!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

وحیدالله نورزی بنیان‌گذار NIDA | افسر ارشد سابق ANP/ANCOP | استراتژیست…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په…

مهاجرت سیاسی ایرانیان به افغانستان؛ روایت ورود، اسکان، زندگی و…

https://www.youtube.com/watch?v=4VlvDEplC-8 گفت‌وگوی سیزدهم رسانه ما با اسدالله کشمند، از رهبران حزب…

پا شیده گی وحدت!

امین الله مفکر امینی                      2026-04-11 ســالها رنج کشیــدیم ز پاشیده گی…

محمد بشیر دودیال

د ښاغلي پروفیسور استاد محمد بشیر دودیال د یو خوندور…

کتابی در خدمت ایمان یا ابزاری برای تحکیم قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید  از ادعای حقیقت دینی تا بهره‌برداری سیاسی و…

ادبیات مدرن، شعار " هنر برای هنر " نیست

Modernism . آرام بختیاری ادبیات مدرن؛ پیش از انقلاب و قبل از…

 اندیشهٔ روشن، قلم آگاه و رسالت روشنگری

داکتر سید احمد جهش؛ داکتر سید احمد جهش از نویسندگان و…

غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

«
»

گل برای درمسال

نویسنده: جمعه خان صوفی

برگردان: محمد قاسم آسمایی

 

بخش  13

 

20 نومبر 1974: ملاقات در وقت معین و محل معین. باید علاوه نمایم که برای هر ملاقات، وقت و کوچه/ سرک جداگانه تعیین میشد و از همانجا وی [کارمند سفارت شوروی] مرا به منزل خویش انتقال و بعد از داخل شدن موتر در داخل گاراژ از آن پیاده میشدم.

در مورد کسینجر معلومات کوتاهی که برایم داده شده بود، در اختیار او گذاشتم. معلومات چنین بود که با کسینجر هیچگونه فیصله صورت نگرفته، بلکه او جهت توضیح اهداف بوتو آمده بود.

در مورد وضع بلوچستان مبتنی بر سفر  ومعلومات (کماندیر) میرسفرخان برایش معلومات دادم. کتاب (مرمی به جواب مرمی) را برایش سپردم.

حالت موجوده پاکستان و وضع اقتصادی، سیاسی و بین المللی آنرا توضیح دادم و علاوه کردم که نسبت نبودن فشار لازم بین المللی تا حال بوتو بر مسند قدرت است و باداران بین المللی اش عوضی را تا حال برایش پیدا نکرده اند.

درمورد وضع داخلی افغانستان، قانون اساسی وحزب آن نظریات خودرا تشریح کردم. در مورد شمولیت  جوانان در پوهنتون پاتریس لوممبا، وعده دادند که میتوانند برادرم را بفرستند وگفتند در مورد سایرین نیز تلاش خواهد نمود.

چنین معلوم میشود که آنها تنها خواستار جمع آوری معلومات هستند ودر مورد کمک به تحریک ما و آینده آن دلچسپی ندارند.

27نومبر 1974: ملاقات در منزل. در مورد وضع عمومی پاکستان، بلوچستان سوال و جواب صورت گرفت. همچنان در مورد وضع مهاجرین بلوچ در افغانستان و سفر اجمل صاحب به قندهار در رابطه و ظلم و ستم در اثنای عملیات نظامی  و کمک ایران در عملیات برعلیه بلوچها وخصوصا کمک مالی آن مطالبی مطرح شد.

پاکستان تلاش نموده که در پشتونستان و بلوچستان کمپهای نظامی ایجاد و دستگاه های پرتاب راکت را جابجا سازد.

قبایل مخالف پیشرفت قوای پاکستان وساختن  سرکها در محل هستند. همچنان درمورد روزنامه نگار آلمانی  Werner Adam که امروز برای مصاحبه آمده بود؛ توضیح دادم. درمورد رفتن بردارم و جمال به روسیه غرض آموزش صحبت شد.

رفیق والنتین فکر میکند که بوتو از پالیسی خود منصرف نمیشود.  بیشترین دلچسپی او به بلوچستان و سوال ها نیز پیرامون آن است و برای پشتونستان ارزشی زیادی قایل نیست.

او در مورد سندهودیش نیز طالب معلومات شد و من در مورد رهبری، امکانات و محدودیت های آنها صحبت کردم. تاریخ ملاقات آینده دهم دسمبر تعیین شد.

10 دسمبر 1974: من رفیق را بتاریخ 8 دسمبر در جریان راه دیدم و او مصروفیت را بهانه کرد و تاریخ ملاقات آینده را 22 جنوری 1975 تعیین کرد.

22 جنوری 1975: جریان این ملاقات را ثبت ننموده ام.

14 فبروری 1975: ملاقات با والنتین. دروغ برایش گفتمکه شیرپاو را ما نکشته ایم. بلکه حکومت پاکستان کشته است تا مخالفین خودرا از صحنه دور سازد. دلیل آن مرگ مرموز عبدالحمید در پندی است که رادیو و اخبارها وضع آنرا اطمینان بخش دانسته بودند. بوتو بدون ثبوت و مدرک ما و افغانستان را متهم نموده است.

عزای ملی را اداره فدرال امنیت، قوای نظامی و پولیس سازماندهی میکند و همزمان آنها منازل ما و سایر مخالفین را چور و به آتش میکشند.

سایر مطالب را من تحریری به رفیق سپردم.

وی نظر وموقف دولت خودرا توضیح نداد؛ مگر گفت که ما هر نوع عمل دهشت را در هر کجا که باشد، محکوم مینماییم.

28 فبروری 1975: همان قصه کهنه و یکنواخت؛ معلومات دادن و هیچ نظر و تعهد را ارائه نکردن.  

14مارچ 1975: اینکه در این ملاقات چه واقع شد، من ثبت ننموده ام و نه در حافظه ام مانده است.

30مارچ 1975: ملاقات بر اساس پروگرام. در مورد سفر رئیس صاحب (سردار داوودخان) به هند، بنگله دیش و عراق و نتایج آن بحث صورت گرفت.

هندوستان:

ا. استقبال گرم از رئیس صاحب جمهور بعمل آمد.

ب. هند از ناحیه بلوچستان تشویش دارد.

پ.  هند نسبت به دوستی ایران مطمئن است.

ت.  هند تصور میکند که بوتو در صدد حمله نیست.

ث. بوتو شخصیت بی اعتبار است. هر عمل میتواند از او سر زند.

ج. در صورت تجاوز پاکستان بر افغانستان، هند به افغانستان کمک خواهد کرد.

ح. هند برای رئیس جمهور گفته، آنچه را که شما خواسته باشید ما انجام داده میتوانیم.

بنگله دیش:

بنگله دیش درگیر مسایل داخلی خود است و توانایی اینرا ندارد که کمک مادی نماید. البته کمک اخلاقی و سیاسی را از افغانستان  دریغ نخواهد کرد.

عراق:

ا. در عراق از رئیس صاحب جمهور استقبال گرم بعمل آمد.

ب. عراق آماده کمک به افغانستان است.

عراق در مورد بلوچستان تشویش دارد و میگوید بلوچهای که اینجا آمده اند اشخاص قابل اعتبار نیستند و میخواهند از نام قوم برای خود وحیثیت خود کار نمایند.

  1. پیامدهای این مسافرت و تأثیر آن بر مسئله پشتونستان و بلوچستان مورد بحث قرار گرفت.
  2. بر اساس اطلاعات آنها یک کارمند سفارت پاکستان در تهران خلیل مهران آخوند، برخلاف پاکستان یادداشتی تهیه و خواستار پناهندگی از افغانستان شده است. در مورد من هیچگونه معلومات نداشتم و صحت و سقم آنرا تایید کرده نمیتوانم.
  3. عکس ها، اسناد و فورمه های طبی، سرتیفیکت مربوط به افضل و جمال باید تا فردا  آماده شود.
  4. او میگوید که مشکلات موجود برای امریکا در ویتنام و کمبودیا، شکست سیاست کسینجر در اروپا و شرق میانه خطر مستقیم را متوجه منطقه ما نمیسازد. اینگونه نیست که امریکا خودرا از سایر مناطق جمع و همه توجه خودرا معطوف به منطقه ما سازد.

ادامه دارد.