ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

«
»

افغانستان سرزمین متعلق به بیست قوم وملیت است

درین کشور بنابر همزیستی تاریخی اقوام وقبایل ان هیپگونه برتری اتنیکی نمیتواند جاداشته باشد واگر به چنین برتری خواهی ها که عمدتآ از جانب افراد مغرض وبرخی منابع معلوم الحال خارجی دامه زده میشود مجال داده شود کشور یکبار دیگر داخل فاز جدید اختلافات میگردد واین در حالی میباشد که همه مسلح اند ونتیجه ان  مبتواند قابل پیشبینی باشد .

افغانستان معبر وگذرگاهی بوده برای همه کشور کشیان شرقی وغربی که خواسته اند به سرزمین افسانوی هند دست یابند .

دو عامل باعث کثرت قومی شده است ؛ یکی کوچ وکوچ کشی ها که در طول تاریخ دررهمه سرزمینها معمول بوده ودیگری عبور لشکر کشان وجهانکشایان ازین مرزوبوم .

درین معبر تاریخی بقایای جهانکشایان از اثر ایجاد پایگاه های وضع الجیشی غرض تامین امنیت راههاویا حفظ سلطه بر مناطق مفتوح زندگی کرده اند  که به مرور زمان با مردمان محل درهم امیخته اند ، روابط خویشاوندی برقرار کرده اند ، ازدواجها صورت گرفته ،  به داد وستد تجارتی وزراعت ومالداری وباغداری پرداخته شده است وبالاخره جزء نفوس همین سرزمین گردیده اند .

بقایای یونانیها از اثر لشکر کشی وفتوحات سکندر کبیر با تشکیل دولت یونان باختری واختلاط تمدن یونان بودایی ( گریکو بودیک ) درینجا وجود دارد که تا هنوز بعضی مناطق با همان نامهای یونانی یاد میشوند .

به اثر فتوحات اعراب ومقیم شدن پنجاه هزار خانواده عرب در ولایاتی چون فاریاب وجوزجان وقسمتهای از  مناطق دیگر انها با بهم درامیزی با افغانها زندگی میکنند .

بقایای لشکر چنگیز درینجا مانده است ، بازماندگان لشکر کشی ها وفتوحات امیر تیمور کورگانی بحیث یک قوم بنام تیموری ها درینجا زندگی میکنند دولت  تیموری های هرات موسس یک تمدن جدید درین سرزمین بوده است .

اثار پادشاهی بابر که تا هند شتافت واولاده اش درانجا تمدن وسلطنت باعظمت مغولیه را ایجاد نمود در افغانستان باقی است باغ بابر وچار باغ ننگرهار با درختان مثمریکه از بخارا وسمرقند اورده شده بود نمونه های ان زمان است وامروز جزء تاریخ کشورما میباشد .

ازاثر سلطه ترکها بقایای اقوام ترک جزء ملت افغانستان شده اند نام محلاتی چون دهبوری ودهمزنگ که پهلوانان وقوماندانان ترک بودند جزء نامگذاری های شاروالی کابل است .

بقایای لشکر  نادر افشار وتاسیس محلات نظامی چون افشار سیلو ، افشار دارالامان وچنداول با مردمان جا به جا شده ان ازجمله اقوام سرزمین ما است وتا امروز نامگذاری برخی کوچه ها وگذرهای شهر کهنه کابل با همان قدامت ان حفظ است شخصیت های این قوم در امور نظامی ، دفتر داری ، شعر وادب ونویسندگی جزء غنای فرهنگی وادبی کشورماست .

این اقوام در دوره های مختلف تاریخی افغانستان با شرایط اجتماعی ، اقتصادی ، سیاسی وحتی حالات جنگی ودفاعی افغانستان خودرا تطابق داده اند ودر خدمت وطن بوده اند .

قرغزها ، کازاخها ، چینایی ها ، وخانواده های تاجک وازبیک که از اثر نا ارامی های وتحولات سیاسی وجنگی ازان طرف امو به اینجا امده اند ازجمله اقوام این ملت شده اند . نام برخی محلات با همان قوم محفوظ است مثل قریه ختایان (چینایی ها)  در تخار  وغیره .

زمانی یهود ها درین سرزمین زیسته وتجارت کرده اند انها بازرگانان پوست قره قل بودند که از اندخوی تا بخارا رفت وامد داشتند .

سکها وهندو ها ازفرون گذشته در پهلوی مسلمانان افغانستان زیست باهمی داشته اند زمانی کار اسعار خارجی بدست همینها بود ، تجارت ودکانداری میکردند ، در منطقه صنعتی پلچرخی کابل سرمایگذاری صنعتی داشتند ، خدمت عسکری میکردند ، مانند همه اتباع افغانستان ازحق تحصیل رایگان برخوردار بودند ، داکتران طب بودند وامور طب یونانی را پیش میبردند انها طی گذشت قرون جزء این ملت بودند وهستند .

با حفظ تمام روشنی های تاریخی درامر زیست باهمی اقوام کشور جایی برای ایجاد تفرقه وتخدیر ذهنیتها نسبت بیکدیگر باقی نمی ماند .

وظیفه دولت است تا به حکم قانون اساسی کشور از ایجاد تفرقه وتفتین ضد وحدت ملی  جلوگیری نموده فرصتهای مساوی را برای همه مساعد سازد  تا نشود کشور به گذشته بیست سال قبل رجعت داده شود .موقع بسیار حساس است غفلت درین مورد نتایج جبران نا پدیر به بار خواهد اورد .