شدن دین و فلسفه؛ آغاز فاجعه دین و…

انتقاد،اعتراض، پاڅون او بغاوت

عبدالصمد ازهر                 …

دل « قلب » چیست؟ 

برهان الدین « سعیدی » دل نباشد غیر آن  دریای نور…

افغانستان؛ کشوری که توسعه در آن چند بار متوقف شد

نگاهی تاریخی و فرهنگی به «آغازهای ناتمام»، از دولت‌سازی تا…

نــذر

سعید، ماشینش را جلوی در ورودی امامزاده پارک کرد. پیاده…

انشاء

خانم "میر"، معلم کلاس سوم "شهید شمسه"، رو به دانش‌آموزان…

اسراف

"رها" دست مادرش را سفت گرفته بود، که در شلوغی…

«
»

شرایط بد کنونی- مسبب نعمت الهی  چو از بین رفتن مفسدان جمهوری بنام شده است!

(قدرت بنیادهای فکری دولت ملت- خودآگاهی اعضای جامعه)

آمدن طالب پسا ۲۰۲۱ یا انتقال قدرت به گونه نامشروع و عدم فقر زدایی و سیر فقر اقتصادی٬ سیاسی اجتماعی بطور روزافزون و عدم برنامه مطلوب گروه حاکم٬ برای بیرون رفت بسوی مشروعیت و فقرزدایی نباید جبر تاریخ و جبر طبیعی اذعان عمومی و بدوی افکار عمومی کند.

از طرفی فراری شدن جنگ سالاران٬ تکیه داران قومی و تکنوکرات های دو پاسپورته٬ در مقدم واحب است٬ تا شکرانه آن را در حضور خدا ادعا کرد٬ و به محکمه شان هم کوشید٬ قابل یادآوری است که ماکیاولی در شهریار جمهوری را بهترین می داند ولی در صورت عدم فضلیت آن٬ جمهوری را پیشنهاد نمی کند٬ البته در دید وی مردم ایتالیا آن زمان بوده٬ که گزینه سلطنتی مستبد را٬ به منظور اینکه مردم به توسعه انسانی بر ایجاد پایداری جمهوریت برسند لازم می داند٬ و عدم این فضلیت و موجودیت جمهوری را خطرناک استنتاج می کند٬ زیرا در این حالت مردم خودشان یکی دیگر شانرا نیست می کنند.

فضیلت عبارت از خود گذری منافع خصوصی در مقابل منافع عمومی است٬ فضیلت حفظ توازن است٬ مثلا شاه امان الله خان به همه اشتباهات که داشت٬ نباید سرنگون می شد٬ و یا افکار عمومی آنقدر به وجه سازنده خود یا پختگی رسیده می بود٬ که رهبران نه٬ بل مردم از مصالحه ملی دکتر نجیب استفاده می کردند٬ همچنان انتخابات های دوره بیست ساله جمهوری که قطعا سازماندهی شده و غیر شفاف بود٬ به تمثیل جمهوری از بین به بالا٬ یعنی از انتخاب ولسوال و والی تا انتخابات نمایندگان مردم و فرد اول کشور٬ در ایجاد سیستم شفاف نهادینه می شد٬ صورت می گرفت.

دولت مردم و سیر حاکمیت ملی از حاکمیت فرد تا حاکمیت مردمی به گونه فلسفی می باید آسیب شناسی شود٬ و نباید به چند تحلیل سطحی رسانه ای دیداری اکتفا کردد. 

این فضلیت زمان بدست می آید٬ که سقراط عادت مطالعه چون خورد و نوشیدن را بهر عضو و اعضای جامعه پیشنهاد می کند٬ از آنجاییکه مولف و نویسندگان بیشمار داریم و محقق یا پژوهشگر که بیناد فکری ایحاد کند و مستلزم نسخه سقراط گردد کمتر٬ که رسالت سیر حاکمیت فردی بسوی مردمی تا حاکمیت ملی نیازمندی مسوولیت پذیری هر عضو از جامعه است٬ که از میان شان رهبرانی به منظور رهبردی اهداف مدینه فاضله اعلام موجودیت کنند. 

در نتیجه:

  •  تحلیل و تجزیه احکام صادر شده توسط طالبان٬ بایستی توسط علما صورت گیرد٬ در منبرهای روز جمعه اعلام گردد.
  • استنتاج حاکمیت قانون از حاکمیت مردم و سیر آن٬ در مولفه های مردم سالاری توسط پژوهش دانشگاهی بصورت برق آسا در جریان باشد.  
  • تتبین آزادی و آگاهی مردم در مقابل- حاکمیت جهل از مبانی فهم نادرست از دین و قوم گرایی٬ تشخیص فلسفی و تجویز کاربردی شود.

محمدآصف فقیری

پژوهشگر و نویسنده