اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

«
»

دیدگاهی بر جلسه قریب الوقوع وزرای دفاع ناتو در بروکسل

نوشته از بصیر دهزاد

وزرای دفاع سازمان نظامی ناتو در روز های نزدیک موضوع حضور و یا بیرون ساختن سربازان خویش را از افغانستان مورد بحث، نتیجه گیری و تصمیم قرار میدهند.

سازمان ناتو و بخصوص حکومت جدید رئیس جمهور جیو بایدن باید با یک نتیجه گیری کوتاه و واضیح دریابند که در معامله با طالبان خیلی ها خوش باور بوده « پا در گل نهادند و لی از خار های زهرین آن قبلن اندیشه نکرده بودند». این معامله با عث شدت جنگ ، قتل ، کشتار و حملات تروریستی انتحاری و قتل های هدفمند علم برداران ضد فساد و مدافعان دموکراسی، آزادی های مدنی و ژورنالیستان گردید.

اکنون ثابت گردید که محاسبه و تکیه کردن یک سازمان بزرگ نظامی و دولت آمریکا بر یک دیوار نمناک و غیر قابل اعتماد يعنی معامله با طالبان و حکومت پاکستان ، بحیث یک تجربه ناکام از آب برامد.

اکنون زمان تصمیم مدبرانه و مسئولانه در قبال ختم جنگ، آتش بس دائمی و ادامه پروسه مزاکرات میباشند که طرفین جنگ ،بحیث دوطرف قضیه و منازعه، خود به نتایج و تصامیم مستقلانه برسند که ثبات و ارزش های (حقوق زنان، اطفال، ارزش های جامعه مدنی، دموکراسی بر بنیاد اساسات حقوق بشری و جامعه مدنی ) بزرگ و قابل محاسبه برای نیرو های ترقی خواه و تحول طلب حفظ و نظام سیاسی آسیب پذیر نگردد و نباید: از یک بحران به بحران دیگر رفت. هدف من دفاع از دولت مداران فاسد و غیر قابل اعتماد ملت نه بلکه دولت بحیث یک موسسه سیاسی- حقوقی است که در ۱۹ سال اخیر شکل گرفته است.

آنچه تا کنون ثابت گردیده است که نا معقول ، سبکسرانه، یکجانبه وغیر عادلانه بوده اند اینکه:

– سیاست آقای ترامپ و نماینده مکار و کلاه بردار وی خلیل زاد دیگر برای ملت و سیاسیون و نیرو های اجتماعی افغانستان قابل اعتماد نیستند.

– توافقنامه دوحه میان طالبان و حکومت آمریکا یک پروژه ناکام ، غیر عادلانه و یک جانبه بوده که نه تنها این ناکامی در مزاکرات به اصطلاح بین الافغانی تبلور یافت و آنرا به چالش کشید، بلکه طالبان با یک احساس اعتماد بر پشتیبانی حکومت آمریکا و استخبارات پاکستان از موقف یک برنده اصلی خود را تبارز داده ،غرور و افتخار میفروختند.

– حاکمیت ملی افغانستان در یک معادله و معامله غیر عادلانه و نقض منافع مشروع ملت افغانستان زیر پا گذاشته شده است.

– آقای خلیلزاد دولت مداران دهان پرآب افغانستان را تحت فشار و تهدید وادار ساخت تا بیش از ۵۵۰۰ تروریست تمام عیار طالبان- داعشی – حقانی را آزاد سازد . این تصمیم خام و اشتباه بزرگ دولتمداران افغانستان با عث

گردید که طالبان با توانائی نظامی و جرئت بیشتر جنگ ها را پر دامنه و شدت بخشند. علاوتن آنها با گرفتن دو امتیاز بزرگ یعنی خروج نیرو های آمریکائی و رهائی هزاران زندانی جنایتکاران جنگی و مرتکبین جرایم شدید ضد انسان و انسانیت ، مارش نظامی بر شهر ها ، قریه ها و وارد ساختن تلفات بی حد غیر نظامیان را طراحی و عملی نماید.

– طالبان در هدف ایجاد امارت اسلامی یا سمبول وحشت، ظلم، تبعیض، ترور ، اختناق و دیکتاتوری ضد آزادی های مدنی و بشری شان مصمم تر و محکم تر وارد میدان مزاکرات گردند.

نتیجه: طالبان ، حکومت و استخبارات پاکستان در واقعیت سه برد سیاسی و نظامی را بدست آوردند :

– خروج نظامیان آمریکائی که خواست اساسی حکومت پاکستان و طالبان بوده است.

– توجه تعداد از دولت های دموکراسی لیبرال در حمایت یک پروسه نا عادلانه و از یک حلقه جهنمی و تروریستی قرار گرفتند و طالبان زمینه دید و وادید های سیاسی و دیپلومایک را بدست آوردند.

– آ زادی سیزده هزار زندانیان طالبی در دو مرحله کی یکی با کمال تآسف و یا خم کردن گردن و کمر دولتمداران افغانستان ، تحقق یافت و حق تلفی بزرگ و تاریخی در حق مردم و قربانیان جنگ و کشتار صورت گرفت و در مرحله دومی که باید با تهدید آقای خللزاد باید عملی میشد. به گفته آقای دانش معاون رئیس جمهور در صحبتش اعتراف نمود که « در ماه اگست سال گذشته دولتمداران را تهدید نموده بود که اگر ۷۵۰۰ زندانی طالب را رها نکند، جنگ شدید خواهد شد.»

– القاعده و سائر گروهای تروریستی اسلامی با تمام قوت و نیرو نه تنها در افغانستان فعال تر گردیدند و زیر چتر حمایتی طالبان قرار دارند بلکه دامنه فعالیت شان گسترده تر گردید.

ولی اکنون ؟؟؟؟:

– در هر پروسه باید منافع مشروع بر بنیاد معاهدات و کنوانسیون های بین المللی و همچنان قرار داد امنیتی و توافقنانه استراتیژیک میان دولت افغانستان و دولت آمریکا در نظر گرفته شود.

– مسئولیت دول عضو ناتو ،اخصن آیالات متحده آمریکا ، تعین سرنوشت آینده افغانستان نه بلکه مبارزه علیه تروریزم، آتش بس و صلح دایمی بحیث پیش شرط ادامه مزاکرات بین الافغانی مطرح گردند. باید در هر پروسه به حاکمیت ملی و حق ملت در تعین سرنوشت خود شان احترام گذاشته شود.

– کشور های اعضای ناتو ، اخصن ایالات متحده آمریکا ، باید با مسئولیت و با طرح یک پلان دقیق ، تفاهم با دولت و کسب همه تضمین های قابل اعتماد برگشت نمایند.

– همکاری در عرصه حفظ، تحکیم و تقویت نیرو های مسلح افغانستان یک مسئولیت برزگ ، تاخیرناپذیرو اجتناب ناپذیر ایالات متحده آمریکا و هموندان ناتو در افغانستان باید ادامه یابد.

– ناتو باید با حکومت پاکستان و دستگاه استخبارات آن یعنی آی اس آی بخاطر حمایت و دادن پناه گاه به گروه های تروریستی منجمله القاعده، حقانی و سازمانهای جهنمی دیگر تروریستی تصفیه حساب و هر گونه نفوذ و

فشار را بر آنها وارد نماید تا از فعالیت های تخریبکارانه و حمایت از تروریزم جهانی و منطقوی دستبردار گردند، در غیر آن معضله افغانستان و جنگ نیابتی تداوم و به یک جنگ بزرگ داخلی مبدل خواهد شد.

بدون شک دولت افغانستان هم باید تعهدات خویش را در تطبیق شرایط ناتو و جامعه جهانی قاطع و مصمم ادا نماید:

– برچیدن تمام عوامل نفاق و تبعیض قومی، مذهبی و جنسیتی در دستگاه دولت. دولت و دولتمداران باید با دلالان قوم، زبان و مذهب و زور گویان تنظیمی و محلی قاطعانه و با اراده قوی برخورد نماید و این برخورد نباید سلیقوی و بر اساس تمائلات و مناطق و قوم باشد.

– دولت باید در رفع فساد به تغیر و تبدیل چهره های بدنام ، فاسد، دلال قوم و منطقه و مذهب از یک پست به پست دیگر خاتمه داده چهره های تازه، فساد زدا، مصمم ، با اراده وطنپرست را در پست ها بگمارد.

– دولت مکلف است سیاست های دوگانه، عقب پرده و معامله گرانه را دیگر کنار گذاشته در برابر ملت پاسخگو و صادق باشد.