از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

گزیده مقالات

از درازراۀ جمهوریت تا میان راۀ امارت

نویسنده: مهرالدین مشید جستجوی کوتاهه راهی برای عبور از بهانه را های جمهوریت وامارت   پس از لحظه شماری های نفس گیر و چشم انتظار های امید بخش بالاخره گفت وگو های میان افغانان در دوحه آغاز شد و نسیم گرم خوش بینی برای یک صلح باعزت و آبرومندانه در دل های مردم افغانستان  وزیدن آغاز…

بیشتر بخوانید

ملت افغانستان به يک دولت ملی، رهبران با اندیشه ملی ، با اراده قوی، وطنپرست و با غرور ضرورت دارد

نوشته از ع. بصیر دهزاد نبود رهبران با اندیشه ملی ، ترقیخواه ، مستقل، ضد نفوذ و تحمیل اراده نامشروع بیگانگان، دفاع از حق خود رادیت مبتنی بر حاکمیت ملی ، تمامیت ارضی ، ملت افغانستان را درفقر، محرومیت و حسرت ازاین ارزش های بالا قرار داده است. آغاز و تداوم جنگ در بیش ازچهل…

بیشتر بخوانید

افغانستان از نقطهء عطف تا آستانهء یک گذار

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان پس از سال ۱۳۵۲ تا کنون چهار نقطهء عطف را پشت سر نهاده است که پی آمد آن تاسیس چهار جمهوریت در این کشور بوده است. کودتای داوود نخستین نقطۀ عطف در تاریخ کشوربود که منجر به تاسیس «جمهوریت» در افغانستان شد و بعد از آن کودتای هفت ثور رخ داد…

بیشتر بخوانید

سقف الزامیت موافقتنامه امنیتی برای واشنگتن!

عبدالاحمد فیض بعد از پيام تويتري رئيس جمهورترامپ مبني برخروج كامل نيرويهاي نظامي كشورش تا جشن كرسمس از افغانستان، موضوع الزاميت حقوقي ايالات متحده درقبال معاهده امنيتي ودفاعي آن كشور با افغانستان در محافل سياسي در داخل وخارج افغانستان بالاگرفته وعده از صاحب نظران بدين باورهستند كه واشنگتن در صورت خروج زودهنگام از افغانستان، درقبال…

بیشتر بخوانید

پذیرایی از عبدالله بحیث میراث دار مسعود و جبهۀ پیشین شمال یا رئیس شورای مصالحه

نویسنده: مهرالدین مشید کار دست نظامیان پنجابی؛ جندای طالبان هم پاکستانی پس از سفر داکتر عبدالله به پاکستان و استقبال بی سابقۀ مقام های نظامی و ملکی این کشور از او و هیئت همراه اش امید های تازه ای برای صلح افغانستان پیدا شده است. شماری این گرم جوشی مقام های پاکستانی را مثابۀ  نشان…

بیشتر بخوانید

قانونیت در زمان ریاست جمهوری شهید دکتور نجیب الله

درجریان حوادث قبل از سقوط حاکمیت ح.د.خ.ا.( حزب وطن) درکنار دوام جنک ، غرب ، پاکستان وجهادی ها تبلیغات وسیع را بر ضد حاکمیت وقت پیش میبردند . این تبلیغات بصورت موازی باهم روی دو اصل متمرکز بود : ۱– مسائل مربوط به اساسات واحکام دین اسلام ( پاکستان ومجاهدین ) ۱– مسائل مربوط به…

بیشتر بخوانید

از اشتباه بزرگ تاریخی تا اشتباهء بزرگ استراتیژیک امریکا

نویسنده: مهرالدین مشید بیست سال جنگ آمریکا در افغانستان با توجه به عقب گرد و سازش هایش با طالبان در توافقناۀ دوحه و بویژه این که ترامپ طالبان را زرنگ و باهوش خواند و آنان را از جمله مردانی خطاب کرد که ارزش مذاکرات را دارند، به اثبات رساند که حملهء آمریکا به افغانستان به…

بیشتر بخوانید

رقابت اقتصادی و سیاسی قدرتهای بزرگ برسررهبری جهان

نویسنده.– محمد عوض نبی زاده بعد از سقوط شوروی سابق که حالا اتحاد موقت میان چین و آمریکا ازمیان رفته و جایش را به رقابت  اقتصاد جهانی داده است و محصولات و کالاهای چینی تمامی بازارهای جهان را اشغال کرده ودر عین حال چین تلاش دارد تانفوذش را در جنوب آسیا،آسیای مرکزی ، خاورمیانه و…

بیشتر بخوانید

جمهوریت وامارت یا تقابل دموکراسی وبنیاد گرایی

در افغانستان که اکثریت قریب به تمام اتباع ان مسلمان هستند هویت وشناسایی شخص بر بنیاد دین نه بلکه بر بنیاد تعلق تباری تثبیت میشد یعنی تعلق به قوم یا ملیت . موقف اجتماعی هر شخص نظر به تعلق طبقاتی وقشری اش که عمدتآ خان ودهقان یا نوع پیشه وحرفه یا مصردفیت دولتی بود معین…

بیشتر بخوانید

سرزمین آغشته با خون و نگرانی مردم خسته از جنگ

نویسنده: مهرالدین مشید گفت وگو های دوحه و نگرانی جدی زنان و مردان افغانستان . قرار است، دوشنبه ۲۴ سنبله دوحه میزبان بزرگ ترین نشست تاریخی میان نماینده گان دولت افغانستان و طالبان باشد. این نشست در واقع سرنوشت جنگ چهل سالهء افغانستان را رقم می زند و سرنوشت افغانستان و مردمش را تعیین می…

بیشتر بخوانید

مذاکرات صلح قطر، میدان تبارز اراده واقعی برای صلح و یا تسلیم به اهداف بیگانه گان

نوشته از ع. بصیر دهزاد مزاکرات قطر که نام بین الافغانی را بر پیشانی دارد، مرحله حساس و تاریخی و میدان استفاده ازیک زمینه و امکان گذار به صلح، تمکین به اراده، خواست مردم مظلوم ، پذیرش تمدن و فرهنگ ، سیاست باز، تمکین به ارزش های پذیرفته شده دنیای معاصر، استقلالیت اراده و خارج…

بیشتر بخوانید

چرا امریکا با جنگ زندگی میکند ؟

آغای خلیلزاد درمصاحه ای گفت :” امریکا به اجازه کس در افغانستان نیامده و به اجازه کس ضرورت  نداریم که از افغانستان برآئیم .” رشد اقتصادی امریکا در جریان جنگ سرد باعث شده است تا مجتمع بزرگ تسلیحاتی ان درین رشد نقش بلند داشته باشد . فراورده های این مجتمع باید به مصرف برسد تا…

بیشتر بخوانید

مختصر سخنانی پیرامون نظام سازی های هوس آلود یا تداوم جنایات وبربادیها

نصیراحمد مومند در سیستم های بنام  وحدت  ملی ، وسیع البنیاد,فدرالی وغیره  حکومت کردن موثر وجدی جای ندارد۰سد بزرګی در راه رفورمیزه کردن جامعه قرارمیگیرد ۰ دولتهای  یاگروب های   عضودر ایالتها نه تنها براساس منافع ایالتی، بلکه هم بر اساس اجندای  منافع حزبی شان تصمیم میګیرند ۰آنها در حقیقت تقریبا همیشه درحال مبارزات انتخاباتی وکسب وتقسیم قدرت  میباشند وموانعی میشوند در راه اتخاذ تصامیم سیاسی ۰ (نمونه نزدیک وزنده اپوزیسیون متلون ورنګه…

بیشتر بخوانید

شتاب زده گی سیاسی و ضعف مدیریتی کشور را به پرتگاه کشانده است

نویسنده: مهرالدین مشید اوضاع سیاسی کشور خیلی حساس و خطر ساز شده و هر لحظه حساسیت آن بیشتر و بیشتر می شود. به هر اندازه ای که حساسیت اوضاع جدی تر می شود، به همان میزان مدیریت آن دشوارتر و پیچیده تر از گذشته می شود. حتا گفته می توان که ناکارآیی و سوء مدیریتی…

بیشتر بخوانید

افغانستان قربانی جنگ سرد یاموقعیت جیو استراتژ یکش بوده است ؟

این سرزمین کوهستانی محاط به خشکه جبرآ در تعاملات میان کشور ها کشانیده شده است وگرنه به حیث منطقه کمتر شامل شده در مناسبات میان امپراطوری ها به شکل تجرید شده درین گوشه اسیا باقی می ماند . تاسیس امپراطوری هند برتانوی درحاشیه شرقی وجنوبی افغانستان ورقابت کشورهای اروپایی با انگلیس توجه کشورکشایان را به…

بیشتر بخوانید