جوان افغانستان؛ از فروپاشی امید تا ضرورت رستاخیز فکری و…

 نویسنده: مهرالدین مشید در تاریخ ملت‌ها، گاهی فاجعه تنها در ویرانی…

ولادیمیر مایاکوفسکی

برگردان. رحیم کاکایی نگاه لنین به فوتوریسم و مایاکوفسکی  چهره‌ کلیدی فرهنگ…

زنان و تولید علم در تاریخ تمدن اسلامی !

مقدمه زنان مسلمان ، از خانه تا دانشگاه ، از مسجد…

کودتای داوود؛ آغاز فصل پرآشوب تاریخ معاصر افغانستان

نویسنده: مهرالدین مشید کودتای  ۲۶ سنبله ۱۳۵۵ سرآغاز تراژدی نیم‌قرن افغانستان کودتای…

         وحدت خواست مبرم زمان است

هرکه دورافتاده شد ازاصل خویش  باز جوید روز گاری وصل خویش اصالت…

فن تفکر و تمرین فلسفه

درسنامه برای مدارس آموزش سیاسی پدیدآورنده و ویراستار: یوری نیکولاویچ آنتونوف…

بدخشان در محراق کارزار تبلیغات

سیاسی -- نظامی پاکستان ! ولایت بدخشان در شمالشرق ترین قسمت…

سفرنامۀ زندگی

رسول پویان نــوای نـی و نـغـــمـۀ آبـشار هـوای خوش و دامـن کهسار سـرود…

هه‌لو شهید جعفر

آقای "هه‌لو شهید جعفر" (به کُردی: هەڵۆ شەهید جەعفەر) شاعر…

پیاوړی او نومیالی لیکوال

له (ډاکټر طارق رشاد) سره چې پیاوړی او نومیالی لیکوال،…

دموکراسی در بستر سرمایه‌داری؛ فرصت‌ها، محدودیت‌ها و تناقض‌ها

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه دموکراسی و سرمایه داری؛ از همگرایی تا…

افغانستان زخمی؛ نیازمند همدلی و همگرایی

نویسنده: مهرالدین مشید تنوع قومی و مدیریت آن در چارچوب هویت…

شکسپیر 

« آن ‌جا که انسان برای نخستین ‌بار خود را…

وحدت نیروهای مترقی در روشنی  اصول و بدون آن

وحدت، یکی از نیازهای اساسی و اجتناب‌ناپذیر نیروهای مترقی، ملی…

دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین…

سه‌ شعر کوتاه از لیلا طیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

شب

شب همین نزدیک‌هاست و  ستارگان  گیسویشان را بر صورت ماه افشانده‌اند، در سکوتی…

پیامد های منفی ،تثبیت رتبه نظامی در ساختار های کشفی…

مقدمه . خداوند ( ج) در قرآن کریم چنین می فرماید…

چند شعر کوتاه از لیلاطیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از…

«
»

د مجاهدینو «زغلوونکی» بیا راغی!

نظرمحمد مطمئن

لیکوال او شناند

د جهاد په وروستیو کلونو کې، مجاهدینو پر جلال اباد ښار یوه درنه حمله وکړه چې د ډاکټر نجیب ځواکونو ورته ماتې ورکړه. د جلال اباد ماتې که له یوې خوا د مجاهدینو مورال زیانمن کړ، له بلې خوا یې د ډاکټر نجیب د ماتو شویو او نهیلو ځواکونو مورال پورته کړ. د دې جګړې د «شهکار» څښتن، د ملي دفاع وزارت اوسنی نوماند، جنرال افضل لودین دی!

د ګډ حکومت مشران له څه کم اووه میاشتو وروسته پر دې وتونېدل چې د ملي دفاع وزارت ته هم یو «متفق علیه» شخصیت غوره کړي. د جنرال افضل لودین غوراوی د ډېرو اوږدو کمکشونو، لانجو او د واک پر سر د اخ و ډب پایله ده. په تېرو ټاکنو کې غني د تخصص شعار ډېر پورته کړی او عبدالله بیا ځینو د مجاهدینو «مدافع» باله؛ اوس د لودین ټاکنه د همدې دوو ښاغلو انتخاب دی. لودین څوک دی؟ څه یې کړي؟

کمونسټانو به ځکه په ویاړ او افتخار سره ویل چې موږ مجاهدین زغلولي، دوی هیڅ بل ځای جګړه په دومره قوت نه وه ګټلې لکه چې د جلال آباد جګړه د جنرال افضل لودین په مشري د ډاکټر نجیب الله حکومت وګټله، دا چې کمونسټانو ویل چې مجاهدین مو زغلولي، هدف همدا د جنرال لودین جګړه ده. هو، همدې لودین د دوی په خبره مجاهدین «وزغلول».
د جلال آباد جګړې د مجاهدینو او ډاکټر نجیب الله له پاره پریکنده ارزښت درلود، مجاهدین د جلال آباد هوايې ډګر ته راورسیدل.
اسامه بن لادن د ثمرخیلو غره کې له خپلو عربو مجاهدینو سره جګړه کوله، په لومړي خط کې حاجي دین محمد او انجنیر محمود او د محاذ ملي ځينې مجاهدین وو.
لومړی ځل امریکايي بي ایم – یو راکټ BM1 د جلال آباد په جګړه کې حاجي دین محمد او دهغه ملګرو وکارول.
جنرال حمیدګل په اسلام اباد کې د امریکا سفیر ته ویلې وو چې په یوه اونۍ کې به جلال اباد ښار مجاهدین ونیسي، مګر ځینو سیاسي مجاهدینو هغه مهال هم ویلي و چې جګړه به ۶میاشتي دوام کوي.
داچې د ډاکټر نجیب الله د حکومت له خوا د جلال آباد د جګړې قومانده د جنرال افضل لودین په لاس کې وه، جګړه يې وګټله او مجاهدین يې په شا کړل، چې دا د مجاهدینو له پاره تاریخيماتې ګڼل کیدله او ګڼل کيږي.
ولي مجاهدینو ماتې وخوړه؟

د پاکستان د پيپلز پارټي لوړ پوړو کسانو د بې نظیر بوټو د مور په ګډون په کراچۍ کې د افغانستان کمونسټ پلوه کونسل سره ولیدل او هغه ته يې ډاډ ورکړ چې جګړه مجاهدین نه شي ګټلای. د پيپلز پارټۍ د پاکستان پوځ دننه چې کوم کسان درلودل هغوئ ته يې دنده وسپارله چې د جلال آباد په جګړه کې د مجاهدینو د ناکامۍ له پاره پلان جوړ او هڅې وکړي.
ویل کېږي د پيپلز پارټي او ډاکټر نجیب د حکومت ترمنځ د جلال آباد جګړې اړوند معامله وشوه.
احمدشاه مسعود روسانو ته د سالنګ لاره پرانستې پريښودله، روسانو مهمات، وسلې او غذاييمواد کابل ته او له هغه ځایه د ډاکټر نجیب حکومت وتوانیدی چې په مسلسل او منظم ډول سره وسلې، مهمات او غذايي مواد جلال آباد ښار ته ورسوي.
احمد ضياء مسعود د همدې له پاره چې د جنګ د اوږدوالي عواملو باندي ځان پوه کړي او بیرته احمد شاه مسعود ته راپور یوسي، پېښور کې د جګړې له جریان څخه د باخبره خلکو سره ناستي او مجلسونه درلودل.
د پاکستان پوځیان د جلال آباد جګړې پر مهال پر دوو ډلو وېشل شوي وو، افغان مجاهدینو يوې ډلې ته (لوټه) او بلې ډلې ته (بوتل) ويل.
لوټه پوځیان هغه چې اودسونه او لمونځونه يې کول او د جنرال ضیاء الحق طرفداران وو، او بوتل پوځیان هغه ډله چې بوتل (شراب) يې څښل او د پيپلز پارټي پورې يې تړاو درلود.
په ټوله جنرال افضل لودین وکولای شول چې جګړه د ډاکټر نجیب د حکومت په ګټه او د مجاهدینو په ماتې سره ختمه پای ته ورسوي.

«زغلوونکي» بیا پېښه راوکړه!

هو، اوس ولسمشر غني او اجراییه رييس همدې «زغلوونکي» سره یوه خوله او یوه ژبه کړل. دوی بیا «زغلوونکي» ته پناه یوړه. د لودین غوراوي کې په یقین سره د ده د جلال اباد د «شهکار» رول شته. اوس چې غني په داسې مهال کې دغه وړ یو وزیر ټاکي، ښايي همدا یې هدف وي چې د طالبانو د پرمختګونو د مخنیوي لپاره ښاغلی لودین د پرونيو مجاهدینو پر ضد له خپلو تاکتیکونو او تجربو ګټه پورته کړي.

لودین بیا راغی؛ خو ښايي له بازګشته یې د ولسمشر ډېرې نورې موخې وي، چې وخت به یې راڅرګندې کړي.