غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

«
»

ارثیه دیکتاتور !

تاریخ انتشار :18.12.2024

 hoshyaresmaeil2017@hotmail.com

حکومت اسلامی فعلی در ایران محصول دیکتاتوری زمان پهلوی رضا خان و محمد رضاپهلوی بود . اما نقش عنصر بیرونی را نمیشود نادیده گرفت . عنصر بیرونی قاعدتا هر تصمیم و قدمی را با توجه به بافت اجتماعی هر جغرافیایی میگیرد . به عراق صدام حمله مستقیم نظامی میکند ، به لیبی غیر مستقیم ، سوریه را با نیابتی ها … امام خمینی را از حجره های نمناک نجف در دهه 1970 میلادی با شتر به پاریس نبردند و با الاع به ایران …

نبودن آزادی طی دوران دیکتاتوری زمان پهلوی راه مذهبیون را هموار کرد . خاندان پهلوی خودشان از ابتدا شیفته و عاشق مزخرفات مذهبی بودند که نتوانستند مثل آتاتورک نهال سکولاریسم را بکارند تا سفت شود .

محمد رضا پهلوی در دوران بعد از کودتای 1332 تلاش کرد تا جامعه فئودال ایران را از دوگانه سوزی فئودال بورژوا بیرون بکشد و یک دست بورژوا کند . انقلاب موسوم به سفید شاه یحتمل ناخواسته همین نتیجه را دنبال میکرد . اما محمد رضاپهلوی نتوانست ، چون نمیدانست تحولات اجتماعی با تک حزبی و حاکمییت دیکتاتوری فردی محقق نمیشود .

عامل بیرونی همین تناقضات را میبیند و بدون تلف کردن وقت ساخت و ساز خودش را میکند . تاریخ ایران مثل یک پازل میماند که نقش عنصر بیرونی بخشی از پازل است سطح و فهم شعور جامعه بخش دیگر پازل که زیربناست ، بخش سیستم سیاسی حاکم هم ازهمان جامعه برآمده است .

ریشه های جامعه یا بافت اجتماعی حرف اول را میزند . ولی من شخصا به نقش عامل بیرونی بیشتر میپردازم چون آگاهانه قدم برمیدارد و اهرمهای اجرایی دستش است.

 تاثیرگذاری عامل بیرونی بدون شناخت مکفی از بافت مذهبی و فئودال جامعه ایران امکان پذیر نبود و نیست . نادیده گرفتن یک ضلح پازل یعنی فاجعه … ارثیه دیکتاتور ، فقط دیکتاتوری است . این بار ارثیه دیکتاتوری سلطنت پهلوی ، به دلیل بافت مذهبی جامعه ایران به فاشیسم مذهبی تبدیل شد .

در مقطع تعویض سیاسی در 1357 و آغاز جنگ داخلی بین نظام سیاسی حاکم و سایر گروهها ناشی از همین تناقض و ندانستن بود . انرژی متراکم سرکوب شده طی سالها دیکتاتوری سلطنت پهلوی ناگهان آزاد میشود . حالا هیچکس نمیداند تلورانس وکثرت گرایی و دموکراسی چیست ؟  بلد نیست چطور باید از این انرژی آزاد شده استفاده کند ؟ پس همه با هم تصمیم گرفتند تا با خون انرژی آزاد شده را تخلیه کنند .

 کسی از هیچ سمتی بلد نبود و نمیدانست تلورانس چیست ؟ دیکتاتورها فرصت آموزش نمیدهند . جامعه ایران تربیت شده مکتب دیکتاتوری است…

18.12.2024

اسماعیل هوشیار