وحدت ملی و حکومت مشروع؛ میان امیدهای فردا و چالش‌های…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان بر سر دو راهی؛ وحدت ملی یا…

بیان ابراهیم

خانم بیان ابراهیم (به کُردی: بەیان ئیبراهیم) شاعر کُرد زبان…

کیف آزادی

رسول پویان لباس غـم برون از قـامت شـادی کنید هردم بـرای شادخـواری…

زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

«
»

په ډنډ کې اوبه د مکروبو نه ډکې دی

لیکونکۍ : دکتور طاوس وردک کابل افغانستان
وطندارانو تاسې به په کلیو او شهرونو کې ډنډونه لیدلي وی چې اوبه ېې شنې
او د مختلفو حشراتو – غوماشو ـ چینجیو – او ډول ډول نورو مکروبو نه ډکې
وی او حتي بد بوی ورنه پورته کیژي خو زموږ کلی وال په کلونو د داسې ډنډو
نه ناوړه او خرابه استفاده کوی یعنی بعضا په ډنډو کې مرغاوۍ ( هیلۍ )
پریږدی او دغه هیلۍ بیا کله چې دشپې له خوا نه کور ته را ځي ورسره
مکروبونه – او مختلف ډوله ساری خزنده ګان را وړی چې د کورنیو کوچنیانو او
لویانو ته ور انتقالیژي او بیا د کورنیو خلک په مختلفو مریضیواخته کیژي
او تداوی ېې ډیره سخته وي ، د ( ملاریا مریضي – د وبا مریضی – د ایبولا
مریضی – دجزام مریضی – او سیاسرفه – سال داني – نور مختلف ډوله دانې او
بخارونه د خلکو په وجود دداسې ډنډو نه چې هلته اوبه ډنډې او بوینې شوی یا
خسا شوی وی مختلف مرضونه چی علاج ېې په ډیر پیسو او ډیروخت سره شاید ممکن
وی ،عملی کیژي ،  زموږ هیواد افغانستان دغه ۳۸ کاله کیژي چې په یوه داسې
کثیف – ناولې – بویناکه ډند بدل شوۍ چې چې نن ېې اصلی چاره او علاج فقط د
ماهرو ډاکترانو – متخصیصینو – فروفیسرانو او عالمانو له طرفه ممکنه ده ،
خو په ډیر تاسف سره چې ددغو ډنډ شاو خوانه داسې وحشی – خطرناکه – ډاړونکي
– وینه څښونکي داړه مار او توپک مار مجاهدین او طالبان ناست او ورنه
ساتنه کوی تر څو زموږ خلک تل تر تله په مختلفو امراضو اخته او مبتلا
وساتی ، زما په نظر یوازنۍ لاره او چاره ددغو ډنډ د له منځه وړلو له پاره
د ډنډ څلور خواوي پاکول – تصفیه کول – دوا پاشی کول او په ډنډ کې ډیر قوی
ضد باکتریا او ویروس ضد دوا پاشۍ ته اشد ضرورت دی ، وطندارانو – سیاسیونو
– مبصرینو – د پوهنتون استادانو – نظامیانو – متخصیصینو او ارکانحرب
افسرانو – په وطن مینو ځوانانو او نجونو ::-  تر څو د ډند اساسي چاره ونه
کړۍ د افغانستان خلک  به دیوه سره په مدحشو مریضیو اخته او له منځه لاړ
شي ، خطرناکترین مکروبونه او ویروس په ډنډ کې چې تداوی ېې نه ده شوی –
علاج ېې نه دی شوۍ – مخه ېې نه ده نیول شوي او هیچا ورته توجه نه ده کړی
هغه زموږ د خلکو اساسی دشمن امراض  (( د تنظیمو رهبران + د مجاهدینو
قوماندانان + وسله وال توپک سالار مجاهدین – غله او سړي وژونکي دی +
طالبان + دحقانی ډله + د حکمتیار ډله +د پارالمان ۹۵ ٪ غړی  )) او ددغو
نمایندګان  او ارتباطی کسان په څارندوی – امنیت ملی – او اوردو –
پارالمان – کابینه – ریاست اجرایه – او ریاست جمهوری کې شته کسان دی ،
البته د ریس جمهور او ریس اجرایه په شمول ، دغه د ډنډ اصلی خطرناک
مکروبونه او حشرات او وایروسونه دی چی وطن ېې په امراضو لړلۍ دی ،
انتحاریان ددوی سره اړیکی لری – بم ایشودونکی ددوی سره اړیکی لری- غله –
کډنپ کونکی – قاتلین – بچه بازان – مافیا او قاچاقبران ددوی سره ارتباط
لری ، وطندارانو  بیا ډیر لنډ درته لیکم (( دیوه سوداګر خر چې هلته
رختونه – نقدی پیسې – زیورات ( طلا ) او نور شیان د لوګر په یوه منطقه کی
غلو یوړل او د خره څښتن سبا ته امیر عبدالرحمان خان ته ورغۍ او عارض شو
چې زما ټوله هستی او دارای دخره سره غلو یوړه ، عبدالرحمان خان ورته وویل
چی دغه نوشته یوسه او په یوه لوی ( کمر یا ګړنګ ) ېې نصب ، یا سرش کړه چې
خلک ېې ولوني ، په فرمان کی لیکل شوی وو د چهار اسیاب ټولو خلکو ته اخطار
دی چې که تر سبا د سوداګر خر او مالونه بیرته ددغو کمر سره نه وو حاضر یا
نه وو موجود دکلیو خلک دیوه سره وژنم ، سباه ته چې سوداګر لاړو ویني چې
خر ېې هماغسی بار ولاړ دی او هر څه ېې په ځای دی او دهغو ورځې نه دغه
منطقه د ( سنګ نوشته )  په نامه یادیژي ، اوس هم زموږ وطن ته یو کله شخ –
جدی – وطن پرست – د امریکا -انګریز – پاکستان ایران -عربانو نوکر او
مزدور ریس جمهور او ریس اجرایه په کار نه دی لکه اشرف غنی او ډبل عبدالله
او ددوی ټیمونه  چې ټول وطن ېې په مرداریو بوین کړو او په مکروبو ولړلو ،
دوی د بوین – ګنده – خسا ډنډ حشرات او مکروبونه دی باید په خاورو پټ شي
چې بیا هلته نه اوبه ډنډې شی او نه مکروبونه ځاله وکړی ، قیام او ددوی د
له منځه وړلو تصمیم باید د افغانستان خلک ونیسی که دغه کار ونه کړی او
دغه ټول  ۵۰۰   خطرناک مکروبونه زما په محاسبه  اشخاص اعدام نه کړی وطن
هیڅکله د پاکستان او امریکا له بوی ناکه دشمنانو څځه نه خلاصیژي ، او دغه
دوه خبیثان هیوادونه دی چې زموږ دشمنان د ډند دننه تربیه – تغزیه کوی او
تربیت ورکوی او تمویلوی ېې ، که دغه ډنډ ډک نه کړی نو مرګ په تاسې . ځکه
بی له هغو نه هم په تدریجی ډول  د ډنډ دمرداریو په واسطه وژل کیژۍ