وحدت ملی و حکومت مشروع؛ میان امیدهای فردا و چالش‌های…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان بر سر دو راهی؛ وحدت ملی یا…

بیان ابراهیم

خانم بیان ابراهیم (به کُردی: بەیان ئیبراهیم) شاعر کُرد زبان…

کیف آزادی

رسول پویان لباس غـم برون از قـامت شـادی کنید هردم بـرای شادخـواری…

زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

«
»

مسايل اجتماعي

په ياد لري چي هغه خبره چي کارل مارکس کړي وه ( تاريخ دوه واري تکراريژي )، نن وينو چي په دغو ۴۰ کالو کي په افغانستان کي څو واري تکرار شو

مارکس په اتلسمه د برومر لويي بناپارت کتاب کي ليکلي وو چي تاريخ يو واري په کميدي شکل او يو واري په خونين ډول تکراريژي ( دوه واري )، خو موږ وليدل چي ۹ واري هم په کميدي ډول او هم په خونين ډول تاريخ  په افغانستان کي تکرار شو ( دغو تاريخ په ۴۰…

بیشتر بخوانید

جاگزینی تک روی های قومی در حکومت

                    نوشته ی : فروغی      تقریباً تمام گروه ها ، تنظیمها و شخصیت های سیاسی و مدنی ، از تک روی های قوم گرایانه ی ارگ وگسترش روزافزون فساد در حکومت شکایت دارند .      تقریباً رهبران همه گروه ها ، رهبران و قوماندانان برجسته ی جهادی…

بیشتر بخوانید

په راتلونکو ټاکنو کې ګډون ولې اړين دی؟

بلاخره له بلها جنجالونو او کشمکشونو وروسته حکومت اعلان کړی چې د روان کال د تلې مياشتې په ۲۸ مه نېته به په ټول هېواد کې د ولسواليو شوراګانو او پارلمان سرتاسري ټاکنې ترسره کيږي. د ورې په ۲۵ د ټاکنيزو کارتونو اخيستلو بهير هم پیل شو. دلته په ټاکنو کې د خلکو د ګډون…

بیشتر بخوانید

د برښنا پايې ولې شهيدانې کيږي؟

څو ورځې وړاندې د بغلان په دوشي کې وسله والو طالبانو د برښنا پايه چپه کړې چې له امله يې د کابل ښار پنځه ميلونه وکړي د يو شمېر نورو ولايتونو په مليونونه وګړي په تورو تيارو کې شپې سبا کوي. کابل ښاریان وايي، په ورځنيو چارو سربېره د دوی صنعتي، تولیدي او نورې سواداګریزې…

بیشتر بخوانید

طلايې فرصت؛ طالبان کولی شي ځان ثابت کړي چې ولس کې څومره ځای لري

طالبانو ته د ولسمشر غني د کمساري وړانديز چې ويلي يې و که طالبان له جنګه لاس واخلي، د سیاسي ګوند په توګه به یې په رسمیت وپېژني، بندیان به یې خوشي کړي او ګڼ نور امتیازونه به ورکړي؛ اوس يو ځل بيا غني له طالبانو غوښتي چې که غواړي ځان ثابت کړي چې په…

بیشتر بخوانید

افزایش تلفات ملکی در افغانستان نگرانی های سازمان ملل را برانگیخته است

نویسنده : زینب سازمان ملل متحد یا یوناما در افغانستان بار دیگر از طرف‎ های درگیر جنگ در افغانستان خواست که برای حفاظت افراد ملکی تلاش بیشتر کنند. یوناما این خواست را چند روز پیش در گزارش سه ماهه‎اش در رابطه به تلفات افراد ملکی در افغانستان مطرح کرد. یافته‎های یوناما نشان می‎دهد که از…

بیشتر بخوانید

آتش زدن مکاتب به وسيله طالبان و به دستور پاکستان هنوز هم در کشور ادامه دارد

نویسنده : مهرالدین مشید از آنجا که زیربنا های آموزشی مانند زیربنا های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی در افغانستان به مثابۀ ستون فقرات زنده گی مردم آن به شمار رفته و حیثیت حیاتی را برای آنان دارد. واضح است که حمله کردن و آسیب رساندن به هر یک از این زیربنا ها تحت هر…

بیشتر بخوانید

چرا طالبان زیربنا های آموزشی را مورد حمله قرار می دهند؟

نویسنده : زینب زجاهر گریزنده چون تیر باش   …. نیامیخته چون شکر شیر باش از آنجا که زیربنا های آموزشی مانند زیربنا های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی در افغانستان به مثابۀ ستون فقرات زنده گی مردم آن به شمار رفته و حیثیت حیاتی را برای آنان دارد. واضح است که حمله کردن و آسیب…

بیشتر بخوانید

که پاکستان کونړ ته چپ ګوري، سترګې پرې راوباسئ

پر کونړ د پاکستاني مليشو راکټي بريدونه کومه نوې خبره نه ده، ورته پيښې کلونه کيږي چې نه يواځې په کونړ بلکې په ننګرهار، نورستان، خوست او کندهار کې هم ترسره شوي دي آن ځينې وختونه پاکستانۍ الوتکې د افغانستان خاورې ته ننوتې او په عامو خلکو يې بمبار هم کړی دی. اوس په تازه…

بیشتر بخوانید

څوک افغانستان ته نجات ورکولاي شي ؟؟؟؟

هر انسان چي د استعمارګرو او اشغالګرو تر اداره او قدرت او حاکميت لاندي ژوند وکړي د هغوي دوطن پرستي احساس ، دآزادي او استقلال احساس د خودمختاري احساس ورکيژي او ټوله مفکوره او عقيده يي هم اشغالګروته ورته پاتي کيژي ، ۸۰ فيصده افغانان نن چي په وطن کي دي داشغالګرو نوکران او آغابلي…

بیشتر بخوانید

د افغانستان يتيمان

ولي څوک يتيم شي ، څنګه يتيم کيژي ، دچا له لاسه يتيميژي ، يتيم خواړه لري ، يتيم کالي لري ، يتيم کور لري ،يتيم خوشحالي لري ، يتيم زړه لري ، يتيم مکتب ته ځي ، يتيم اختر او برات لري ، يتيم ته څوک مرسته هم کوي که نه، يتيم نه خداي…

بیشتر بخوانید

افغانستان در جنگ استخباراتي

افغانستان در يك جنگ استخباراتي و فرسايشي باخصوصا كشور هاي همسايه اش مثل آي اس آي،سپاه و … قراردارد.  اين نهادها كارمندان يا أشخاصي را در پست هاياستخباراتي شان مقرر ميكنند كه از نگاه سنپخته، از نگاه تجربه و دانش نهايت با تجربه و بادانش و حرفه يي ، از نگاه وفاداري نهايتوطندوست و عاشق وطن شان كه دين إيمان و …همه داروندارشانرا بخاطر منافع كشور شان(امنيت ، بقاه و خودياري) حاضرند بدهند. نتيجهكاري شان هم پلان و پاليسي و استراتيژي هايميسازند و تطبيق ميكنندكه دنيا را به حيرتميندازند. طالب ميسازند، داعش ميسازند، هشتشبي ميسازند و ….. و كشور هارا تاراج ميكنند و ازدنيا باج ميگيرند در حاليكه امنيت خودشانپابرجاي است.   اما در افغانستان؟ حمله انتحاري، قتل و كشتار و دزدي.  شاريده گي و فساد در نهادهاي  از اوج اش همگذشته است.  هرروز انسانهاي اين كشور گوسفندوار بهكشتارگاه برده ميشوند.  سبب اش چه بوده ميتواند؟  سبب اش حذف كادر هاي مسلكي كارا ومؤثر بنام هاي تقاعد، بي واسطه ، قومي وزباني ، دانايي و فهم و حرفه ايي بودن ، زيربار نرفتن و زانو نزدن در برابر چند بي دانش وبيكاره و بي سواد و ……  سبب اش حزبي و قومي ساختن نهاد هايامنيتي و تقرر أشخاص بي تجربه ، غيرمسلكي و مربوط به يك حزب و يا يك گروه و…. سبب اش تقرر أشخاص ذكر شده بالا درپست هاي مهم بلند پاليسي ، اوپراطيفي،استخباراتي، مديريتي ضد بانديتيزمي و ادارهو مديريتي كارا و مؤثر و استراتيژي سازي و… كه بوي از اين واژه ها نميبرند است.  تقر ر أشخاصيكه امنيت خودشانرا گرفتهنميتوانند اما بنابر روابط قومي ، حزبي وسمتي و …. آمده اند و همه را به كشتن وبربادي ميدهند.  عدم تطبيق قانون و نقض آن از طرف دولتمداران.  رامين احمديار…

بیشتر بخوانید

 پیچیدگی سیاست ـ یک کارنامه و چندین برداشت و انتباه

  محمد عالم افتخار     در واپسین لحظات روز که ذله و کوفته از «تلاش معاش» برگشته بودم فرصتی را وقف مرور به رسانه های آشنا و مأنوس کردم. در میانه؛ این چکامه تازه محترم نجیب بارور؛ گرفتار نوعی برق گرفتگی و صاعقه زدگی ام ساخت:   ***** عقاب‌ها همه تسلیم یک مگس شده‌اند چنارهای…

بیشتر بخوانید

جنګهاي مسلمانها

هموطنان عزيز فکر تان است که همين ۱۷ سال مسلمانها عليه مسلمانها در افغانستان مي جنګد ( افغان مسلمان عليه افغان مسلمان )، وخوب به ياد داشته باشيد که ابدا اين جنګ مسلمان ها خاتمه نه دارد ؟؟؟؟؟  دربين اين ها ۷ تنظيم سني ، ۸ تنظيم شعيه عليه يک ديګر جنګ کردند بعدا بين…

بیشتر بخوانید

افغانستان چهل سال در آتش!

مجاهد را ساختند اردوي صدساله افغانستان را برباد كردند و تأسيسات عام المنفعه و تجهيزات نظامي اش را به  وزن آهن به پاكستان و ايرانفروختند و مردم اش را تجاوز و چور و چپاول كردند.  وقتي مجاهد رو به سوي اهلي شدن آورد و از كردار و آدمكشي و … پشيمان شد. طالب را ساختند تا باغ ها را بسوزاند، مردم را قتل عام كند و افغانستان را دو دسته به پاكستان و ايران بدهد كه كرد. بعد يك چارتا دزد عسكر گريز و هوتلي و مريض رواني و عقده يي را از خارج بنام تكنوكرات آوردند اما اينها نتنها وند زدند و به خارج انتقالدادند بلكه با مجاهد و طالب يكجا شدند و مجاهد و طالب را دوباره زنده ساختند تا سر جوال دزدي را باهم يكجا بگيرند. حالا از شيره يي قتل ها و دزدي ها و ظلمها و وحشت ها و خيانت هاي مجاهد و طالب و تكنوكرات حيوان جديدي و حشي بنامداعش ساخته اند تا مسلمان و نامسلمان و آدم و حيوان و سنگ و چوب را چك بكنند و بكشند و بدرند و بخورند. يك راه وجود دارد تا جلو اين بدبختي ها را بگيرد. ملت دست از دنباله روي و عبادت چند رهبر فاسد خاين بكشند. خدا و ملت يك رييس جمهور بدبجنگ ، با برش، عادل، باهيبت، با قانون و با أصول و در حين زمان بسيار جدي را دراين كشور پادشاه و رهبرو زعيم بسازد تا اول رهبران خاين اين چهار گروههاي مجاهد و طالب و تكنوكرات و داعش را حلق آويز كند عدالت انتقالي را بشكل درست آناجرا و قانون و حاكميت قانون را بدون استثنا بالاي همه يكسان تطبيق كند در غير آن همين بدبختي و كشتن ادامه دارد. رامين احمديار…

بیشتر بخوانید