دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انسان؛ در جست ‌وجوی خویشتن (1)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی پیشگفتار : انسان از نخستین…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

«
»

کودتای نیم پز استانبولی !

مختصات کودتای ۱۵ ژوئیه 2016 ترکیه : در کودتای “نافرجامی” که جمعه شب در ترکیه آغاز شد، نزدیک به 200 تن کشته، ۱۴۴۰ نفر زخمی و ۲۸۳۹ تن از نیروهای مسلح این کشور بازداشت شدند. روز شنبه، دولت ترکیه اعلام کرد که قدرت را دوباره در اختیار گرفته است. رجب طیب اردوغان رئیس جمهور این کشور گفت کودتاگران شدت مجازات خواهند شد و قول داد که نیروهای ارتش را تصیفه خواهد کرد. همچنین ۲۹سرهنگ و ۵ ژنرال ارتش ترکیه از سمتِ خود برکنار شدند.شب گذشته، دهها هزار تن به درخواست رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری این کشور در استانبول و آنکارا راهیِ خیابانها شدند تا با کودتای نیروهای ارتش مقابله کنند. همچنین مناطق خاصی از سوی عوامل کودتا بمباران شد. همچنین کودتاگران کنترل دو شبکه تلویزیونی این کشور را برای مدتی در اختیار گرفتند و در یک بیانیه تلویزیونی دولت اردوغان را به نقض دموکراسی محکوم کردند. هشت تن از نظامیانی که در این کودتا شرکت داشتند با یک هلیکوپتر وارد خاک یونان شده و سپس از این کشور تقاضای پناهندگی سیاسی کرده اند.

کودتا کوششی از سوی یک ائتلاف سیاسی غیرقانونی برای براندازی رهبران حکومت موجود است که از طریق خشونت یا تهدید به آن انجام می‌گیرد. در شرایط فعلی سیاسی جهان موضوع کودتا غالبا منسوخ شده محسوب میشود . در قرن پیش و در تضاد بین شوروی سابق و غرب ، کودتا تنها سلاح موثر غرب در مقابله با شوروی سابق بود . یعنی در قرن بیستم هر کودتایی در هر جای کره زمین توسط سرویسهای غربی طراحی و اجرا میشد . روش شوروی سابق هم تحریک یا حمایت از گروههای مسلح درمخالفت با غرب در جغرافیای مختلف بود . آمریکای لاتین و خاورمیانه میدانی مانورعملی برای طرفین بود . بعد از فروپاشی شوروی ، غرب هم روشش را عوض کرد و روی سمت دادن مشخص بر افکار عمومی متمرکز شد .

در آوریل 2002 در ونزوئلا بر علیه (هوگو چاوز) رئیس جمهور این کشور نظامیان آخرین کودتا را در امریکای لاتین کردند . چاوز و تمامی هیت دولت بازداشت شدند اما مدت کوتاهی بعد کاخ سفید به اطلاع نظامیان ونزوئلا رساند که به این روش منسوخ شده کردیت سیاسی نمیدهد . چاوز با دسته اش سالم به قدرت بازگشت . در کودتای جدی دستگیری وزرای دولت و نزدیکان حکومت توسط کودتاچیان یکی از قدمهاست و یا مثل شیلی همه قتل عام میشوند . در اینجا نه تنها اردوغان (رئیس جمهوری ترکیه) بلکه هیچ یک از وزرای کلیدی دستگیر، بازداشت ویا کشته نشدند . اغلب کشته شده ها سربازان عادی و یا مردم بودند . تقریبا تمامی سربازان هم از موضوع کودتا خبر ندارند و فکر میکردند باید با تانک در خیابان کیملیک چک کنند !

در کودتای واقعی سیستم ارتباطات معمولا مختل میشود . پایتخت و مراکز حساس دولتی هدف است . در اینجا هیچ ارتباطی مختل نیست و تانکها در استانبول یعنی شهری توریستی تسلیم میشوند . در آنکارا و بمباران کاخ ریاست جمهوری تقریبا کاخ سالم است و تمام شلیکها به اطراف آن خورده است . کودتاگران وارد یک ایستگاه تلویزیون میشوند و از خانم مجری خواهش میکنند که وقوع کودتا را به اطلاع عموم برساند . خانم مجری هم سفارش چای و قلیان برای کودتاگران میدهد تا سرشان گرم شود و بعد با تلفن اردوغان را و پیامش را برای مردم پخش میکند ، طی این لحظات کودتاگران هم مثل ببوگلابی مشغول رفع خستگی هستند ! بعد پخش پیام اردوغان بقیه سناریو ادامه پیدا میکند !


ارتش ترکیه در رتبه‌بندی جهانی ششمین ارتش بزرگ دنیا و در پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) پس از آمریکا، بزرگ‌ترین ارتش در بین هشت کشور عضو را دارا می‌باشد . ارتش ترکیه از زمان جنگ جهانی اول بیشترین تجربه را در انواع کودتا دارد . سنتا یک شورای نظامی سیستم سیاسی حاکم را کنترل میکرد. برای موفق شدن کودتا میدانندکه حداکثرهماهنگی با ارگانهای دولتی مثل پلیس و امنیت وتمامی بخشهای دیگر لازم است . مطابق اظهارات دولت آنکارا، کودتا توسط چند تن از افسران و نه از طرف ژنرال‌ها انجام شده است . این اخبار سوالاتی را مطرح می‌کنند، زیرا تلاش برای کودتا بدون حضور فرماندهان ارتش امری جدید در تاریخ ترکیه است. اگر چه شکاف بین نظامیان قابل تصور است ، اما ظاهرا ژنرالهای بالا وبا تجربه همگی خواب بودند ، میت سرویس امنیت ترکیه بی خبر است و تعدادی افسر همینطوری و یواشکی زدند به دل تاریخ ! سناریو و اجرایش بیشتر به نقالی قهوه خانه قنبر شبیه است .

به گزارش رسانه های ترکیه «دنیز بایکال»، رهبر سابق حزب جمهوری خواه خلق، بزرگ ترین حزب مخالف و وارث سیاست های آتاتورکی در ترکیه، گفت: «اردوغان برای تغییر قانون اساسی، فیلم کودتا علیه قانون را ترتیب داد تا طرح خود را در حکومت ریاستیِ محض، اجرایی کند». وی افزود: «همان طور که در روایت رسمی کودتا آمده، کودتاچیان موفق شدند به طور گسترده بر تانک ها، جنگنده های اف 16 و زرهپوش های نظامی سیطره یابند . اما بعد ناگهان به دلیلی ناشناخته از تمام آن چه تحت سیطره درآورده بودند دست کشیدند».

اردوغان بعد از شکست کودتا تاکنون بیش از 6000 تن را بازداشت کرده است ، صدها قاضی را بازداشت یا اخراج نموده است . در همین رابطه پنج عضو دادگاه عالی ترکیه نیز اخراج شدند . ظاهرا کودتای اسلامی اردوغان قرار است تا به شکلی ” مدنی” سکولاریسم را دفن کند ! نمیدانم موفق میشود یا نه ؟ فقط میدانم که ترکیه اردوغان روز به روز ضعیف تر میشود و اگر مردم ترکیه دوست دارند تا اردوغان یا خمینی حاکمشان باشد ، مبارکشان…

اسماعیل هوشیار