جمهوری دموکراتیک کره از سپر موشکی-هستهای خود امتناع نخواهد کرد
آناتولی کوشکین (Anatoly KOSHKIN)، دکترای علوم تاریخی، استاد انستیتوی شرقشناسی، عضو اتحادیۀ نویسندگان روسیه، عضو شورای اجرایی انجمن مورخان جنگ جهانی دوم روسیه، کارشناس بنیاد فرهنگ استراتژیک
ا. م. شیری- رهبری جمهوری دموکراتیک خلق کره در سال ٢٠١٨ مرتکب اشتباه مرگبار شد. بطوریکه سایت هستهای و سه تونل از جهار تونل آزمایش آن را از بین برد. اما با اولین مشاهدۀ گستاخی آمریکا و اقمارش، در سال ٢٠٢٠ اشتباه خود را بگونهای اصلاح کرد که به اتکای توان دفاعی خود، امروز کسی نمیتواند به این کشور بگوید بالای چشمت ابروست. اما حاکمیت جمهوری اسلامی ایران برعکس، در مقابل فشارها و تهدیدهای روانی- تبلیغاتی، اقتصادی- مالی، نظامی- تروریستی آمریکا و شرکایش تسلیم شد؛ به مذاکره بر سر حق طبیعی کشور با آنها تن داد؛ به خدا توکل کرد و… نتیجه این شد: ترور و کشتار هزاران شهروند بیهیچ گناه، از جمله دانشآموزان مدارس ابتدایی؛ چندین ده نفر از اساتید و دانشمندان هستهای؛ دو- سه لایه از فرماندهان ارشد نظامی، وزرا و رهبران نیروهای دفاعی و سیاسی تا رهبر کشور؛ ویرانی و نابودی بخش اعظم زیرساختهای حیاتی، مراکز علمی- تحقیقاتی، تحصیلی- دانشگاهی، بیمارستانی- درمانی، تاریخی- فرهنگی؛ نابود اقتصاد کشور بدست عوامل داخلی رژیمهای آنگلوساکسونی و بسیاری دیگر. با این حال، بعد از ربع قرن عقبنشینیهای پیاپی، هنوز هم با توهم دستیابی به توافق با هیولای جهانخواری بنام امپریالیسم آمریکا، به مذاکره با واسطهگری «خدیجه کوره» (قطر و پاکستان) ادامه میدهد. توافق بر سر چه؟ بر سر حق طبیعی کشور! طنز ماجرا این است که با اباطیل مختلف، آن را توجیه هم میکند. زهی خیال باطل!
پس، چارۀ این عقبنشینیهای پیاپی که به بیماری مزمن حتی در میان بخش قابل توجهی از جامعه تبدیل شده است، چیست؟ گویند «بازگشت از نصف ضرر، خودش سود است». مانند تجربۀ کرۀ شمالی، قطع مطلق هر گونه مذاکرۀ مستقیم یا با واسطه با آمریکا و اقمارش بجز دادخواهی بینالمللی، درخواست تأدیۀ خسارات و تلفات!
*-*-*
پیونگیانگ هرگونه گفتوگو درباره «غیرهستهایسازی» کرۀ سوسیالیستی را متوقف میکند
اگر اشتباه نکنم، من، بیست سال پیش، نویسندۀ این سطور بار دیگر در پاییز سال ۲۰۰۶، بهعنوان استاد مدعو دانشگاه اقتصاد و حقوق اوزاکا به ژاپن سفر کردم تا در یک پروژۀ پژوهشی شرکت نموده، مطالب تکمیلی برای نگارش کتاب بعدی خود گردآوری کنم. طبق معمول، در جریان این مأموریت علمی، دیدارها و گفتوگوهای فراوانی با دانشمندان، سیاستمداران، تحلیلگران سیاسی، روزنامهنگاران و نیز، بهاصطلاح، با مردم عادی ژاپن انجام گرفت. آنچه برای من شگفتآور بود، این بود که همگی، بهجای پرداختن به موضوعات همیشگی روابط دوجانبۀ ژاپن و روسیه، پیش از هر چیز، مسئلۀ آزمایش بمب هستهای در جمهوری دموکراتیک خلق کره را مطرح میکردند.
واکنش ژاپنیها به این رویداد در کشور همسایه و غیرهمسو، صرفاً نگرانی نبود، بلکه حالتی از ترس و واهمه و حتی، به تعبیر امروزی، «آلارمیسم» یا «هشدارگرایی» افراطی داشت. آنها میگفتند: «از این پس باید زیر شمشیر داموکلس زندگی کنیم. زیرا، از رژیم غیرقابل پیشبینی خاندان کیم هر چیزی را میتوان انتظار داشت. اگر جلوی آن گرفته نشود، ژاپنیها و کرۀ جنوبی نیز، خواهناخواه، به فکر دستیابی به سلاح هستهای خواهند افتاد و این کار زیاد هم طول نخواهد کشید…»
توضیحات من مبنی بر اینکه سلاح هستهای و سامانههای موشکی حامل آن در اختیار پیونگیانگ، اصولاً تهدیدی برای ژاپن محسوب نمیشود و صرفاً نقش یک ابزار بازدارندۀ دفاعی را ایفا میکند. هدف از این سلاح صرفاً جلوگیری از هرگونه تلاش برای حمله به کرۀ شمالی و نابودی رهبری و موجودیت این کشور است، با تردید و بدبینی روبهرو میشد.
آزمایش هستهای سال ۲۰۰۶، موجب تصویب قطعنامه ۱۷۱۸ شورای امنیت سازمان ملل متحد شد . این قطعنامه تحریمهایی را شامل ممنوعیت صادرات برخی انواع تسلیحات، مواد و تجهیزات به کرۀ شمالی وضع کرد. یعنی اقلامی که میتوانستند به برنامههای مرتبط با سلاح هستهای، موشکهای بالستیک یا دیگر سلاحهای کشتار جمعی کمک کنند. پس از آن نیز شورای امنیت سازمان ملل چندین بار دیگر رژیم تحریمها علیه کرۀ شمالی را تشدید کرد.
در سالهای بعد، همزمان با پیشرفت کرۀ شمالی در توسعۀ سلاحهای هستهای و سپس گرماهستهای و همچنین ساخت موشکهای بالستیک پیشرفته، آمریکا، ژاپن و کره جنوبی تلاش کردند پیونگیانگ را به پذیرش مذاکرات دربارۀ «غیرهستهایسازی» شبهجزیرۀ کره، یعنی متقاعد کردن رهبری کرۀ شمالی به کنار گذاشتن برنامههای هستهای و موشکی خود وادار کنند.
در ۲۱ آوریل ۲۰۱۸، رهبر کرۀ شمالی، کیم جونگ اون، اعلام کرد که کشورش آزمایشهای هستهای را متوقف میکند و به روند جهانی خلع سلاح هستهای میپیوندد. او همچنین اطمینان داد که کرۀ شمالی سلاح هستهای و فناوریهای مربوط به آن را به کشورهای دیگر منتقل نخواهد کرد. در ماه مه همان سال نیز سایت آزمایش هستهای پونگیری تعطیل شد و سه تونل از چهار تونل آزمایشی آن از طریق انفجار از بین برده شد.
با این حال، آمریکا خواستار خلع سلاح یکجانبه کرۀ شمالی بود. همزمان، واشنگتن و پنتاگون مؤلفۀ هستهای را وارد سناریوهای رزمایشهای مشترک با ژاپن و کره جنوبی کردند و بهگونۀ تحریکآمیز، ورود ناوهای هواپیمابر تهاجمی آمریکا و زیردریاییهای مجهز به سلاح هستهای را به بنادر کرۀ جنوبی سازماندهی کردند.
در ژانویۀ ۲۰۲۰، مقامات کره شمالی اعلام کردند که دیگر به تعلیق یکجانبۀ آزمایشهای هستهای و پرتابهای آزمایشی موشکهای بالستیک قارهپیما پایبند نخواهند بود.
در سپتامبر ۲۰۲۳، مجلس عالی خلق جمهوری دموکراتیک خلق کره، قانونی را برای اصلاح قانون اساسی این کشور تصویب کرد که بر اساس آن، جایگاه نیروهای هستهای و توسعۀ شتابان آنها بهمنظور تضمین حق موجودیت کشور، بازدارندگی در برابر جنگ و حفظ صلح و ثبات در منطقه و سراسر جهان در قانون اساسی تثبیت شد.
رهبر کرۀ شمالی، کیم جونگ اون، اصلاح مادۀ ۵۸ فصل چهارم قانون اساسی این کشور، مادۀ مربوط به توسعۀ سریع نیروهای هستهای را یک «رویداد تاریخی» توصیف کرد. وی گفت: «وظیفۀ تاریخی و سیاسی ضروری، یعنی تضمین سیاست هستهای کشورمان، که یک قدرت هستهای به معنای واقعی کلمه است، در عالیترین قانون جمهوری با موفقیت درخشان به ثبت رسید». او همچنین خاطرنشان کرد که «مبارزۀ مقدس مردم» برای تحقق سیاست هستهای در قانون اساسی ثبت شده است.
کیم جونگ اون همچنین این اصلاحات قانون اساسی را یک «سلاح سیاسی و قدرتمند» خواند. به گفتۀ او، تقویت نیروهای هستهای «عادلانهترین و بهموقعترین اقدام است که با الزامات دوران کنونی مطابقت دارد». وی افزود: «تمام جهان این واقعیت را به رسمیت میشناسد که جمهوری ما در شرایط رویارویی طولانیمدت با بزرگترین دارندۀ سلاح هستهای جهان، یعنی آمریکا، خطرناکترین دولت نظامی جهان و همچنین، متحدان آن، ناگزیر باید برای دفاع از خود به سلاح هستهای مجهز باشد».
با این حال، آمریکا، ژاپن و کرۀ جنوبی همچنان از پیونگیانگ میخواهند که دربارۀ خلع سلاح هستهای وارد مذاکره شود. این موضوع رهبری کرۀ شمالی را بر آن داشت تا به این مسئله بهطور قطعی پایان دهد و عملاً آن را مختومه اعلام کند. سخنگوی وزارت امور خارجۀ کره شمالی در این باره اظهار داشت:
«خلع سلاح هستهای جمهوری دموکراتیک خلق کره، هم از لحاظ نظری و هم از نظر عملی، بهطور کامل پایان یافته، کاملاً مختومه و بههیچوجه قابل بازگشت نیست».
وزارت امور خارجه کرۀ شمالی تأکید کرد که بیانیههای آمریکا، ژاپن و کره جنوبی دربارۀ خلع سلاح هستهای، که دیگر نه از نظر سیاسی موضوعیت دارند و نه از نظر عملی قابلیت اجرا، هیچ تأثیری بر جایگاه کرۀ شمالی نخواهند داشت. در این بیانیه آمده است که مفهوم «خلع سلاح هستهای» در وهلۀ اول باید دربارۀ تلاشهای ژاپن و کره جنوبی برای دستیابی به سلاح هستهای خودشان به کار رود که به ادعای این بیانیه، با حمایت آمریکا وارد «مرحلۀ بسیار خطرناک» شدهاند. همچنین این مفهوم باید شامل گرایش کشورهای عضو ناتو، که در سازوکارهای استفاده مشترک از تسلیحات هستهای آمریکا مشارکت دارند، به سوی تقابل هستهای نیز باشد.
پیشتر، در ماه مارس همان سال، کیم جونگ اون در سخنرانی برنامهای خود در نخستین نشست مجلس عالی خلق کرۀ شمالی در دورۀ پانزدهم اعلام کرده بود که کشورش هرگز از جایگاه خود بهعنوان یک قدرت هستهای چشمپوشی نخواهد کرد. وی گفت: «دولت جمهوری دموکراتیک خلق کره همچنان بهطور استوار جایگاه کشور بهعنوان یک دولت هستهای را، که کاملاً برگشتناپذیر است، تقویت خواهد کرد و بهصورت تهاجمی مبارزه علیه نیروهای متخاصم را گسترش خواهد داد تا تمامی اقدامات تحریکآمیز آنان علیه جمهوری ما را در هم بشکند».
خبرگزاری مرکزی کره نیز گزارش داد که کرۀ شمالی در عین حال تصمیم گرفته است توان هستهای خود را هم از نظر کیفی و هم از نظر کمی تقویت کند. این تصمیم در نشست کمیسیون مرکزی نظامی حزب کارگران کره، به ریاست دبیرکل حزب کارگران و رهبر کره شمالی، کیم جونگ اون، اتخاذ شد.
این خبرگزاری اعلام کرد: «در این نشست، تصمیماتی دربارۀ نوسازی زیرساختهای فنی سامانههای رزمی و نیز تقویت نیروهای هستهای از لحاظ کیفی و کمی اتخاذ گردید».
اتهامات علیه پیونگیانگ مبنی بر اینکه در اختیار داشتن سلاح هستهای از سوی این جمهوری، تهدید جدی برای کشورهای همسایه و آمریکا ایجاد میکند، بیاساس است. زیرا، کرۀ شمالی، طبعاً، قصد حمله به هیچ کشوری را ندارد. علاوه بر این، زرادخانۀ بازدارندگی هستهای کرۀ شمالی با توان عظیم تسلیحات کشتار جمعی آمریکا قابل مقایسه نیست.
در واقع، همانگونه که سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجۀ روسیه، اخیراً اظهار داشت: «عنصر هستهای اکنون به رزمایشهای نظامی سهجانبه آمریکا، جمهوری کره و ژاپن، که بهشدت گسترش یافتهاند، نیز وارد شده و عوامل تحریکآمیز جدی دیگری را به وضعیت شبهجزیره کره افزوده است».
وی همچنین خاطرنشان کرد: «در پوشش تبلیغات دربارۀ وجود تهدیدهایی فرضی علیه غرب که گویا از منطقه دریای چین جنوبی، دریای چین شرقی و تنگۀ تایوان سرچشمه میگیرند، ایدۀ تشکیل یک ائتلاف نظامی جدید، نمونۀ مشابه ناتو، بهطور جدی در حال پیشبرد است. حتی نام مشابه نیز برای آن در نظر گرفتهاند: «سازمان پیمان هند ـ اقیانوس آرام»! همۀ این اقدامات، فشار خارجی بر جمهوری خلق چین، جمهوری دموکراتیک خلق کره، نزدیکترین شرکای ما در منطقه و نیز بر منافع مشروع روسیه در مرزهای شرقیاش را افزایش میدهد».
٢٣ تیر- سرطان ١۴٠۵
